Năm 2027 được xác định là năm tăng tốc, bứt phá, tạo đà, tạo thế, tạo lực thực hiện thắng lợi Nghị quyết Đại hội XIV của Đảng, với mục tiêu tăng trưởng GDP từ 10% trở lên, gắn với giữ vững ổn định kinh tế vĩ mô, kiểm soát lạm phát và bảo đảm các cân đối lớn. Để hiện thực hóa mục tiêu này, Trung ương yêu cầu chuyển mạnh từ chủ trương sang hành động, xác định rõ trách nhiệm người đứng đầu và đánh giá bằng kết quả thực chất.
 |
Ngày 16/10, tại Hội nghị toàn quốc nghiên cứu, học tập, quán triệt và triển khai thực hiện Nghị quyết Hội nghị lần thứ tư Ban Chấp hành Trung ương Đảng khóa XIV do Bộ Chính trị, Ban Bí thư tổ chức, Ủy viên Bộ Chính trị, Phó Thủ tướng Thường trực Chính phủ Phạm Gia Túc trình bày chuyên đề về tình hình phát triển kinh tế-xã hội, thực hiện ngân sách nhà nước năm 2026; dự kiến kế hoạch phát triển kinh tế-xã hội, dự toán ngân sách nhà nước năm 2027.
Kinh tế-xã hội đạt nhiều kết quả quan trọng, khá toàn diện
Phó Thủ tướng Thường trực Chính phủ Phạm Gia Túc cho biết, năm 2026 là năm đầu tiên triển khai Nghị quyết Đại hội XIV của Đảng, có ý nghĩa quan trọng trong việc tạo nền tảng cho giai đoạn phát triển mới.
Trong bối cảnh tình hình thế giới biến động nhanh, phức tạp, khó lường, xung đột địa chính trị; chính sách thuế quan và xu hướng tăng lãi suất tại nhiều nền kinh tế lớn tác động mạnh đến kinh tế toàn cầu. Trong nước, khó khăn, thách thức nhiều hơn thuận lợi, thời cơ.
Trước tình hình đó, Trung ương Đảng, Bộ Chính trị, Ban Bí thư đã tập trung lãnh đạo, chỉ đạo, ban hành nhiều chủ trương, quyết sách lớn, từng bước định hình mô hình phát triển mới, thể chế phát triển mới và phương thức quản trị quốc gia. Chính phủ đã ban hành 32 chương trình hành động, chuyển mạnh từ ban hành chủ trương sang tổ chức thực hiện.
Theo Phó Thủ tướng Thường trực Chính phủ, Trung ương thống nhất đánh giá năm 2026 đất nước tiếp tục đạt những kết quả quan trọng, khá toàn diện, trong đó có nhiều điểm sáng nổi bật.
Tăng trưởng kinh tế duy trì ở mức cao, kinh tế vĩ mô cơ bản ổn định, lạm phát được kiểm soát, các cân đối lớn được bảo đảm. GDP 9 tháng tăng 9,01%; chỉ số sản xuất công nghiệp tăng 12,33%, tiêu dùng tăng 13,4%. Tổng kim ngạch xuất nhập khẩu hàng hóa đạt khoảng 888 tỷ USD, tăng 30,4%; vốn đầu tư trực tiếp nước ngoài (FDI) đăng ký đạt 50,36 tỷ USD, tăng 76,4%.
Công tác điều hành tài chính, ngân sách nhà nước chủ động, chính sách tài khóa mở rộng hợp lý, có trọng tâm, trọng điểm, góp phần hỗ trợ tăng trưởng.
Thu ngân sách nhà nước 9 tháng ước đạt khoảng 2,19 triệu tỷ đồng, bằng 86,5% dự toán, tăng 12,1% so với cùng kỳ; cả năm ước đạt 3.055,7 nghìn tỷ đồng, vượt dự toán 20,8%. Dự kiến miễn, giảm, gia hạn khoảng 360 nghìn tỷ đồng thuế, phí để hỗ trợ người dân và doanh nghiệp.
Giải ngân vốn đầu tư công 9 tháng đạt 62,9% kế hoạch. Bội chi ngân sách nhà nước cả năm ước khoảng 4,1% GDP. Nợ công khoảng 33-34% GDP, nợ Chính phủ khoảng 32-33% GDP, trong phạm vi cho phép.
