Chiều 02/11, tiếp tục chương trình làm việc Kỳ họp thứ Hai, Quốc hội khóa XVI, Quốc hội thảo luận tại hội trường về dự án Luật Luật sư (sửa đổi) và dự án Luật Nuôi con nuôi (sửa đổi). Phiên họp do Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn chủ trì, Phó Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Khắc Định điều hành.
Tham gia thảo luận về dự án Luật Luật sư (sửa đổi), Đại biểu Hồ Thanh Tuấn đánh giá cao việc đổi mới đào tạo, tuyển chọn luật sư và đẩy mạnh chuyển đổi số, đồng thời đề nghị cân nhắc lại 5 nội dung để dự luật khả thi hơn: điều kiện trở thành luật sư, giới hạn độ tuổi chủ nhiệm đoàn, điều kiện thành lập đoàn luật sư, chính sách cho địa bàn khó khăn và bảo mật cơ sở dữ liệu luật sư.
 |
| Đại biểu Hồ Thanh Tuấn, Tỉnh ủy viên, Phó Trưởng Đoàn chuyên trách Đoàn ĐBQH tỉnh Vĩnh Long tham gia phát biểu tại Hội trường, ngày 02/11/2026. |
Phát biểu tại hội trường, đại biểu Đại biểu Hồ Thanh Tuấn cơ bản thống nhất với dự thảo và ghi nhận cơ quan soạn thảo đã bổ sung nhiều nội dung mới: đổi mới phương thức đào tạo, tuyển chọn luật sư; quy định kỳ thi quốc gia về luật sư; mở rộng phạm vi nghề nghiệp; phát triển tổ chức hành nghề; đẩy mạnh chuyển đổi số và tăng trách nhiệm của luật sư trong lĩnh vực này. “Để dự thảo luật khả thi cao”, đại biểu nêu 5 ý kiến cụ thể.
Điều kiện để đảm bảo chất lượng nguồn luật sư
Về tiêu chuẩn, điều kiện trở thành luật sư tại các Điều 7, 8, 9 và 10, đại biểu đồng tình với chủ trương nâng cao chất lượng đầu vào, coi trọng kiến thức pháp luật, kỹ năng nghề nghiệp, đạo đức và bản lĩnh của luật sư. Tuy nhiên, đại biểu cho rằng hai quy định cần được cân nhắc: người có bằng thạc sĩ luật, tiến sĩ luật nhưng không có bằng cử nhân luật vẫn có thể trở thành luật sư nếu đáp ứng một số điều kiện; và quy định các trường hợp được miễn, giảm thời gian đào tạo nghề luật sư.
Vì theo đại biểu, hoạt động của luật sư không chỉ đòi hỏi kiến thức chuyên sâu mà còn cần nền tảng pháp luật toàn diện, khả năng đáp ứng yêu cầu hành nghề và các kỹ năng như tranh tụng, tư vấn, hướng dẫn. Do đó, đại biểu đề nghị bổ sung quy định đối tượng thuộc diện miễn giảm phải qua lớp bồi dưỡng kỹ năng nghề nghiệp. Việc này nhằm bảo đảm chất lượng nguồn luật sư và tránh tình trạng tham gia mang tính hình thức, vốn đã xảy ra nhiều: có người đã tham gia nhưng ít hoạt động hoặc không hoạt động, “có số lượng nhưng chất lượng không cao”.
Cần cơ sở rõ ràng cho giới hạn độ tuổi chủ nhiệm đoàn luật sư
Khoản 4 Điều 30 dự thảo quy định chủ nhiệm đoàn luật sư không quá 65 tuổi tính tới thời điểm tổ chức đại hội, giữ chức vụ không quá hai nhiệm kỳ, trường hợp đặc biệt do Ủy ban nhân dân tỉnh quyết định. Đại biểu đề nghị cơ quan soạn thảo đánh giá thêm sự cần thiết và cơ sở của việc giới hạn độ tuổi.
