Cải cách thủ tục hành chính trong nông nghiệp không chỉ là việc giảm bớt giấy tờ hay rút ngắn thời gian giải quyết hồ sơ. Quan trọng hơn, đó phải là cải cách giúp doanh nghiệp phát triển, nông dân yên tâm sản xuất và thị trường nông sản vận hành minh bạch, bền vững.
 |
| Ông Trần Văn Lâu, Ủy viên Ban Chấp hành Trung ương Đảng, Bí thư Tỉnh ủy, Trưởng Đoàn ĐBQH tỉnh Vĩnh Long điều hành phiên thảo luận. |
Ngày 7/8/2026, tiếp tục chương trình Kỳ họp không thường lệ thứ Nhất, Quốc hội nghe trình bày tại Hội trường các tờ trình, báo cáo về 3 nội dung: (1) Tờ trình về dự án Luật Phát triển đô thị; (2) Tờ trình về dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của 10 luật có liên quan đến thủ tục hành chính, điều kiện kinh doanh trong lĩnh vực nông nghiệp và môi trường; (3) Tờ trình về dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Tần số vô tuyến điện, Luật Viễn thông, Luật Giao dịch điện tử và Luật Chuyển giao công nghệ. Thời gian còn lại, Quốc hội thảo luận tại Tổ về 3 dự án: Dự án Luật Phát triển đô thị; Dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của 10 luật có liên quan đến thủ tục hành chính, điều kiện kinh doanh trong lĩnh vực nông nghiệp và môi trường; Dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Tần số vô tuyến điện, Luật Viễn thông, Luật Giao dịch điện tử và Luật Chuyển giao công nghệ.
Góp ý vào Dự thảo Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của 10 luật có liên quan đến thủ tục hành chính, điều kiện kinh doanh trong lĩnh vực nông nghiệp và môi trường, đại biểu Trần Quốc Tuấn, Ủy viên Ban Thường vụ Tỉnh ủy, Giám đốc Sở Công Thương đã nêu một thông điệp rõ ràng: “Hỗ trợ doanh nghiệp là cần thiết, nhưng không thể đánh đổi mùa vụ, thu nhập và niềm tin của hàng triệu hộ nông dân”.
Điểm đáng chú ý là đề xuất thực hiện nguyên tắc “một lần khai báo, nhiều cơ quan cùng sử dụng”. Thực tế hiện nay, một doanh nghiệp có thể phải khai báo thông tin của cùng một sản phẩm trên nhiều hệ thống dữ liệu khác nhau. Việc này không chỉ gây tốn kém thời gian, chi phí mà còn tạo ra nguy cơ sai lệch thông tin và rủi ro pháp lý.
 |
| ĐBQH tỉnh Vĩnh Long - Trần Quốc Tuấn, Ủy viên Ban Thường vụ Tỉnh ủy, Giám đốc Sở Công Thương, phát biểu thảo luận. |
Nếu dữ liệu được liên thông, doanh nghiệp sẽ giảm được áp lực thủ tục; cán bộ cấp tỉnh, cấp xã cũng có thể tiếp nhận, hỗ trợ hồ sơ trên cùng một nguồn dữ liệu. Đây là giải pháp thiết thực để cải cách đi vào cuộc sống, thay vì chỉ giảm thủ tục trên văn bản nhưng người dân, doanh nghiệp vẫn phải đi lại nhiều lần.
Cùng với tạo thuận lợi cho doanh nghiệp, đại biểu Trần Quốc Tuấn đặc biệt nhấn mạnh yêu cầu kiểm soát chất lượng giống cây trồng, thức ăn chăn nuôi và vật tư nông nghiệp. Cơ chế tự công bố có thể giúp hàng hóa hợp pháp nhanh chóng đến với thị trường, nhưng phải gắn với hậu kiểm chặt chẽ, dựa trên mức độ rủi ro.
Đại biểu Tuấn khẳng định: “Người chịu tác động cuối cùng của một lô giống, phân bón hay thức ăn chăn nuôi kém chất lượng chính là nông dân và hợp tác xã. Chỉ một sản phẩm không bảo đảm tiêu chuẩn cũng có thể làm giảm năng suất, thiệt hại cả vụ mùa, đứt gãy liên kết chuỗi và ảnh hưởng đến uy tín nông sản địa phương”.
Vì vậy, đại biểu đề nghị Luật cần quy định doanh nghiệp tự công bố cần chịu trách nhiệm đầy đủ về chất lượng, an toàn và tính chính xác của hồ sơ. Khi phát hiện sản phẩm có nguy cơ không bảo đảm chất lượng, doanh nghiệp phải chủ động thông báo, dừng lưu thông, truy xuất và thu hồi. Cơ quan quản lý cần cảnh báo sớm, để người dân không tiếp tục sử dụng hàng hóa có rủi ro.
Cách tiếp cận này vừa tạo không gian phát triển cho những doanh nghiệp tuân thủ tốt, vừa ngăn chặn hành vi cạnh tranh không lành mạnh của hàng hóa kém chất lượng. Đó cũng là “lá chắn” cần thiết để bảo vệ người nông dân trong bối cảnh thị trường ngày càng mở rộng.
Bên cạnh đó, đại biểu Trần Quốc Tuấn cũng nhấn mạnh: “Việc phân quyền cần bảo đảm rõ đầu mối, rõ trách nhiệm. Khi một cơ quan cấp tỉnh đã quản lý giấy chứng nhận của doanh nghiệp, những thay đổi thông tin đơn giản cần được xử lý ngay tại đó, không để doanh nghiệp phải tìm đến nhiều cơ quan khác nhau. Phân quyền chỉ thực sự có ý nghĩa khi thủ tục được giải quyết gần dân hơn, nhanh hơn và minh bạch hơn”.
Dự thảo luật sẽ tạo được sự đồng thuận cao khi người dân, hợp tác xã và doanh nghiệp cảm nhận rõ ba thay đổi: thủ tục ít hơn, cơ quan xử lý rõ hơn và dữ liệu được sử dụng hiệu quả hơn.
Kết thúc bài phát biểu, đại biểu Trần Quốc Tuấn bày tỏ: Phát triển doanh nghiệp nông nghiệp là con đường quan trọng để mở rộng thị trường, nâng giá trị nông sản và tạo thêm việc làm ở nông thôn. Nhưng sự phát triển ấy chỉ bền vững khi quyền lợi của nông dân được bảo vệ, chất lượng vật tư được kiểm soát và môi trường được gìn giữ cho các thế hệ sau.
B.T.Loan