Công tác hoàn thiện thể chế, pháp luật, cải cách thủ tục hành chính tiếp tục được đẩy mạnh. Năm 2026, Chính phủ dự kiến trình Quốc hội thông qua khoảng 78 luật, nghị quyết; cắt giảm 53% thời gian và 55% chi phí tuân thủ thủ tục hành chính.
Tổ chức bộ máy tiếp tục được sắp xếp, tinh gọn. Chính quyền địa phương hai cấp vận hành cơ bản ổn định, thông suốt. Việc sắp xếp thôn, tổ dân phố được hoàn thành, còn khoảng 48.000 đơn vị, giảm 46,33%.
Kết cấu hạ tầng chiến lược có bước phát triển, mở rộng không gian phát triển. Trong năm, hoàn thành thêm 395 km đường bộ cao tốc, thông toàn tuyến cao tốc Bắc - Nam phía đông.
Công tác tháo gỡ khó khăn, vướng mắc cho các dự án tồn đọng, kéo dài được tập trung thực hiện, nâng tổng số dự án được tháo gỡ lên 3.557 dự án. Riêng từ tháng 4 đến nay, đã tháo gỡ 2.448 dự án, với tổng mức đầu tư trên 1,68 triệu tỷ đồng và khoảng 115.000 ha đất.
Khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số tiếp tục được thúc đẩy. Việc thực hiện Nghị quyết số 57-NQ/TW bảo đảm tiến độ 1.932/2.011 nhiệm vụ, đạt 96,1%; đẩy mạnh kết nối, liên thông các cơ sở dữ liệu quốc gia, chuyên ngành.
Các lĩnh vực văn hóa, xã hội, an sinh xã hội tiếp tục được quan tâm. Lương cơ sở tăng 8% từ ngày 1/7/2026, phụ cấp đối với cán bộ, công chức cấp xã tăng từ 25% lên 55%. Đã khánh thành đồng loạt 107 trường học tại các xã biên giới. Trong 8 tháng đầu năm 2026, khoảng 52 triệu người được khám sức khỏe định kỳ, sàng lọc miễn phí.
Quốc phòng, an ninh được củng cố, tăng cường; độc lập, chủ quyền, toàn vẹn lãnh thổ được giữ vững. Công tác đối ngoại, hội nhập quốc tế tiếp tục góp phần nâng cao vị thế đất nước, duy trì môi trường hòa bình, ổn định cho phát triển.
Tổ chức thực hiện vẫn là khâu yếu
Bên cạnh những kết quả đạt được, Phó Thủ tướng Thường trực Chính phủ cũng chỉ rõ các hạn chế, khó khăn, thách thức.
Áp lực điều hành kinh tế vĩ mô, kiểm soát lạm phát ngày càng lớn. Chỉ số giá tiêu dùng (CPI) bình quân 9 tháng năm 2026 tăng 4,52% so với cùng kỳ. Thị trường tiền tệ, tỉ giá chịu nhiều sức ép từ bên ngoài. Các động lực tăng trưởng truyền thống chưa đạt kỳ vọng, hiệu quả sử dụng vốn đầu tư còn hạn chế.
Cơ cấu xuất nhập khẩu chưa bền vững, cán cân thương mại hàng hóa 9 tháng nhập siêu 19,42 tỷ USD. Có 24/34 địa phương tăng trưởng 9 tháng thấp hơn mục tiêu cả năm, trong đó có những địa phương đầu tàu kinh tế.
Việc cắt giảm thủ tục hành chính, điều kiện kinh doanh cần tiếp tục được đẩy mạnh. Vận hành chính quyền địa phương hai cấp chưa đồng đều, nhất là ở cơ sở. Khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số chưa thực sự tạo được đột phá tương xứng với yêu cầu.
Đời sống một bộ phận người dân còn khó khăn. Tình trạng ô nhiễm môi trường, ngập úng, ùn tắc giao thông, cháy nổ chưa được xử lý triệt để; an ninh mạng, tội phạm công nghệ cao và ma túy còn diễn biến phức tạp.
