Xăng sinh học E10: Hướng đi mới cho thị trường năng lượng xanh

Lộ trình chuyển đổi từ xăng khoáng sang xăng sinh học E10 đang được triển khai trên cả nước nhằm giảm phát thải, bảo đảm an ninh năng lượng và thúc đẩy tăng trưởng xanh. Tại tỉnh, ngành chức năng và doanh nghiệp (DN) đang chủ động chuẩn bị hạ tầng, nguồn cung và từng bước tạo sự đồng thuận của người tiêu dùng.

Doanh nghiệp kinh doanh xăng dầu trong tỉnh chủ động xây dựng lộ trình chuyển đổi, chuẩn bị hạ tầng phục vụ kinh doanh xăng E10 phù hợp với điều kiện thực tế.

Lộ trình chuyển đổi từ xăng khoáng sang xăng sinh học E10

Phát triển nhiên liệu sinh học là một trong những nội dung trọng tâm được đặt ra trong Nghị quyết số 55-NQ/TW của Bộ Chính trị về định hướng Chiến lược phát triển năng lượng quốc gia của Việt Nam đến năm 2030, tầm nhìn đến năm 2045.

Theo lộ trình trong Thông tư số 50/2025/TT-BCT của Bộ Công Thương, từ ngày 1/6/2026, xăng không chì (theo quy chuẩn kỹ thuật quốc gia hiện hành) phải phối trộn, pha chế thành xăng E10 để sử dụng cho động cơ xăng trên toàn quốc.

Trong bối cảnh thị trường năng lượng thế giới còn nhiều biến động, yêu cầu giảm phụ thuộc vào nhiên liệu hóa thạch ngày càng trở nên cấp thiết. Theo đó, ngày 19/3/2026, Thủ tướng Chính phủ đã ban hành Chỉ thị số 09/CT-TTg về thúc đẩy sử dụng xăng sinh học E10, đặt mục tiêu giảm khoảng 10% lượng tiêu thụ xăng khoáng trong thời gian tới.

Tiếp đó, tại Văn bản số 4299/VPCP-CN, ngày 12/5/2026 của Văn phòng Chính phủ, Bộ Công Thương được giao chủ động triển khai lộ trình chuyển đổi từ xăng khoáng sang xăng sinh học; theo dõi sát tình hình cung cầu ethanol, xăng khoáng và xăng sinh học; đồng thời chỉ đạo các thương nhân đầu mối khẩn trương xây dựng kế hoạch mua đủ nguồn ethanol phục vụ pha chế.

Chủ động điều hành nguồn cung, nhập khẩu và lưu thông xăng dầu nhằm bảo đảm không để xảy ra thiếu hụt hay gián đoạn thị trường trong giai đoạn chuyển đổi.

Chính phủ yêu cầu các bộ, ngành, địa phương tăng cường truyền thông về tiêu chuẩn kỹ thuật, chất lượng và khả năng tương thích của xăng E10 đối với phương tiện giao thông hiện nay. Đây được xem là yếu tố quan trọng nhằm tạo sự đồng thuận xã hội, ổn định tâm lý thị trường trong giai đoạn đầu triển khai.

Theo chuyên gia, xăng E10 là loại nhiên liệu có pha 10% ethanol vào xăng khoáng, giúp giảm lượng khí thải gây ô nhiễm môi trường, đồng thời góp phần thúc đẩy phát triển nhiên liệu tái tạo trong nước. Việc chuyển đổi sang sử dụng xăng sinh học là xu hướng tất yếu của ngành năng lượng, phù hợp với cam kết giảm phát thải và mục tiêu tăng trưởng xanh của Việt Nam trong thời gian tới.

Tại thị trường trong nước, nhiều DN đầu mối kinh doanh xăng dầu đã chủ động triển khai thí điểm từ sớm để chuẩn bị cho lộ trình chuyển đổi. Theo Tổng Công ty Dầu Việt Nam (PVOIL), đơn vị đã triển khai thí điểm kinh doanh xăng E10 RON95 từ ngày 1/8/2025 và mở rộng mạng lưới phân phối trong thời gian qua. Đến tháng 4/2026, đã có hơn 50% trên tổng số gần 1 ngàn cửa hàng xăng dầu của hệ thống PVOIL kinh doanh xăng E10.

