Hội Săng Khụm của đồng bào Khmer là mô hình tương trợ cộng đồng mang giá trị nhân văn sâu sắc, được gìn giữ qua nhiều thế hệ. Từ nguồn quỹ đóng góp tự nguyện và tinh thần đoàn kết phum, sóc, hội hỗ trợ người dân khi hoạn nạn, tang sự, góp phần xây dựng đời sống văn hóa, NTM tại địa phương.
 |
| Chư tăng thuyết pháp trong một tang lễ ở khóm Sa Bình, phường Long Đức. Ảnh: SƠN HÙNG |
Hội Săng Khụm do đồng bào Khmer thành lập từ lâu đời nhằm giúp đỡ, tương trợ lẫn nhau trong cuộc sống. Đây là nét đặc trưng thể hiện truyền thống đoàn kết, đùm bọc của đồng bào Khmer, nhất là địa bàn đông đồng bào Khmer sinh sống.
Mục tiêu hoạt động của hội là tập hợp sức mạnh cộng đồng chăm lo, hỗ trợ người dân phum, sóc khi gặp khó khăn, hoạn nạn như bệnh tật, tang gia, thiên tai, hỏa hoạn. Nhiều năm qua, hội trở thành chỗ dựa vững chắc giúp người dân vượt qua khó khăn, xây dựng đời sống văn minh.
Thực tế, Hội Săng Khụm hình thành theo phong tục do tổ tiên truyền lại. Dù không có tài liệu xác định chính xác thời gian xuất hiện hay nguồn gốc ban đầu, người dân vẫn gìn giữ qua nhiều thế hệ. Vị cao niên cho biết, từ nhỏ thấy người đi trước làm nên thế hệ sau nối tiếp, thắt chặt tinh thần đoàn kết, tình làng nghĩa xóm.
Địa bàn đông đồng bào Khmer sinh sống đều thành lập Hội Săng Khụm. Gia đình hội viên có điều kiện kinh tế khá giả hoặc có khả năng đều tự nguyện đóng góp tiền vào quỹ hội. Hội hoạt động bình đẳng, không phân biệt giàu, nghèo. Nguồn quỹ được quản lý để kịp thời chăm lo gia đình hội viên gặp hoạn nạn, tang sự, thiên tai, hỏa hoạn.
Mỗi khi phum, sóc có gia đình gặp tang sự, tiếng trống Achar vang lên báo hiệu tập hợp. Người dân phum, sóc tự giác phân công đi về hướng Nam, Bắc, Đông, Tây vận động quyên góp tiền, gạo tùy khả năng hỗ trợ gia chủ. Đến thời điểm đưa tang đi hỏa táng, nhóm người đi trước bằng xe bò thu gom củi do hộ gia đình tự nguyện đặt sẵn đầu ngõ hoặc trước nhà.
Gia đình có người lớn tuổi hoặc vị cao niên bệnh nặng, hội tổ chức thăm hỏi, vận động và thỉnh vị sư đến tụng kinh, cầu an suốt 3 đêm. Dịp Tết cổ truyền Chôl Chnăm Thmây của đồng bào Khmer, hội tổ chức thỉnh chư tăng tụng kinh chúc thọ, ban phước và tặng quà cho vị cao niên.
Tại khóm Sa Bình, phường Long Đức, dù kinh tế- xã hội phát triển, đồng bào Khmer vẫn gìn giữ bền chặt Hội Săng Khụm như phong tục truyền thống.
Theo Achar Thạch Sơn, từ thực tế hoạt động của hội, chính quyền địa phương có chủ trương hỗ trợ, tạo điều kiện nâng cao hiệu quả hoạt động xã hội. Chính quyền hướng đến mở rộng, tập hợp gia đình Khmer- Kinh toàn phum, sóc tham gia hội một cách có tổ chức; lồng ghép tuyên truyền chủ trương, chính sách, pháp luật của Đảng và Nhà nước, vận động Nhân dân xây dựng đời sống văn minh, xây dựng NTM, mô hình sản xuất hiệu quả.
Hoạt động của Hội Săng Khụm ngày càng mở rộng. Hội viên chung sức hỗ trợ nhau xóa đói, giảm nghèo. Hội phối hợp chi bộ, chính quyền địa phương, MTTQ, hội chữ thập đỏ và chi hội từng phum, sóc phân công cán bộ, đảng viên hỗ trợ xây dựng, đổi mới phương thức hoạt động. Hội trưởng được lựa chọn từ người có uy tín cộng đồng hoặc giới thiệu tham gia tổ hòa giải phum, sóc, làm thành viên MTTQ.
Hội Săng Khụm trở thành trung tâm đoàn kết, tương trợ thiết thực đời sống. Qua hoạt động của hội, chủ trương của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước được tuyên truyền đến người dân. Hội là nguồn lực tích cực giúp địa phương thực hiện hiệu quả phong trào xây dựng đời sống văn hóa, xây dựng NTM. Dù địa phương còn khó khăn, đồng bào Khmer phum, sóc luôn thể hiện tinh thần tương thân tương ái.
Gìn giữ phong tục tốt đẹp của tổ tiên cùng sự hỗ trợ từ Nhà nước giúp Hội Săng Khụm tiếp tục duy trì, phát triển, gắn kết bền chặt tình cảm người dân phum, sóc qua nhiều thế hệ.
SƠN HÙNG