Về nguyên nhân, bên cạnh tác động của tình hình thế giới và những hạn chế nội tại của nền kinh tế, Phó Thủ tướng Thường trực Chính phủ nhấn mạnh tổ chức thực hiện vẫn là khâu yếu.
Một số bộ, cơ quan, địa phương, nhất là người đứng đầu, chưa thực sự chủ động, sát sao, còn tình trạng né tránh, đùn đẩy trách nhiệm. Công tác phối hợp có lúc chưa chặt chẽ, kịp thời.
Từ thực tiễn năm 2026, Chính phủ rút ra những bài học về xác định đúng thứ tự ưu tiên; chuyển mạnh từ chủ trương sang thực thi, gắn trách nhiệm với tiến độ và kết quả; phản ứng chính sách kịp thời, phát huy tinh thần dám nghĩ, dám làm, dám chịu trách nhiệm vì lợi ích chung.
Đồng thời, lấy người dân, doanh nghiệp làm trung tâm, nâng cao năng lực tự chủ chiến lược; siết chặt kỷ luật, kỷ cương, đánh giá bằng số liệu, sản phẩm và kết quả thực tế.
Quý IV/2026 cần tăng trưởng 12,5%, phấn đấu giải ngân 100% kế hoạch đầu tư công
Về nhiệm vụ những tháng cuối năm, Trung ương xác định phải phấn đấu đạt cao nhất các mục tiêu, chỉ tiêu phát triển kinh tế-xã hội năm 2026, nhất là mục tiêu tăng trưởng hai con số.
Để thực hiện mục tiêu này, quý IV/2026, cả nước cần đạt mức tăng trưởng 12,5%; đồng thời kiểm soát lạm phát khoảng 4,5%, điều hành hiệu quả chính sách tài khóa, tiền tệ, bảo đảm các cân đối lớn.
Cùng với đó, đẩy mạnh kích cầu, mở rộng xuất khẩu, giảm nhập siêu; phấn đấu giải ngân 100% kế hoạch vốn đầu tư công, thúc đẩy đầu tư tư nhân, tháo gỡ khó khăn cho các dự án tồn đọng, sớm đưa nguồn lực vào sản xuất, kinh doanh.
Các địa phương dự kiến đạt và vượt kịch bản tăng trưởng cần tiếp tục phấn đấu đạt cao hơn. Các địa phương chưa đạt phải quyết liệt hơn, tạo bứt phá để hoàn thành mục tiêu.
Đặc biệt, các cực tăng trưởng lớn như TPHCM, Hà Nội, Hải Phòng, Quảng Ninh, Đồng Nai, Bắc Ninh cần tăng trưởng cao hơn, đóng góp nhiều hơn vào tăng trưởng chung của cả nước.
Song song với nhiệm vụ phát triển kinh tế, tiếp tục chú trọng phát triển văn hóa, xã hội, chăm lo đời sống nhân dân; phát triển nhà ở xã hội, nhà ở cho thuê; tăng cường bảo vệ môi trường, phòng, chống thiên tai, thích ứng biến đổi khí hậu, củng cố quốc phòng, an ninh và đẩy mạnh đối ngoại, hội nhập quốc tế.
Năm 2027: 30/34 địa phương đặt mục tiêu tăng trưởng hai con số
Về mục tiêu, nhiệm vụ và dự kiến kế hoạch phát triển kinh tế-xã hội năm 2027, Trung ương xác định đây là năm tăng tốc, bứt phá, tạo đà, tạo thế, tạo lực để thực hiện thắng lợi Nghị quyết Đại hội XIV của Đảng.
Mục tiêu trọng tâm là phấn đấu tăng trưởng GDP từ 10% trở lên gắn với giữ vững ổn định kinh tế vĩ mô, kiểm soát lạm phát, bảo đảm các cân đối lớn; lấy hiệu quả thực chất, năng suất, sức cạnh tranh của nền kinh tế, sự phát triển của doanh nghiệp và đời sống nhân dân làm thước đo.
Đồng thời, tạo lập nền tảng cho mô hình phát triển mới, lấy khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số làm động lực chính; đẩy mạnh phân cấp, phân quyền, đa dạng hóa nguồn lực và chuyển mạnh từ chủ trương sang thực thi.
