“Chiến dịch 500 ngày đêm đẩy mạnh thực hiện tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt liệt sĩ (HCLS)” đang được Ban Chỉ đạo (BCĐ) Quân khu 9 và các tỉnh, thành tập trung thực hiện, với việc huy động nhân lực, phương tiện, triển khai đồng bộ nhiều nhiệm vụ. Những kết quả đạt được tạo cơ sở để đẩy nhanh tiến độ, phấn đấu hoàn thành mục tiêu theo kế hoạch.
 |
| Vận chuyển, bàn giao mẫu sinh phẩm hài cốt liệt sĩ vào ngày 5/10. |
Quyết tâm cao, triển khai đồng bộ
Thực hiện “Chiến dịch 500 ngày đêm” nhằm đẩy mạnh tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính HCLS, BCĐ 515 Quân khu 9 chủ động triển khai nhiệm vụ, xây dựng kế hoạch, chuẩn bị lực lượng, phương tiện, cơ sở vật chất và tổ chức tập huấn cho cán bộ, chiến sĩ tham gia chiến dịch.
Công tác giáo dục, quán triệt được chú trọng để cán bộ, chiến sĩ nhận thức sâu sắc về ý nghĩa, tầm quan trọng và trách nhiệm đối với nhiệm vụ tri ân anh hùng liệt sĩ. Tại tỉnh, cơ quan thường trực BCĐ 515 tỉnh là Bộ Chỉ huy Quân sự tỉnh chỉ đạo chuyên môn, phối hợp với Đội K90 (Cục Chính trị Quân khu 9) và tổ chức, cá nhân liên quan đẩy mạnh khảo sát, xác minh thông tin về liệt sĩ, mộ liệt sĩ do tổ chức, cá nhân cung cấp.
Lực lượng chức năng đã tổ chức tìm kiếm, quy tập tại phường Bến Tre, phường An Hội và 2 nghĩa trang được lập tạm trong chiến tranh tại xã Đồng Khởi. Tỉnh tổ chức lễ viếng, truy điệu và an táng 65 HCLS tại Nghĩa trang Liệt sĩ Mỏ Cày Bắc.
Theo Đại tá Lê Quang Vũ - Phó Chính ủy Bộ Chỉ huy Quân sự tỉnh, công tác triển khai thực hiện nhiệm vụ cơ bản đúng tiến độ với quyết tâm chính trị cao; tiến hành chặt chẽ, đúng quy trình kỹ thuật, an toàn tuyệt đối về mọi mặt. Tính đến hết ngày 4/10/2026, tỉnh đã lấy 3.760 mẫu HCLS; bàn giao cho đơn vị giám định ADN 3 đợt với 3.546 mẫu HCLS.
Ngày 5/10, chuyến bay đặc biệt của máy bay vận tải thuộc biên chế Lữ đoàn 918 (Quân chủng Phòng không- Không quân) vận chuyển 15.401 mẫu sinh phẩm HCLS từ Sân bay quốc tế Cần Thơ đã hạ cánh xuống Sân bay quân sự Gia Lâm (TP Hà Nội). Đây là lần vận chuyển thứ 11 và là lần đầu tiên các mẫu HCLS được vận chuyển bằng máy bay chuyên dụng. Tỉnh Vĩnh Long có 2.200 mẫu HCLS được vận chuyển và bàn giao trong đợt này.
Lữ đoàn 918 triển khai chặt chẽ từng khâu, từ bảo đảm hệ số kỹ thuật máy bay, chuẩn bị phương án bay, nắm và dự báo thời tiết, xác định đường bay đến dự kiến tình huống phát sinh. Trong quy trình tiếp nhận và bàn giao, Quân chủng Phòng không - Không quân phân công lực lượng kiểm soát quân sự, lực lượng hậu cần - kỹ thuật bảo đảm an ninh trong từng khâu.
Theo Trung tướng Hồ Văn Thái - Bí thư Đảng ủy, Chính ủy Quân khu 9, thực hiện Chiến dịch 500 ngày đêm, cán bộ, chiến sĩ lực lượng vũ trang Quân khu 9 cùng cơ quan, đơn vị chức năng, cấp ủy, chính quyền, ban, ngành, đoàn thể và người dân địa phương; nhân chứng lịch sử, nhà khoa học, cơ quan thông tấn, báo chí trong và ngoài quân đội đã triển khai đồng bộ nhiều giải pháp, huy động lực lượng, phương tiện, quyết tâm hoàn thành nhiệm vụ chính trị đặc biệt và thiêng liêng.
