Thảo luận tại Hội trường về dự thảo Nghị quyết của Quốc hội về giảm thuế thu nhập cá nhân, thuế thu nhập doanh nghiệp đối với cá nhân và doanh nghiệp, ĐBQH Thạch Phước Bình tán thành sự cần thiết ban hành Nghị quyết; đồng thời đề nghị tiếp tục hoàn thiện chính sách theo hướng hỗ trợ đúng đối tượng, dễ thực hiện và hạn chế những tác động không mong muốn.
Đại biểu tập trung kiến nghị nghiên cứu cơ chế chuyển tiếp đối với trường hợp doanh thu vượt không đáng kể so với ngưỡng 10 tỷ đồng; tạo thuận lợi trong phương thức nộp thuế, tăng cường quản lý theo rủi ro, quản lý bằng dữ liệu, không làm phát sinh thêm thủ tục cho người nộp thuế.
 |
| Đại biểu Thạch Phước Bình thảo luận tại Hội trường chiều ngày 22/8/2026. Ảnh: media.quochoi.vn |
Tán thành sự cần thiết ban hành Nghị quyết, ĐBQH Thạch Phước Bình, Tỉnh ủy viên, Phó Trưởng đoàn chuyên trách Đoàn ĐBQH tỉnh Vĩnh Long cho rằng việc giảm thuế sẽ góp phần bổ sung vốn, thúc đẩy đầu tư, việc làm và mở rộng hoạt động kinh doanh; qua đó nuôi dưỡng và mở rộng nguồn thu bền vững trong trung và dài hạn. Để chính sách thực sự đúng đối tượng, dễ thực hiện và hạn chế những tác động không mong muốn, đại biểu tập trung kiến nghị hai vấn đề.
Nghiên cứu cơ chế chuyển tiếp khi áp dụng ngưỡng doanh thu 10 tỷ đồng
Đại biểu thống nhất việc lựa chọn một ngưỡng doanh thu để xác định nhóm đối tượng cần hỗ trợ, bởi đây là phương pháp rõ ràng, thuận lợi cho quản lý và phù hợp với yêu cầu ban hành chính sách nhanh.
Tuy nhiên, đại biểu đề nghị cân nhắc cách thức áp dụng ngưỡng doanh thu 10 tỷ đồng. Theo dự thảo, cá nhân kinh doanh hoặc doanh nghiệp có doanh thu không quá 10 tỷ đồng được giảm 30% số thuế phải nộp, nhưng khi doanh thu vượt ngưỡng này có thể mất toàn bộ ưu đãi. Trong khi đó, chênh lệch về quy mô kinh doanh giữa doanh nghiệp có doanh thu 9,9 tỷ đồng và doanh nghiệp có doanh thu 10,1 tỷ đồng là rất nhỏ nhưng chênh lệch về chính sách thuế có thể tương đối lớn.
Từ đó, đại biểu đề nghị nghiên cứu bổ sung cơ chế chuyển tiếp đối với trường hợp doanh thu vượt không đáng kể so với ngưỡng 10 tỷ đồng, bảo đảm doanh nghiệp phát triển, tăng doanh thu thì nghĩa vụ thuế có thể tăng nhưng không tăng đột ngột đến mức tạo ra động cơ không muốn lớn lên.
Theo đại biểu, cơ quan soạn thảo có thể nghiên cứu một khoảng chuyển tiếp với mức ưu đãi giảm dần trên cơ sở tính toán tác động ngân sách cụ thể hoặc lựa chọn phương thức kỹ thuật khác, nhưng phải bảo đảm việc vượt ngưỡng doanh thu không làm mất ưu đãi một cách quá đột ngột.
Đồng thời, đại biểu đề nghị Chính phủ tiếp tục thuyết minh rõ hơn căn cứ kinh tế, tài khóa của ngưỡng 10 tỷ đồng và mức giảm 30%. Việc làm rõ hai con số này sẽ góp phần tăng sức thuyết phục, tính ổn định và tính chính danh của chính sách.
Giảm gánh nặng thuế phải đi đôi với tạo thuận lợi trong phương thức nộp thuế
Đại biểu đồng tình với quan điểm giảm gánh nặng thuế phải đi đôi với tạo thuận lợi trong phương thức nộp thuế. Theo đại biểu, nếu chính sách giảm được 30% tiền thuế nhưng doanh nghiệp phải tăng thêm đáng kể chi phí kế toán, chứng minh điều kiện, xin xác nhận hoặc giải trình thì hiệu quả hỗ trợ thực tế sẽ bị giảm đi.
Do đó, đại biểu đề nghị không thiết kế thêm thủ tục “xin hưởng giảm thuế”. Người nộp thuế đủ điều kiện được áp dụng chính sách theo cơ chế tự xác định, tự kê khai; cơ quan thuế thực hiện kiểm soát trên cơ sở dữ liệu. Việc dự thảo được Chính phủ xác định không làm phát sinh thủ tục hành chính là định hướng đúng và cần được bảo đảm xuyên suốt khi ban hành văn bản hướng dẫn.
Ở chiều ngược lại, đại biểu lưu ý thủ tục đơn giản không có nghĩa là quản lý lỏng lẻo. Ngưỡng doanh thu 10 tỷ đồng có thể tạo ra động cơ chia, tách hoặc chuyển doanh thu. Vì vậy, đại biểu đề nghị bổ sung hoặc giao Chính phủ quy định rõ nguyên tắc chống phân tách nhân tạo; theo đó, doanh thu cần được xem xét, cộng gộp trong một số trường hợp có dấu hiệu chia tách nhằm mục đích chủ yếu là hưởng chính sách, đặc biệt đối với các chủ thể có quan hệ liên kết, cùng chủ sở hữu, cùng hoạt động kinh doanh hoặc có giao dịch chuyển doanh thu không phù hợp với bản chất kinh tế.
Đại biểu đề xuất cơ chế kiểm soát chủ yếu dựa trên hóa đơn điện tử, dữ liệu đăng ký kinh doanh, dữ liệu ngân hàng và cơ sở dữ liệu quản lý thuế, thay vì yêu cầu tất cả người nộp thuế phải cung cấp thêm hồ sơ. Qua đó, đối với số đông người nộp thuế tuân thủ tốt, thủ tục phải thật đơn giản; đối với trường hợp có rủi ro, quản lý phải thật chặt chẽ, theo hướng quản lý thuế hiện đại dựa trên rủi ro và dữ liệu, không tăng thêm thủ tục cho toàn bộ cộng đồng doanh nghiệp.
Ngọc Mai
