Kỳ 2: Những “hạt giống đỏ” ươm mầm từ trường học

Phát triển đảng viên trong học sinh, sinh viên- tạo nguồn kế cận cho Đảng

Ở các trường phổ thông, “hạt giống đỏ” được nhận diện không chỉ bằng điểm số hay thành tích, mà còn qua thái độ học tập, tinh thần tiên phong, uy tín trong tập thể, khả năng vượt qua áp lực và khát vọng sống có ích. Từ chủ trương của ngành giáo dục đến mô hình cụ thể ở các trường THPT cho thấy: phát triển đảng viên học sinh trước hết là một quá trình giáo dục lý tưởng, nhân cách và bản lĩnh.

Học sinh THPT Chuyên Bến Tre rèn luyện qua hoạt động tự học, nghiên cứu- nền tảng hình thành bản lĩnh và lý tưởng.

Nền tảng từ nhận thức

Trong tư tưởng Hồ Chí Minh, giáo dục thanh niên luôn gắn với nhiệm vụ chuẩn bị người chủ tương lai của nước nhà. Người nhiều lần căn dặn tuổi trẻ phải tu dưỡng đạo đức, không ngừng học tập, rèn luyện để xứng đáng với vai trò kế tục sự nghiệp cách mạng.

Quán triệt tinh thần đó, công tác phát triển đảng viên trong học sinh THPT không thể hiểu đơn giản là “tìm người đủ tuổi, đủ hồ sơ”. Đó phải là một quá trình phát hiện, bồi dưỡng, thử thách và làm cho lý tưởng cách mạng thấm dần vào đời sống học đường.

Ở cấp quản lý, đồng chí La Thị Thúy- Tỉnh ủy viên, Giám đốc Sở GD-ĐT khẳng định: “Ngành giáo dục xác định phát triển đảng viên trong học sinh là trách nhiệm quan trọng, được thể hiện trong các văn bản chỉ đạo và cụ thể hóa trong kế hoạch năm học, chương trình hoạt động của chi bộ, đảng bộ và lãnh đạo các trường THPT. Thông qua việc phát hiện học sinh có phẩm chất, năng lực nổi bật trong học tập, rèn luyện, cấp ủy, đoàn thể nhà trường quan tâm giáo dục lý tưởng cách mạng, đạo đức, lối sống; tổ chức hoạt động tạo môi trường để học sinh rèn luyện, phát triển năng khiếu; giới thiệu bồi dưỡng nhận thức về Đảng, làm nền tảng xem xét kết nạp”.

Đáng chú ý, ngành giáo dục không tách công tác phát triển Đảng khỏi nhiệm vụ giáo dục toàn diện. Theo đó, giáo dục lý tưởng, đạo đức, lối sống được triển khai thông qua chương trình chính khóa, hoạt động ngoại khóa, trải nghiệm, kỹ năng, sinh hoạt chính trị, sinh hoạt chuyên đề Đoàn Thanh niên; qua các cuộc thi tìm hiểu lịch sử, văn hóa, viết chính luận, tuyên truyền ca khúc cách mạng; đồng thời, thông qua nêu gương của cán bộ quản lý, giáo viên, cha mẹ học sinh và học sinh tiêu biểu.

Tại Trường THPT Nguyễn Đáng, cách làm này được cụ thể hóa thành một quá trình đồng bộ. Nhà trường xác định phát triển đảng viên trong học sinh không chỉ là nhiệm vụ tổ chức, mà còn là quá trình giáo dục lý tưởng và nhân cách; nhờ sự quan tâm đồng bộ, cách làm bài bản và môi trường rèn luyện tích cực, công tác này đã đạt kết quả tốt. Đặc biệt, nhà trường chủ động phát hiện, bồi dưỡng học sinh ưu tú ngay từ đầu cấp, không chờ đến cuối cấp.

Cô Tôn Thị Minh Hạnh- Phó Bí thư Đảng ủy, Phó Hiệu trưởng Trường THPT Nguyễn Đáng, nhận định: “Học sinh giỏi phản ánh năng lực trí tuệ và kết quả học tập; còn học sinh có bản lĩnh chính trị là những em có lập trường tư tưởng vững vàng, nhận thức đúng đắn về lý tưởng sống, có tinh thần trách nhiệm với tập thể, cộng đồng, có khả năng phân biệt đúng- sai, giữ vững quan điểm trước tác động tiêu cực và có ý thức cống hiến cho xã hội. Vì vậy, nhà trường xem xét toàn diện cả học lực, phẩm chất đạo đức, động cơ phấn đấu, nhận thức chính trị, trách nhiệm và quá trình rèn luyện thực tiễn”.

