Hệ thống thiết chế văn hóa, thể thao (VH-TT) của tỉnh từng bước được đầu tư, hoàn thiện, đáp ứng nhu cầu sinh hoạt, vui chơi, rèn luyện sức khỏe của người dân. Những mô hình mới được khuyến khích xây dựng, đổi mới cách quản lý và khai thác, hướng đến sử dụng hiệu quả công trình VH-TT cơ sở.
 |
| Lớp truyền dạy nghệ thuật tại Nhà văn hóa xã Trà Côn. |
Nâng cao đời sống tinh thần người dân
Theo ông Trần Công Khánh - Phó Giám đốc Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch, sau khi thực hiện mô hình chính quyền địa phương 2 cấp, công tác quản lý nhà nước về VH-TT ở cơ sở tiếp tục được quan tâm triển khai, từng bước ổn định tổ chức và duy trì hoạt động phục vụ nhu cầu sinh hoạt văn hóa, văn nghệ, thể dục, thể thao của người dân. Tỉnh có 1.293 ấp và 203 khóm, khu phố có nhà văn hóa - khu thể thao.
Công tác tổ chức, quản lý và duy trì hoạt động của nhà văn hóa - khu thể thao được UBND cấp xã quan tâm thực hiện, cơ bản đáp ứng nhu cầu hội họp, sinh hoạt văn hóa, văn nghệ, thể dục, thể thao và các hoạt động cộng đồng của người dân. Các thiết chế này đã tổ chức nhiều hoạt động phục vụ người dân như sinh hoạt văn hóa, văn nghệ, thể dục, thể thao, hội họp, tuyên truyền chủ trương của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước và các phong trào tại địa phương. Năm qua, toàn tỉnh đã tổ chức 2.586 cuộc hoạt động văn hóa, văn nghệ và thể dục, thể thao; 15.516 buổi tuyên truyền, phổ biến chủ trương, chính sách, pháp luật, thu hút 465.480 lượt người tham gia.
Ông Lê Minh Tâm - Phó Chủ tịch UBND xã Hiếu Thành cho biết, xã hiện có 3 trụ sở trung tâm VH-TT cấp xã, 4 cụm nhà văn hóa - khu thể thao liên ấp. Cơ sở vật chất VH-TT được quan tâm đầu tư, đáp ứng nhu cầu sinh hoạt cộng đồng. Hoạt động văn hóa, văn nghệ, thể dục, thể thao diễn ra thường xuyên, thu hút đông đảo người dân tham gia. Các thiết chế văn hóa đã tạo địa điểm giúp người dân rèn luyện thân thể, nâng cao thể lực, hình thành lối sống lành mạnh, tích cực, không có tệ nạn xã hội, thực hiện phong trào “Toàn dân đoàn kết xây dựng đời sống văn hóa” và xây dựng nông thôn mới.
Nhiều địa phương trong tỉnh được đầu tư nâng cấp, hoàn thiện các thiết chế văn hóa, hệ thống hạ tầng giao thông trên các tuyến đường trung tâm, tạo diện mạo mới sáng, xanh, sạch, đẹp. Đường tỉnh 903, đoạn trước sân vận động xã Cái Nhum, vỉa hè được nâng cấp mở rộng thông thoáng, nhiều dụng cụ tập thể dục ngoài trời được lắp đặt cho người dân tập thể thao và vui chơi.
Ông Nguyễn Thanh Liêm, xã Cái Nhum chia sẻ: “Trước sân vận động được chỉnh trang sạch, đẹp, khang trang, bà con phấn khởi, tập thể dục rèn luyện sức khỏe hàng ngày, trẻ em có chỗ vui chơi mỗi buổi chiều. Nhà nước quan tâm như vầy người dân rất vui mừng”.
Theo ông Trần Công Khánh, một số nhà văn hóa - khu thể thao ấp có diện tích hạn chế, cơ sở vật chất xuống cấp, thiếu trang thiết bị và chưa đáp ứng đầy đủ tiêu chí theo quy định. Kinh phí đầu tư, sửa chữa và tổ chức hoạt động còn hạn chế; người phụ trách chủ yếu kiêm nhiệm, chưa được đào tạo, bồi dưỡng thường xuyên về chuyên môn, nghiệp vụ. Việc tổ chức hoạt động tại một số địa phương có nội dung sinh hoạt chưa phong phú; việc huy động nguồn lực xã hội hóa còn khó khăn.
