AI có thể giúp học sinh tìm đáp án nhanh chóng, nhưng điều đó không đồng nghĩa với học tốt hơn. Các chuyên gia cho rằng nhà trường cần chú trọng quá trình tư duy, thay vì chỉ đánh giá sản phẩm học sinh tạo ra.
Tại Hội nghị quốc tế về hợp tác giáo dục trong kỷ nguyên số năm 2026, do Bộ GD-ĐT tổ chức ngày 8 - 9.10, GS Lê Anh Vinh, Viện trưởng Viện Chiến lược và Chính sách giáo dục, cho rằng câu hỏi hiện nay không còn là "có nên cấm AI hay không" mà là "sử dụng AI như thế nào".
Theo ông Vinh, trẻ em đang sống trong thế giới số nên cần được trang bị kiến thức để tiếp cận công nghệ an toàn, hiệu quả và có trách nhiệm.
Điều quan trọng là phân biệt giữa sử dụng AI để nâng cao hiệu quả công việc và sử dụng AI trong học tập. Với công việc, AI có thể giúp tiết kiệm thời gian, hoàn thành nhiệm vụ nhanh hơn. Nhưng học tập là quá trình hình thành hiểu biết và năng lực, nên có được đáp án nhanh chưa đồng nghĩa với học tốt hơn.
 |
| GS Lê Anh Vinh nói về việc sử dụng AI thế nào trong trường học. ẢNH: NGUYỄN MẠNH |
Khi AI có thể tạo ra bài viết, bài trình bày hoặc đáp án, nhà trường cần quan tâm nhiều hơn đến cách học sinh suy nghĩ, thực hiện nhiệm vụ và thể hiện năng lực, thay vì chỉ đánh giá sản phẩm cuối cùng.
Ông Vinh nhấn mạnh, ứng dụng AI trong nhà trường phải xuất phát từ mục tiêu và phương pháp sư phạm, phù hợp với điều kiện thực tế.
Cùng quan điểm, ông Frank Van Cappelle, Trưởng nhóm Trung tâm đổi mới học tập toàn cầu của UNICEF, cho rằng không phải cứ số hóa hoạt động dạy học là chất lượng giáo dục sẽ được cải thiện.
Việc chuyển bài giảng thành video, bài kiểm tra sang hình thức trực tuyến hay đưa bài tập lên thiết bị số chưa chắc giúp học sinh học tốt hơn. Công nghệ chỉ thực sự có ý nghĩa khi giải quyết được những khó khăn cụ thể trong giáo dục.
Đại diện UNICEF khuyến nghị trẻ em nên tiếp cận AI thông qua các công cụ được thiết kế riêng cho giáo dục, có giới hạn và cơ chế kiểm soát phù hợp. Những công cụ này cần hướng dẫn học sinh học, thay vì chỉ cung cấp đáp án.
Đặc biệt, ông lưu ý không nên giao toàn bộ việc đánh giá học sinh cho AI, bởi giáo viên có thể mất đi cơ hội hiểu rõ năng lực và quá trình tiến bộ của từng em.
Ở góc độ phát triển kỹ năng, ông Hà Duy Bình, Trưởng ban Hỗ trợ và tư vấn chuyển đổi số TP.HCM, nhấn mạnh trẻ cần được hướng dẫn kiểm chứng thông tin, tự đánh giá và chịu trách nhiệm với lựa chọn của mình khi sử dụng AI.
Theo ông Bình, công nghệ cần hỗ trợ chứ không làm thay quá trình suy nghĩ, diễn đạt, trải nghiệm và kết nối của trẻ với mọi người.
Theo Thanhnien.vn
