Với những ý tưởng khởi nghiệp xuất phát từ thực tiễn sản xuất, đời sống và văn hóa quê hương, Sơn Trần Minh Mẫn- sinh viên ĐH Trà Vinh, từng bước khẳng định năng lực bằng hàng loạt giải thưởng ở cấp tỉnh, quốc gia và quốc tế.
Đặc biệt, với những nỗ lực trong nghiên cứu, đổi mới sáng tạo, phát triển nông nghiệp và phát huy giá trị văn hóa Khmer, Minh Mẫn vừa được trao Giải thưởng Lương Định Của lần thứ XXI năm 2026. Đây là phần thưởng cáo quý của Trung ương Đoàn TNCS Hồ Chí Minh dành cho những thanh niên nông thôn tiêu biểu.
 |
| Sơn Trần Minh Mẫn (giữa) trên bục nhận Giải thưởng Lương Định Của. |
Những ý tưởng gần gũi
Sinh ra và lớn lên tại ấp Bình La, xã Song Lộc, tỉnh Vĩnh Long, Sơn Trần Minh Mẫn sớm nhận thấy những vấn đề đặt ra trong đời sống sản xuất của người dân vùng ĐBSCL.
Đó là sản xuất nông nghiệp còn nhỏ lẻ, việc ứng dụng khoa học, công nghệ và chuyển đổi số chưa đồng đều, giá trị nông sản chưa tương xứng với tiềm năng. Bên cạnh đó, nhiều giá trị văn hóa truyền thống của đồng bào Khmer cần được bảo tồn và phát huy trong đời sống hiện đại.
Từ những trăn trở đó, Minh Mẫn lựa chọn khởi nghiệp đổi mới sáng tạo như một cách để biến kiến thức được học trên giảng đường thành những giải pháp phục vụ cộng đồng.
Trong quá trình học tập và hoạt động Đoàn - Hội, em đã đạt nhiều thành tích nổi bật, trong đó có bằng khen của Trung ương Đoàn về công trình, giải pháp, sản phẩm sáng tạo tiêu biểu cả nước năm 2025; giải Ba và giải Nhất Cuộc thi “Ý tưởng, Dự án khởi nghiệp tỉnh Trà Vinh” năm 2024 và 2025; Quán quân Global Vietnam Business Startup 2025 tại Vương quốc Anh; Á quân Demo Day UNIIC 2025 tại Campuchia và giải Nhì Cuộc thi “Ý tưởng học sinh, sinh viên khởi nghiệp khu vực ĐBSCL” lần III năm 2024.
Trong số những dự án để lại dấu ấn, “Strawwood - gỗ nhân tạo từ rơm” là một trong những bước khởi đầu đáng chú ý. Từ phế phẩm nông nghiệp quen thuộc, Minh Mẫn với vai trò trưởng nhóm đã nghiên cứu tạo ra vật liệu mới có khả năng ứng dụng trong xây dựng và sản xuất nội thất.
Dự án từng đoạt giải Nhất Cuộc thi Ý tưởng khởi nghiệp trong sinh viên ĐH Trà Vinh năm 2024 và sau đó tiếp tục giành nhiều kết quả tại các sân chơi khởi nghiệp. Năm 2025, dự án được trao Giải thưởng “Tuổi trẻ sáng tạo” cả nước và Quán quân Cuộc thi Khởi nghiệp GVB Prize tại London, Vương quốc Anh.
Không dừng lại ở một ý tưởng, Minh Mẫn tiếp tục cùng cộng sự nghiên cứu nhiều sản phẩm khác như Smartbin - thùng rác thông minh, Meloria - son môi từ dưa lưới, CUHATI - nước mắm củ hành tím và SABAY - viên súp bún nước lèo ăn liền.
Riêng Dự án CUHATI từng đạt giải Nhất nội dung Dự án tại Cuộc thi “Ý tưởng, Dự án khởi nghiệp tỉnh Trà Vinh năm 2025”. Dự án cũng gọi vốn thành công 1,3 tỷ đồng, đánh dấu một bước tiến đáng kể trong hành trình đưa ý tưởng sinh viên đến gần hơn với thị trường.
Theo đánh giá của ThS Lê Thị Hồng Rang - Phó Giám đốc Trung tâm Đổi mới sáng tạo và Khởi nghiệp, ĐH Trà Vinh, điểm đáng ghi nhận ở Minh Mẫn là tinh thần chủ động, ham học hỏi và khả năng biến những vấn đề thực tiễn thành ý tưởng, sản phẩm cụ thể. Minh Mẫn không chỉ quan tâm đến thành tích tại các cuộc thi mà còn có ý thức đưa dự án vào thực tế, gắn khởi nghiệp với nhu cầu của nông dân, đặc sản địa phương và những giá trị văn hóa của đồng bào Khmer.