Trung ương thống nhất 45 chỉ tiêu chủ yếu năm 2027, gồm 22 chỉ tiêu về kinh tế, 14 chỉ tiêu về văn hóa-xã hội và 9 chỉ tiêu về môi trường, thích ứng biến đổi khí hậu.
Theo dự kiến, tăng trưởng GDP từ 10% trở lên; tốc độ tăng CPI khoảng 4,5%; tổng mức bán lẻ hàng hóa và doanh thu dịch vụ tiêu dùng tăng 14%; kim ngạch xuất khẩu tăng 15%, nhập khẩu tăng 12%; tổng vốn đầu tư thực hiện toàn xã hội bằng 36-38% GDP; tăng suất lao động tăng 8,6%; đón 28-29 triệu lượt khách quốc tế.
Trung ương đồng thời xác định mục tiêu tăng trưởng của từng tỉnh, thành phố, trong đó có 30/34 địa phương đặt mục tiêu tăng trưởng từ 10% trở lên.
Một số địa phương được xác định mục tiêu tăng trưởng cao như Hà Nội 11,1%; TPHCM 10,4%; Hải Phòng 13%; Quảng Ninh 12%.
Về dự toán ngân sách nhà nước năm 2027, Trung ương thống nhất chủ trương cân đối ngân sách, phấn đấu thu ngân sách nhà nước tăng khoảng 9,1% so với thực hiện năm 2026.
Theo phương án dự kiến, tổng thu ngân sách nhà nước khoảng 3,33 triệu tỷ đồng, tỉ lệ huy động vào ngân sách khoảng 20,2% GDP. Tổng chi khoảng 4,07 triệu tỷ đồng.
Thực hiện tiết kiệm ngay từ khâu phân bổ ngân sách đầu năm, gồm 5% chi đầu tư công để bổ sung cho các dự án trọng điểm, cấp thiết và 10% chi thường xuyên, ngoài phần tiết kiệm tạo nguồn cải cách tiền lương, để bổ sung nguồn chi an sinh xã hội.
Để hiện thực hóa các mục tiêu đề ra, Trung ương yêu cầu các cấp, các ngành, địa phương tập trung triển khai 11 nhóm nhiệm vụ, giải pháp chủ yếu.
Trước hết, mục tiêu tăng trưởng từ 10% trở lên phải được cụ thể hóa thành kịch bản, chỉ tiêu, nhiệm vụ và sản phẩm của từng ngành, lĩnh vực, địa phương, gắn với trách nhiệm người đứng đầu và kết quả thực hiện.
Tiếp tục phối hợp chặt chẽ chính sách tài khóa, tiền tệ và các chính sách vĩ mô khác; có giải pháp giảm lãi suất cho vay, tăng thu, tiết kiệm chi, nhất là chi thường xuyên; nâng cao hiệu quả sử dụng vốn đầu tư, kiên quyết điều chuyển vốn từ nơi giải ngân thấp sang nơi giải ngân tốt, hiệu quả cao.
Tập trung hoàn thiện thể chế, pháp luật, xử lý dứt điểm các quy định mâu thuẫn, chồng chéo, không để chậm ban hành văn bản hướng dẫn; cắt giảm thực chất thủ tục hành chính, điều kiện kinh doanh; vận hành thông suốt chính quyền địa phương hai cấp.
Trung ương yêu cầu đề cao trách nhiệm người đứng đầu, đặc biệt là bí thư tỉnh ủy, thành ủy trong trực tiếp lãnh đạo, chỉ đạo xử lý các cơ sở nhà, đất dôi dư, các dự án tồn đọng, kéo dài; không để tài sản hư hỏng, lãng phí.
Đồng thời, kiên quyết khắc phục tình trạng đầu tư sân bay, cảng biển, trung tâm dữ liệu, khu thương mại tự do theo phong trào, gây trùng lặp, phân tán, lãng phí nguồn lực; thực hiện tốt quy định bảo vệ cán bộ dám nghĩ, dám làm, dám chịu trách nhiệm vì lợi ích chung.