Theo đại biểu, năng lực lãnh đạo tổ chức hành nghề luật sư cần được đánh giá trên cơ sở phẩm chất, uy tín, năng lực quản lý, kinh nghiệm và sự tín nhiệm của các luật sư. Nếu quy định giới hạn độ tuổi thì cần có căn cứ rõ ràng, bảo đảm tính thống nhất, tránh phát sinh cơ chế ngoại lệ thiếu tiêu chí cụ thể. Thực tế có nhiều luật sư tuổi đã cao nhưng công tác quản lý hành nghề vẫn tốt và vẫn được đồng nghiệp tín nhiệm.
Đánh giá kỹ tính khả thi khi thành lập đoàn luật sư
Về điều kiện thành lập đoàn luật sư tại khoản 2 Điều 30, dự thảo quy định mỗi tỉnh, thành phố có từ ba người có chứng chỉ hành nghề luật sư trở lên thì được thành lập đoàn luật sư. Đại biểu đề nghị đánh giá kỹ tính khả thi của quy định này, đặt trong mối quan hệ với cơ cấu bên trong của tổ chức như Ban Chủ nhiệm, Hội đồng khen thưởng, kỷ luật; khả năng duy trì hoạt động thực chất; và năng lực tự quản, giám sát, bảo vệ quyền lợi của thành viên. Mục tiêu là tránh tình trạng thành lập nhưng hoạt động hình thức. Nếu vẫn giữ quan điểm này, đại biểu đề nghị luật quy định lộ trình cụ thể để phát triển đội ngũ luật sư ở những tổ chức hành nghề như vậy.
Chính sách cụ thể cho luật sư ở địa bàn khó khăn
Về chính sách phát triển đội ngũ luật sư tại địa bàn khó khăn và thực hiện chính sách xã hội tại Điều 3 và Điều 5, đại biểu đánh giá đây là chính sách thiết thực, góp phần bảo đảm bình đẳng trong tiếp cận dịch vụ pháp lý. Thực tế cho thấy một số địa bàn, người dân gặp khó khăn khi tiếp cận luật sư, đặc biệt là người nghèo, người yếu thế, đồng bào dân tộc thiểu số, vùng sâu, vùng xa.
Để chính sách phát huy hiệu quả, đại biểu đề nghị luật quy định cụ thể hơn các chính sách: (1) Hỗ trợ kinh phí đào tạo, bồi dưỡng luật sư trên địa bàn khó khăn; (2) Hỗ trợ thành lập, phát triển và duy trì tổ chức hành nghề luật sư ở những địa phương còn thiếu luật sư; (3) Khuyến khích luật sư tham gia trợ giúp pháp lý, tư vấn pháp luật miễn phí; (4) Hỗ trợ cơ sở vật chất, ứng dụng khoa học, công nghệ và chuyển đổi số; (5) Áp dụng cơ chế đặt hàng hoặc hỗ trợ kinh phí đối với các dịch vụ pháp lý phục vụ nhiệm vụ công ích theo quy định của pháp luật.
Quy định chặt chẽ về cơ sở dữ liệu luật sư
Về chuyển đổi số và xây dựng cơ sở dữ liệu luật sư, đại biểu cho rằng đây là yêu cầu tất yếu trong bối cảnh chuyển đổi số quốc gia. Tuy nhiên, dữ liệu trong hoạt động luật sư có tính chất đặc biệt nhạy cảm, liên quan trực tiếp đến thông tin cá nhân, bí mật kinh doanh và bí mật của khách hàng.
Vì vậy, đại biểu đề nghị ngay trong luật cần quy định chặt chẽ hơn về phạm vi dữ liệu được thu thập, cập nhật và chia sẻ; chủ thể có quyền khai thác và mục đích khai thác; trách nhiệm bảo mật; cơ chế bảo vệ bí mật nghề nghiệp và dữ liệu cá nhân.
Những kiến nghị của đại biểu Hồ Thanh Tuấn hướng tới mục tiêu xây dựng một đội ngũ luật sư chất lượng, hoạt động thực chất, bảo đảm người dân ở mọi địa bàn đều có thể tiếp cận dịch vụ pháp lý, đồng thời giữ vững bí mật nghề nghiệp trong quá trình chuyển đổi số.
PV