Nhận xét này cũng được thể hiện qua quá trình hoạt động của Minh Mẫn tại Câu lạc bộ Khởi nghiệp ĐH Trà Vinh. Với vai trò Ủy viên Ban Chấp hành Hội Sinh viên trường và Chủ nhiệm Câu lạc bộ Khởi nghiệp, Minh Mẫn cùng Ban Chủ nhiệm đã phát triển quy mô câu lạc bộ từ khoảng 2.500 thành viên lên gần 5.000 thành viên, tạo môi trường để sinh viên kết nối, nghiên cứu khoa học, đổi mới sáng tạo và khởi nghiệp.
Khởi nghiệp gắn với nông nghiệp và văn hóa Khmer
Một dấu ấn mới trong hành trình của Minh Mẫn là việc cùng các thành viên sáng lập Hợp tác xã Nông nghiệp Sản xuất Thương mại Dịch vụ Song Lộc vào tháng 6/2026. Mô hình được định hướng ứng dụng công nghệ số trong quản trị và phát triển chuỗi giá trị lúa gạo.
Trong đó, Minh Mẫn trực tiếp nghiên cứu và phát triển nền tảng quản lý hợp tác xã, tích hợp chức năng quản lý xã viên, số hóa vùng trồng, truy xuất nguồn gốc, quản lý tài chính - kế toán, quản lý sản xuất và tiếp nhận thông tin sâu bệnh từ nông dân.
Hiện hợp tác xã có 52 xã viên chính thức, hỗ trợ chuyển giao thông tin, chuyển đổi số và kết nối sản xuất cho khoảng 200 nông dân trên địa bàn. Theo phương án sản xuất, kinh doanh giai đoạn 2026-2030, hợp tác xã đặt mục tiêu doanh thu lũy kế khoảng 4 tỷ đồng, lợi nhuận lũy kế khoảng 300 triệu đồng, tạo việc làm thường xuyên cho 7 lao động địa phương và khoảng 50 lao động thời vụ.
Cùng với nông nghiệp, Minh Mẫn đặc biệt quan tâm đến việc bảo tồn và phát huy văn hóa Khmer thông qua khởi nghiệp. Dự án SABAY - viên súp bún nước lèo ăn liền là minh chứng rõ nét cho hướng đi này. Cùng các thành viên, Minh Mẫn nghiên cứu phát triển sản phẩm bún nước lèo ăn liền theo hướng bảo tồn và thương mại hóa giá trị văn hóa truyền thống. SABAY sau đó đoạt giải Nhì Cuộc thi “Ý tưởng học sinh, sinh viên khởi nghiệp khu vực ĐBSCL” lần IV năm 2026.
Tháng 8/2026, Dự án SABAY tiếp tục bước sang giai đoạn mới khi nhóm thành lập Công ty TNHH SABAY Việt Nam, chuyển từ dự án sinh viên sang mô hình doanh nghiệp với định hướng sản xuất, kinh doanh sản phẩm thực phẩm ăn liền mang đặc trưng ẩm thực Khmer. Minh Mẫn giữ vai trò trưởng nhóm và trực tiếp theo đuổi quá trình nghiên cứu, hoàn thiện sản phẩm và phát triển thị trường.
Từ những kết quả đó, Giải thưởng Lương Định Của lần thứ XXI năm 2026 do Trung ương Đoàn TNCS Hồ Chí Minh trao cho Sơn Trần Minh Mẫn như một dấu mốc mới trên hành trình khởi nghiệp. Tại lễ trao giải, Minh Mẫn được vinh danh cùng 30 thanh niên nông thôn tiêu biểu cả nước, ghi nhận những nỗ lực trong sản xuất, kinh doanh, ứng dụng tiến bộ khoa học, kỹ thuật và phát triển mô hình gắn với nông nghiệp.
Với Minh Mẫn, hành trình từ những giải thưởng khởi nghiệp đến Giải thưởng Lương Định Của không chỉ được đo bằng số lượng danh hiệu. Điều đáng ghi nhận hơn là mỗi giải thưởng gắn với một bước trưởng thành của ý tưởng, một sản phẩm mới hoặc một mô hình cụ thể. Từ phế phẩm rơm rạ đến nông sản, từ chuyển đổi số trong hợp tác xã đến món bún nước lèo của đồng bào Khmer, những ý tưởng ấy đang được Minh Mẫn và cộng sự từng bước đưa vào đời sống.
Bài, ảnh: LÂM THY