Về đổi mới mô hình phát triển, tập trung phát triển hệ sinh thái công nghiệp trong nước, công nghiệp nền tảng, công nghiệp hỗ trợ; cơ cấu lại thực chất doanh nghiệp nhà nước, phát triển kinh tế tư nhân trở thành động lực quan trọng nhất của tăng trưởng; thu hút các dự án đầu tư nước ngoài có công nghệ cao, giá trị gia tăng cao.
Đẩy mạnh phát triển kết cấu hạ tầng chiến lược, nhất là hạ tầng giao thông, năng lượng và hạ tầng số; thúc đẩy các dự án đường sắt Lào Cai - Hà Nội - Hải Phòng, đường sắt tốc độ cao Bắc - Nam; đẩy nhanh tiến độ các Cảng hàng không quốc tế Long Thành, Gia Bình.
Trong lĩnh vực khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số, Trung ương yêu cầu chuyển mạnh sang tạo ra sản phẩm, kết quả cụ thể, lượng hóa đóng góp vào tăng trưởng; từng bước làm chủ công nghệ chiến lược, triển khai cơ chế thử nghiệm có kiểm soát, thương mại hóa kết quả nghiên cứu, phát triển thị trường khoa học-công nghệ.
Đồng thời, hoàn thiện Trung tâm Đổi mới sáng tạo quốc gia và các trung tâm đổi mới sáng tạo vùng; đẩy mạnh kết nối, liên thông các cơ sở dữ liệu quốc gia, chuyên ngành.
Về giáo dục, đào tạo, tập trung giải quyết căn bản tình trạng thiếu trường, lớp, giáo viên; bảo đảm cung ứng đầy đủ sách giáo khoa trước năm học 2027-2028, từng bước đưa tiếng Anh thành ngôn ngữ thứ hai trong trường học.
Trong lĩnh vực văn hóa, xã hội, y tế và an sinh xã hội, tập trung nâng cao chất lượng chăm sóc sức khỏe nhân dân, phát triển công nghiệp văn hóa, thực hiện hiệu quả các chương trình an sinh xã hội; phấn đấu hoàn thành trên 176.000 căn hộ nhà ở xã hội, nhà ở cho thuê, nhà ở công nhân trong năm 2027.
Cùng với đó, tăng cường quản lý tài nguyên, bảo vệ môi trường, chủ động phòng, chống thiên tai, thích ứng biến đổi khí hậu; củng cố quốc phòng, an ninh; đẩy mạnh đối ngoại, hội nhập quốc tế, nhất là ngoại giao kinh tế, ngoại giao văn hóa, ngoại giao công nghệ; tổ chức thành công Năm APEC 2027.
Đồng thời, nâng cao hiệu quả công tác dân vận, thông tin, tuyên truyền, chú trọng truyền thông chính sách ngay từ khâu xây dựng chủ trương, tạo sự đồng thuận xã hội trong tổ chức thực hiện.
Để thống nhất nhận thức và hành động, Trung ương nhấn mạnh sáu trọng tâm cần quán triệt. Trong đó yêu cầu tăng trưởng cao phải gắn với ổn định kinh tế vĩ mô, hiệu quả thực chất và kỷ luật tài chính; mục tiêu tăng trưởng phải được cụ thể hóa đến từng địa phương, từng ngành; trách nhiệm phân bổ nguồn lực phải gắn với kết quả sử dụng.
Đặc biệt, phải tạo chuyển biến thực chất trong tổ chức thực thi, xác định rõ trách nhiệm người đứng đầu; khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số phải tạo ra sản phẩm cụ thể, lượng hóa được đóng góp vào tăng trưởng.
Trung ương yêu cầu các cấp ủy, tổ chức đảng, bộ, ngành, địa phương khẩn trương cụ thể hóa, thể chế hóa kịp thời các quyết sách; việc đã rõ phải làm ngay; phấn đấu hoàn thành cao nhất nhiệm vụ năm 2026, chủ động chuẩn bị kế hoạch, ngân sách, con người và nguồn lực để năm 2027 tăng tốc, bứt phá.
Đồng thời, tăng cường kiểm tra, giám sát việc thực hiện, phát huy vai trò của nhân dân, tổ chức thực hiện quyết liệt, hiệu quả các mục tiêu, nhiệm vụ đã đề ra.
Theo Cổng Thông tin điện tử Chính phủ
