Từ nền tảng tiềm năng và định hướng phát triển cụ thể, điện gió tỉnh từng bước hiện thực hóa qua dự án cụ thể. Nhiều công trình đi vào vận hành không chỉ tạo ra nguồn điện sạch mà còn đóng góp trực tiếp vào tăng trưởng kinh tế, tạo việc làm và hình thành hệ sinh thái năng lượng tái tạo (NLTT). Đây chính là những “mắt xích” quan trọng, đặt nền tảng cho quá trình chuyển dịch năng lượng theo hướng xanh, bền vững của địa phương.
 |
| Nhà điều hành và trạm biến áp Nhà máy Điện gió Duyên Hải. Ảnh: THẢO LY |
Những dự án... mở đường
Trong những năm gần đây, NLTT từng bước khẳng định vai trò là một trong những động lực tăng trưởng mới của tỉnh. Theo Sở Công Thương, lĩnh vực này ngày càng đóng góp rõ nét vào phát triển kinh tế, đồng thời tạo nền tảng cho quá trình chuyển dịch cơ cấu theo hướng xanh và bền vững.
Cụ thể, năm 2025, tổng sản lượng điện sản xuất đạt khoảng 23 tỷ kWh, với giá trị tương đương khoảng 38 ngàn tỷ đồng. Trong đó, NLTT đóng góp hơn 1,5 tỷ kWh, tương ứng giá trị sản xuất khoảng 3 ngàn tỷ đồng. Không chỉ bổ sung nguồn thu cho ngân sách, nguồn năng lượng sạch này còn góp phần thúc đẩy ngành dịch vụ, hậu cần, hạ tầng phát triển, tạo thêm việc làm và nâng cao thu nhập cho người lao động
địa phương.
Không dừng lại ở hiệu quả kinh tế trước mắt, việc phát triển NLTT, đặc biệt là điện gió còn mang ý nghĩa chiến lược lâu dài. Đây là nền tảng quan trọng để tỉnh từng bước định hình vai trò trung tâm năng lượng của khu vực ĐBSCL, qua đó thu hút dự án đầu tư lớn, mở rộng không gian phát triển và nâng cao vị thế của tỉnh trong chuỗi giá trị năng lượng sạch.
Tính đến tháng 3/2026, toàn tỉnh đã có 15 dự án điện gió đi vào vận hành thương mại với tổng công suất 650MW. Dự án hoạt động ổn định, đạt khoảng 95% công suất thiết kế, với sản lượng điện phát lên lưới năm 2025 đạt hơn 1.521 triệu kWh, đóng góp khoảng 300 tỷ đồng thuế giá trị gia tăng vào ngân sách nhà nước.
Bên cạnh đó, tiềm năng phát triển vẫn còn rất lớn khi nhiều dự án đang tiếp tục được triển khai. Hiện tỉnh có 16 dự án điện gió đang thực hiện với tổng công suất 1.128MW, cùng 2 dự án đã vận hành một phần với công suất 115,75MW.
Đồng thời, địa phương đang mời gọi đầu tư 22 dự án điện gió gần bờ với tổng công suất 2.283MW đến năm 2030 và 5 dự án khác với công suất 788MW dự kiến triển khai trong giai đoạn 2030-2035. Các dự án này đang được xúc tiến khảo sát, lập báo cáo nghiên cứu và hoàn thiện thủ tục đầu tư theo quy định.
Trong thời gian tới, ngành công thương tỉnh tiếp tục tập trung hỗ trợ, theo dõi tiến độ triển khai dự án NLTT. Riêng trong năm 2026, dự kiến có thêm 18 dự án với tổng công suất trên 500MW được đẩy nhanh tiến độ. Nếu được triển khai đúng kế hoạch, tỉnh sẽ từng bước hình thành cụm dự án NLTT quy mô lớn, tạo nền tảng vững chắc để hiện thực hóa mục tiêu trở thành trung tâm năng lượng sạch của khu vực.
Có thể thấy, NLTT không chỉ góp phần đảm bảo an ninh năng lượng mà còn đóng vai trò quan trọng trong phát triển kinh tế xanh, giảm phát thải, nâng cao năng lực cạnh tranh và hướng tới phát triển bền vững cho địa phương trong dài hạn.
Dòng điện xanh tạo động lực mới
Theo chuyên gia kinh tế, ngành năng lượng đứng trước yêu cầu chuyển dịch mạnh mẽ theo hướng xanh và bền vững, việc hoàn thiện thể chế, chính sách được xem là yếu tố then chốt tạo động lực phát triển. Ngày 20/8/2025, Bộ Chính trị ban hành Nghị quyết số 70-NQ/TW về bảo đảm an ninh năng lượng quốc gia đến năm 2030, tầm nhìn đến năm 2045, đánh dấu bước ngoặt quan trọng của ngành năng lượng.