Tại Trường THPT Nguyễn Đáng số lượng đoàn viên ưu tú được giới thiệu phát triển Đảng/đảng viên được kết nạp tăng dần: năm 2022 có 2/2; năm 2023 là 4/4; năm 2024 là 7/7; năm 2025 có 13/12 em được kết nạp.

Nơi ươm mầm “hạt giống đỏ”

Trường THPT Chuyên Bến Tre đã có cách tiếp cận khác biệt khi làm cho lý tưởng cách mạng trở nên gần gũi với học trò thông qua môi trường giáo dục nhân văn, sáng tạo.

Thầy Nguyễn Minh Chí- Bí thư Đảng bộ, Hiệu trưởng Trường THPT Chuyên Bến Tre, chia sẻ: “Trường chuyên không chỉ là nơi dành cho học sinh có học lực xuất sắc, mà còn là nơi nuôi dưỡng, phát triển nhân cách, tư duy, kỹ năng, năng khiếu, hướng đến kiến tạo nguồn nhân lực có chất lượng, có lý tưởng tốt. Vì vậy, giáo dục đạo đức, lối sống, định hướng lý tưởng cách mạng luôn được nhà trường quan tâm; các hoạt động học tập, phong trào Đoàn được chú trọng để học sinh vừa phát triển thành tích, vừa rèn đạo đức, tác phong, ý chí, từ đó có cơ hội sớm đứng vào hàng ngũ của Đảng”.

Những học sinh đã được học lớp cảm tình Đảng, Trường THPT Nguyễn Đáng luôn chủ động học tập, ứng dụng công nghệ.

Đặc biệt, quá trình phát hiện nhân tố tích cực được thực hiện từ rất sớm, ngay từ lớp 9; học sinh được tạo điều kiện tham gia BCH Đoàn trường, CLB, hoạt động phong trào. Nhà trường duy trì việc phát triển ít nhất 1 đảng viên học sinh mỗi năm; năm học 2024-2025 kết nạp 5 học sinh, nhiệm kỳ 2021-2025 kết nạp 11 học sinh.

Không dừng ở đó, cơ chế bồi dưỡng được triển khai sâu sát. “Để giúp học sinh trưởng thành về nhận thức, nhà trường phân công đảng viên hỗ trợ, giúp đỡ, định hướng, thường là kèm 1-1; đồng thời, tổ chức sinh hoạt chuyên đề, các dự án để các em tham gia”- thầy Nguyễn Minh Chí cho biết.

Ở góc nhìn chuyên môn, cô Lê Thị Thanh Trúc- Đảng ủy viên, Đảng bộ bộ phận Trường THPT Chuyên Bến Tre, cho rằng: “Dấu hiệu của học sinh có thể phát triển vào Đảng thể hiện qua 3 phương diện: bản lĩnh học tập, tức thái độ nghiêm túc với tri thức, tinh thần tự học, tự nghiên cứu; tinh thần tiên phong, thể hiện ở việc nhận việc khó, âm thầm hỗ trợ bạn bè, không ngại khó; và uy tín trong tập thể, được bạn bè nể trọng vì gương mẫu, sống chan hòa, có độ điềm tĩnh trong suy nghĩ và hành động”.

Một học sinh có thể được bồi dưỡng vào Đảng phải là người bền bỉ qua thời gian, ứng xử đúng khi quyền lợi cá nhân va chạm với lợi ích tập thể, biết tiếp nhận góp ý để hoàn thiện.

Từ thực tiễn các trường THPT có thể thấy, phát triển đảng viên học sinh không phải là khâu kỹ thuật của công tác tổ chức, mà là một quá trình giáo dục chính trị, đạo đức, nhân cách và trách nhiệm công dân. “Hạt giống đỏ” không tự nhiên có, mà được nhận diện từ lớp học, từ hoạt động Đoàn, từ việc nhận nhiệm vụ khó và từ cách sống với tập thể, cộng đồng.

(Còn tiếp)

Bài, ảnh: CAO HUYỀN