Đại diện PVOIL cho biết, mặc dù xăng E10 vẫn sử dụng cho động cơ xăng như thông thường, song thành phần ethanol 10% khiến một bộ phận người tiêu dùng còn tâm lý thận trọng. Vì vậy, việc triển khai thí điểm được xem là bước đi cần thiết để DN vừa đánh giá khả năng vận hành hệ thống, vừa ghi nhận phản hồi thực tế từ thị trường.

Sau thời gian thử nghiệm, PVOIL đã chủ động chuẩn bị các điều kiện về pha chế, tồn trữ, phân phối và quản lý chất lượng tại cửa hàng nhằm kiểm soát chặt chẽ tiêu chuẩn kỹ thuật. Từ ngày 15/5, đơn vị này triển khai bán xăng E10 đồng loạt trên toàn hệ thống gần 1 ngàn cửa hàng xăng dầu.

Tương tự, Tập đoàn Xăng dầu Việt Nam (Petrolimex) đã nhanh chóng triển khai nhiều giải pháp đồng bộ để chuẩn bị cho việc chuyển đổi. Ngay từ tháng 8/2025, DN đã tổ chức thí điểm kinh doanh xăng E10 tại TP Hồ Chí Minh, đồng thời đầu tư nâng cấp hệ thống kho bể, công nghệ phối trộn và chuẩn hóa quy trình kỹ thuật.

Theo đó, sản lượng tiêu thụ trong giai đoạn thí điểm đã tăng khoảng 40% so với thời điểm ban đầu, cho thấy người tiêu dùng dần có sự tin tưởng đối với loại nhiên liệu mới này. Hiện Petrolimex đã có 7 điểm kho pha chế sẵn sàng trên toàn quốc cùng hơn 2,8 ngàn cửa hàng bán lẻ được chuẩn bị hạ tầng, kiểm tra thiết bị và xây dựng lộ trình chuyển đổi phù hợp. Dự kiến hoàn thành việc chuyển đổi sang kinh doanh xăng E10 vào ngày 20/5.

Tỉnh triển khai bán xăng E10

Theo Sở Công Thương, tỉnh hiện có gần 1 ngàn cửa hàng bán lẻ xăng dầu cùng 88 thương nhân phân phối (1 đầu mối và 6 thương nhân phân phối có trụ sở trên địa bàn tỉnh).

Hệ thống hạ tầng dự trữ xăng dầu hiện có 9 kho với tổng sức chứa khoảng 27,3 ngàn mét khối, cơ bản đáp ứng nhu cầu lưu thông và phân phối nhiên liệu trong tỉnh. Trong đó, DN nhà nước Petrolimex và PVOIL giữ vai trò chủ đạo với hơn 45% thị phần toàn tỉnh.

Đến nay, tỉnh đã có 6 DN triển khai bán xăng E10 với hơn 80 cửa hàng xăng dầu. Theo quy định và định hướng chuyển đổi chung, DN kinh doanh xăng dầu đã xây dựng lộ trình chuyển đổi phù hợp với điều kiện thực tế của từng đơn vị. Thời gian tới, ngành công thương sẽ phối hợp với DN kinh doanh xăng dầu tăng cường công tác tuyên truyền, phổ biến thông tin về chất lượng, tính an toàn và hiệu quả sử dụng của xăng E10 nhằm tạo sự an tâm cho người dân.

Ngành chức năng sẽ theo dõi diễn biến thị trường, tăng cường kiểm tra hoạt động pha chế, lưu thông và kinh doanh xăng dầu; kịp thời xử lý nghiêm hành vi pha chế không đúng quy chuẩn hoặc lợi dụng biến động thị trường để tăng giá bất hợp lý. Hỗ trợ DN trong quá trình chuyển đổi hạ tầng kỹ thuật, bảo đảm nguồn cung ổn định, đáp ứng nhu cầu tiêu dùng của người dân và DN trên địa bàn.

Bài, ảnh: THIỆN CHÍ