Nghị quyết khẳng định phát triển NLTT, năng lượng sạch là ưu tiên hàng đầu, “mở đường” cho thị trường điện cạnh tranh, thu hút đầu tư từ mọi thành phần kinh tế, đặc biệt nhấn mạnh vai trò bình đẳng của khu vực tư nhân và khuyến khích sự tham gia của doanh nghiệp trong và ngoài nước.
 |
| Phát triển điện gió mở ra hướng phát triển năng lượng bền vững cho tỉnh. Ảnh: THẢO TIÊN |
Từ định hướng này, nhiều doanh nghiệp đã chủ động đẩy mạnh đầu tư vào lĩnh vực NLTT, nhất là điện gió, góp phần hình thành nền tảng cho ngành năng lượng sạch tại địa phương. Tại tỉnh, các dự án điện gió đang từng bước được triển khai, tạo hiệu ứng lan tỏa tích cực cho phát triển kinh tế- xã hội.
Chia sẻ về quá trình đầu tư, bà Nguyễn Ngọc Nhất Hạnh- Giám đốc Phát triển dự án Công ty CP Cơ điện Lạnh (REE Corporation) cho biết, với định hướng phát triển NLTT gắn với tăng trưởng bền vững, REE đã tập trung triển khai nhiều dự án điện gió trọng điểm tại Vĩnh Long, từng bước hình thành hệ sinh thái năng lượng sạch có quy mô, đóng góp thiết thực cho kinh tế địa phương.
Trong đó, Nhà máy Điện gió V1-3 giai đoạn 1 với công suất 48MW, vận hành từ tháng 10/2021, đã cho thấy hiệu quả ổn định. Tính đến hết tháng 2/2026, nhà máy đã phát lên lưới khoảng 680 triệu kWh điện thương phẩm; riêng năm 2025 đạt khoảng 140 triệu kWh, đóng góp trung bình khoảng 30 tỷ đồng mỗi năm vào ngân sách địa phương. Bên cạnh tạo nguồn thu, dự án còn giải quyết việc làm ổn định cho lao động tại chỗ và tích cực tham gia hoạt động an sinh xã hội.
Tiếp nối thành công, Nhà máy Điện gió Duyên Hải (V1-4) do REE đầu tư đã hoàn thành và đưa vào vận hành toàn bộ vào tháng 3/2026 với công suất 48MW. Dự án góp phần nâng tổng công suất điện gió toàn tỉnh lên khoảng 650MW, đồng thời bổ sung nguồn điện sạch, giảm phát thải khí nhà kính và đảm bảo an ninh năng lượng.
Khi vận hành ổn định, nhà máy dự kiến sản xuất khoảng 130 triệu kWh mỗi năm, đóng góp khoảng 30 tỷ đồng cho ngân sách, đồng thời góp phần nâng chỉ số sản xuất công nghiệp và gia tăng tỷ trọng ngành công nghiệp- xây dựng trong GRDP của tỉnh.
Trong năm 2026, doanh nghiệp đang triển khai Nhà máy Điện gió V1-3 giai đoạn 2 (48 MW) và dự án V1-5, V1-6 giai đoạn 2 với tổng công suất 80MW, dự kiến vận hành vào cuối năm. Khi hoàn thành, các dự án này sẽ bổ sung khoảng 330 triệu kWh điện mỗi năm và đóng góp thêm trên 80 tỷ đồng cho ngân sách địa phương. Xa hơn, giai đoạn sau năm 2027, REE định hướng phát triển dự án điện gió gần bờ và ngoài khơi quy mô lớn, mở ra dư địa tăng trưởng mới cho tỉnh.
Từ góc độ quản lý nhà nước, ông Trần Quốc Tuấn- Giám đốc Sở Công Thương cho biết, việc đưa dự án điện gió vào vận hành không chỉ bổ sung nguồn điện sạch mà còn tạo động lực quan trọng cho phát triển kinh tế- xã hội, góp phần thực hiện mục tiêu chuyển dịch năng lượng theo hướng xanh, bền vững. Trong thời gian tới, ngành công thương sẽ tiếp tục phối hợp chặt chẽ với doanh nghiệp, kịp thời tháo gỡ khó khăn, đẩy nhanh tiến độ triển khai dự án và nâng cao hiệu quả khai thác.
Cùng với đó, tỉnh khẳng định sẽ đồng hành, hỗ trợ doanh nghiệp, tạo môi trường đầu tư thuận lợi nhằm phát huy tối đa tiềm năng NLTT, từng bước hiện thực hóa mục tiêu đưa tỉnh trở thành trung tâm năng lượng của khu vực ĐBSCL.
(Còn tiếp)
SONG THẢO
