Nếu như “Sống như người Mekong” được xem như triết lý định vị thương hiệu du lịch tỉnh thì phát triển bền vững chính là con đường để tỉnh hiện thực hóa khát vọng trở thành điểm đến đặc sắc của vùng ĐBSCL.
Bởi, theo các doanh nghiệp (DN) du lịch, một điểm đến chỉ có thể hấp dẫn lâu dài khi những giá trị làm nên bản sắc của nó được gìn giữ nguyên vẹn, khi cộng đồng được hưởng lợi từ du lịch và khi thiên nhiên vẫn còn đủ sức nuôi dưỡng những thế hệ mai sau.
 |
| Du khách tham quan, tìm hiểu văn hóa tại Đình Thanh Sơn, phường Bến Tre. |
Cần sản phẩm du lịch đặc sắc
Thông tin từ Sở Văn hóa-TT-DL, tỉnh có hệ thống hạ tầng và cơ sở vật chất phục vụ du lịch ngày càng được quan tâm đầu tư phát triển. Hiện toàn tỉnh có 66 DN lữ hành được cấp phép hoạt động, 359 cơ sở lưu trú du lịch, 13 khu, điểm du lịch, 43 cơ sở dịch vụ đạt chuẩn phục vụ khách du lịch, 26 điểm du lịch tiêu biểu ĐBSCL cùng nhiều sản phẩm OCOP gắn với du lịch đang từng bước khẳng định sức hấp dẫn đối với du khách trong và ngoài nước.
Tỉnh hội tụ đầy đủ các yếu tố đặc trưng của ĐBSCL: sông nước, miệt vườn, biển, làng nghề và văn hóa đa dân tộc. Đây chính là nền tảng quan trọng để tỉnh phát triển sản phẩm du lịch có chiều sâu, giàu bản sắc, tạo sự khác biệt và nâng cao năng lực cạnh tranh.
Ông Phan Văn Thông- Tổng Giám đốc Tổng Công ty TNHH Du lịch- Thương mại- Dịch vụ Cồn Phụng (xã Phú Túc) chia sẻ: Việc ưu tiên phát triển du lịch nội tỉnh không chỉ là một giải pháp kinh tế, mà còn là một chiến lược văn hóa- giáo dục mang tính lâu dài. Trước hết, đối với học sinh- thế hệ tương lai của tỉnh cần xem việc tổ chức chương trình sinh hoạt ngoại khóa trong nội tỉnh là một nội dung quan trọng, có tính định hướng trong giáo dục. Những chuyến đi không đơn thuần là tham quan mà cần được thiết kế như những “bài học mở”, gắn với chương trình học lịch sử, địa lý, văn hóa địa phương.
Ông Phan Văn Thông lấy ví dụ, học sinh có thể tham quan Đền thờ Bác tại Trà Vinh (cũ) để tìm hiểu về tư tưởng, đạo đức, phong cách Hồ Chí Minh; đến Khu lưu niệm Chủ tịch Hội đồng Bộ trưởng Phạm Hùng hay Khu lưu niệm Thủ tướng Võ Văn Kiệt để hiểu thêm về truyền thống cách mạng; trải nghiệm làng gốm Mang Thít để cảm nhận giá trị lao động và nghề truyền thống; hoặc tham dự các lễ hội Khmer để hiểu sâu sắc hơn về sự đa dạng văn hóa.
Nếu được tổ chức bài bản, có hướng dẫn, có nội dung học tập cụ thể, thì mỗi chuyến đi sẽ trở thành một trải nghiệm giáo dục sống động, giúp học sinh “hiểu tận gốc- nhớ lâu- yêu thật” về quê hương mình. Đây chính là nền tảng để xây dựng ý thức gìn giữ bản sắc văn hóa trong thế hệ trẻ; đặc biệt, trong bối cảnh một tỉnh mới được hình thành từ sự hội tụ của nhiều vùng văn hóa khác nhau.
Tuy nhiên, tỉnh xác định rõ quan điểm không phát triển du lịch bằng cách xây dựng thêm thật nhiều công trình, khu vui chơi hay sản phẩm tương đồng mà phải dựa trên sự khác biệt để níu chân du khách.
Theo bà Nguyễn Thị Ngọc Dung- Phó Giám đốc Sở Văn hóa-TT-DL, ngành du lịch tỉnh xác định lấy “yếu tố xanh” làm kim chỉ nam trong phát triển. Địa phương ưu tiên khai thác chiều sâu văn hóa, di sản, ẩm thực, làng nghề và trải nghiệm thực tế thay vì chạy theo số lượng sản phẩm. Mục tiêu là để mỗi lần du khách đến tỉnh đều có những cảm nhận mới, những trải nghiệm “chạm vào cảm xúc”.