Những việc làm thiết thực đó, thể hiện trách nhiệm, tình cảm của cán bộ, chiến sĩ thế hệ hôm nay đối với các thế hệ đi trước, góp phần lan tỏa sâu sắc đạo lý “Uống nước nhớ nguồn”, bồi đắp truyền thống yêu nước và lòng biết ơn đối với anh hùng liệt sĩ đã anh dũng chiến đấu, hy sinh vì độc lập, tự do của Tổ quốc.
Phấn đấu hoàn thành mục tiêu theo kế hoạch
Theo Đại tá Nguyễn Thúc Linh - Phó Chủ nhiệm Chính trị Quân khu 9, Phó Trưởng Ban Thường trực BCĐ 515 Quân khu 9, từ ngày 1/4 đến nay, các đội quy tập của Quân khu đã tổ chức khai quật, lấy mẫu tại hơn 107 nghĩa trang liệt sĩ, với tổng số hơn 38.100 mẫu; trong đó, khoảng 33.000 mẫu đủ điều kiện đã được bàn giao.
 |
| Lực lượng y tế thực hiện lấy mẫu sinh phẩm hài cốt liệt sĩ tại Nghĩa trang Liệt sĩ Bình Minh. |
Bên cạnh kết quả đạt được, công tác tìm kiếm, quy tập và lấy mẫu HCLS còn gặp nhiều khó khăn. Thông tin về liệt sĩ, mộ liệt sĩ được cung cấp tuy nhiều nhưng hầu hết độ chính xác không cao, thiếu nhân chứng và yếu tố xác thực, cần nhiều lực lượng, thời gian xác minh, kết luận. Việc tìm kiếm, quy tập trên thực tế ngày càng khó khăn do địa hình thay đổi nhiều theo thời gian.
Có lúc tiến độ lấy mẫu sinh phẩm cụ thể ở từng nghĩa trang liệt sĩ còn chậm so với yêu cầu do các mộ liệt sĩ qua nhiều lần cải tạo, nâng cấp, kết cấu kiên cố khác nhau, cần nhiều thời gian, lực lượng, phương tiện.
Quá trình thực hiện nhiệm vụ cũng gặp nhiều khó khăn do đặc điểm địa hình vùng ĐBSCL, nhiều ngôi mộ đã được cải táng 2-3 lần, có mộ nằm sâu từ 3-4m so với mặt đất, nhiều khu vực bị ngập nước. Đôi khi, cán bộ, chiến sĩ phải đào sâu, ngâm mình dưới nước mới có thể tiếp cận, lấy được mẫu HCLS phục vụ giám định.
Đại tá Lê Quang Vũ cho biết, tỉnh tiếp tục đẩy mạnh công tác thông tin tuyên truyền, vận động cung cấp và tiếp nhận, xử lý thông tin được cung cấp về liệt sĩ, mộ liệt sĩ chưa quy tập; đồng thời, rà soát lại toàn bộ nghĩa trang tạm trong chiến tranh, khu vực còn thông tin, phân loại đánh giá thực tế để lựa chọn phương án tìm kiếm, quy tập phù hợp. Bên cạnh đó, đẩy nhanh tiến độ lấy mẫu HCLS đối với phần mộ chưa rõ thông tin tại nghĩa trang liệt sĩ còn lại trên địa bàn tỉnh, phấn đấu hoàn thành trong ngày 10/10 và bàn giao cho đơn vị giám định theo kế hoạch chung của Quân khu.
Theo Đại tá Nguyễn Thúc Linh, đến cuối tháng 10, Quân khu sẽ phối hợp với đơn vị liên quan tiếp tục vận chuyển, bàn giao mẫu đợt 2, hoàn thành nhiệm vụ lấy mẫu HCLS phục vụ giám định ADN. Đối với công tác giám định ADN, sau khi tiếp nhận mẫu HCLS, Viện Pháp y Quân đội, Viện Khoa học hình sự Bộ Công an sẽ tiến hành phân tích, giám định.
Bộ Công an đang triển khai thu thập mẫu ADN thân nhân liệt sĩ để phục vụ đối chiếu, xác định danh tính. Khi có kết quả đối chiếu giữa mẫu ADN HCLS và mẫu ADN thân nhân, sẽ có thêm cơ sở xác định danh tính, đưa các liệt sĩ trở về với gia đình, người thân. Đây là nhiệm vụ được các lực lượng tập trung thực hiện trong chặng cuối của Chiến dịch 500 ngày đêm.
Bài, ảnh: NGUYỄN THỊNH