Đổi mới, nâng hiệu quả hoạt động
Chương trình hành động thực hiện Nghị quyết 80-NQ/TW của Bộ Chính trị về phát triển văn hóa Việt Nam gắn với triển khai thực hiện Nghị quyết về xây dựng văn hóa, con người Vĩnh Long giai đoạn 2025-2030, định hướng đến năm 2045 nhấn mạnh việc xây dựng hệ thống thiết chế văn hóa đồng bộ, hiện đại và phát triển văn hóa số. Tập trung đầu tư, hoàn thiện hạ tầng văn hóa, ưu tiên thiết chế văn hóa cấp tỉnh mang tính tiêu biểu cho văn hóa địa phương như: Bảo tàng tỉnh, Bảo tàng Văn hóa Khmer, Bảo tàng Nông nghiệp vùng Đồng bằng sông Cửu Long, Trung tâm Văn hóa nghệ thuật đa năng, thư viện trung tâm và các thư viện chuyên đề,... để lưu giữ, phát huy giá trị văn hóa vốn có của tỉnh, phục vụ giáo dục truyền thống, nghiên cứu khoa học và tổ chức hoạt động du lịch văn hóa.
Đồng thời, khuyến khích khu vực tư nhân tham gia đầu tư xây dựng, phát triển hạ tầng thiết chế VH-TT các cấp; bảo đảm vai trò dẫn dắt của đầu tư công nhằm thu hút có hiệu quả nguồn lực cho phát triển văn hóa. Từng bước hoàn thiện hệ thống thiết chế VH-TT cơ sở; nghiên cứu xây dựng, phát triển mô hình mới như bảo tàng mở, nhà hát di động, thư viện số, không gian sáng tạo cộng đồng,... bảo đảm vận hành, khai thác đồng bộ, hiệu quả với hệ thống thế chế VH -TT hiện có, tạo hệ thống dịch vụ công hiện đại, đáp ứng nhu cầu của người dân.
UBND tỉnh vừa ban hành kế hoạch phát động phong trào thi đua “Mỗi xã, phường có mô hình hay, cách làm hiệu quả, phát huy hệ thống thiết chế VH -TT cơ sở” giai đoạn 2026-2030. Trong đó, khuyến khích xã, phường xây dựng mô hình nhà văn hóa mở phục vụ cộng đồng; điểm sinh hoạt VH -TT liên thế hệ; câu lạc bộ bảo tồn văn hóa gắn với sinh hoạt cộng đồng; thiết chế VH -TT ứng dụng công nghệ số; mô hình cộng đồng cùng quản lý, cùng tổ chức hoạt động. Việc triển khai phải phù hợp với điều kiện thực tế, lấy người dân làm chủ thể, trung tâm và đối tượng thụ hưởng; lấy hiệu quả hoạt động, mức độ tham gia và sự hài lòng của người dân làm cơ sở đánh giá, không chạy theo số lượng mô hình, không tổ chức phát động hình thức, tốn kém.
Thông qua phong trào thi đua, phát hiện, bồi dưỡng và nhân rộng mô hình hay, cách làm hiệu quả. Khắc phục tình trạng thiết chế hoạt động không thường xuyên, nội dung đơn điệu, cơ sở vật chất chưa được khai thác phù hợp. Gắn sử dụng hiệu quả thiết chế sau sắp xếp đơn vị hành chính với xây dựng môi trường văn hóa lành mạnh, bảo tồn bản sắc văn hóa và củng cố khối đại đoàn kết toàn dân tộc.
Việc tiếp tục đầu tư, hoàn thiện và đổi mới hoạt động các thiết chế VH -TT cơ sở sẽ góp phần nâng cao đời sống tinh thần của người dân, tạo thêm không gian sinh hoạt cộng đồng thiết thực. Mỗi thiết chế cần được khai thác hiệu quả, phù hợp với nhu cầu thực tế, để thực sự trở thành nơi gắn kết cộng đồng, gìn giữ bản sắc văn hóa và xây dựng đời sống văn hóa ngày càng phong phú, lành mạnh.
Bài, ảnh: PHƯƠNG THƯ