“Tỉnh sở hữu lợi thế, với hệ thống hơn 70 cù lao, các làng nghề truyền thống và không gian sông nước đặc trưng. Đây sẽ là nền tảng để phát triển hệ sinh thái du lịch cộng đồng, du lịch đường thủy và du lịch trải nghiệm gắn với đời sống người dân. Điều quan trọng là mỗi sản phẩm phải tìm được nét riêng, tránh trùng lặp với địa phương khác”- bà Nguyễn Thị Ngọc Dung chia sẻ.
Liên kết để phát triển bền vững
Một trong những điểm nhấn của chiến lược mới là tư duy liên kết. Ông Trần Bá Sanh- Chủ tịch Hiệp hội Du lịch tỉnh cho hay, sự liên kết, chia sẻ và đồng hành giữa các DN, cùng với sự hỗ trợ hiệu quả từ hiệp hội, chính là yếu tố then chốt giúp ngành du lịch phát triển bền vững và thích ứng linh hoạt với thị trường.
 |
| Du khách tham gia trò chơi dân gian tại sân chim Vàm Hồ, xã Tân Xuân. |
Thay vì mỗi địa phương xây dựng một thương hiệu riêng, tỉnh sau hợp nhất lựa chọn kể một câu chuyện lớn về vùng đất Mekong. Trong đó, Vĩnh Long là “trái tim” với hệ thống sông nước, miệt vườn và làng nghề; Bến Tre (cũ) mang đến triết lý sống thuận thiên từ cây dừa; còn Trà Vinh (cũ) góp thêm chiều sâu văn hóa Khmer cùng không gian tâm linh đặc sắc. Ba vùng đất không cạnh tranh mà bổ trợ cho nhau để tạo thành một hành trình trải nghiệm trọn vẹn.
Theo ông Trần Đoàn Thế Duy- Tổng Giám đốc Công ty Du lịch Vietravel, chính sự liên kết giữa các DN du lịch trong nước và tỉnh sẽ góp phần tạo nên sức hấp dẫn khác biệt của du lịch Vĩnh Long trong tương lai. Thay vì những tour ngắn chỉ vài giờ, DN định hướng xây dựng các chương trình từ 3-4 ngày, kết nối nhiều điểm đến, kéo dài thời gian lưu trú và gia tăng mức chi tiêu của du khách. Phát triển kinh tế đêm, chuyển đổi số, quảng bá thương hiệu “Trái tim Mekong” trên nền tảng số và xây dựng bộ tiêu chí điểm đến gắn với bảo vệ môi trường, bảo tồn văn hóa.
Chủ tịch Hiệp hội Du lịch tỉnh- Trần Bá Sanh mong muốn hướng tới, DN tiếp tục chủ động đổi mới, nâng cao chất lượng dịch vụ, xây dựng sản phẩm đặc trưng; đồng thời, tích cực tham gia vào hoạt động chung. Bên cạnh đó, hiệp hội sẽ tiếp tục phát huy vai trò là cầu nối giữa DN với cơ quan quản lý nhà nước, kịp thời phản ánh những khó khăn, vướng mắc của hội viên; đồng thời, hỗ trợ cập nhật chính sách, tạo điều kiện thuận lợi cho hoạt động kinh doanh.
Theo bà Nguyễn Thị Ngọc Dung- Phó Giám đốc Sở Văn hóa-TT-DL, bên cạnh phát triển sản phẩm du lịch, địa phương đặt ưu tiên hàng đầu vào 3 yếu tố là nâng cao chất lượng nguồn nhân lực, bảo vệ môi trường du lịch, đảm bảo an toàn tuyệt đối cho mọi hoạt động của du khách.
Về định hướng phát triển lâu dài, Phó Giám đốc Sở Văn hóa-TT-DL cho rằng: Tỉnh xác định 2 trụ cột chính là tiềm năng tự nhiên và tiềm năng văn hóa. Chúng tôi không tách rời sản phẩm du lịch truyền thống như du lịch cộng đồng, sinh thái với các câu chuyện về di tích lịch sử và ẩm thực. Điều quan trọng hơn cả là giữ được nét đặc trưng của Mekong trong từng sản phẩm.
“DN phát triển sản phẩm du lịch dựa trên nền tảng bản sắc địa phương nhưng phải tìm ra nét đặc trưng, độc đáo để tránh sự trùng lắp. Từ đó, nâng tầm thương hiệu, thu hút du khách. Tỉnh sẽ liên kết và hợp tác đồng bộ giữa đơn vị lữ hành, điểm đến trong tỉnh và tỉnh- thành trong khu vực. Mỗi chuyến đi của du khách, dù là lần đầu hay nhiều lần đều phải “chạm vào cảm xúc” và mang lại những trải nghiệm mới mẻ, khác biệt”- bà Nguyễn Thị Ngọc Dung- Phó Giám đốc Sở Văn hóa-TT-DL cho biết.
Bài, ảnh: CẨM TRÚC
