Trước yêu cầu ngày càng cao về bảo đảm an toàn thực phẩm (ATTP), tỉnh tăng cường phối hợp liên ngành, đẩy mạnh quản lý theo chuỗi, kiểm tra, giám sát, truy xuất nguồn gốc. Đặc biệt việc triển khai “Nhật ký điện tử”, số hóa hồ sơ nhằm nâng cao hiệu quả quản lý, kiểm soát nguyên liệu, quy trình chế biến, kịp thời cảnh báo và xử lý nguy cơ mất ATTP.
 |
| Bữa ăn tập thể tại Trường Mầm non Tuổi Ngọc. |
Ông Lê Trí Thiện- Chi cục trưởng Chi cục Tiêu chuẩn đo lường chất lượng (Sở KH-CN) nhấn mạnh: ATTP học đường cần được kiểm soát chặt chẽ ngay từ khâu lựa chọn nguyên liệu và đơn vị cung cấp. Việc quản lý hồ sơ, nguồn gốc thực phẩm phải được thực hiện minh bạch, đầy đủ, giúp nhà trường chủ động kiểm soát chất lượng bữa ăn, kịp thời xử lý khi có vấn đề phát sinh và nâng cao trách nhiệm của các bên trong chuỗi cung ứng.
Theo đó, ứng dụng “Nhật ký điện tử” và số hóa hồ sơ quản lý lưu mẫu thức ăn tại bếp ăn tập thể trường học được đánh giá có cơ sở pháp lý và tính khả thi, góp phần nâng cao hiệu quả quản lý ATTP trong bối cảnh chuyển đổi số.
Theo Sở Y tế, tỉnh có khoảng 360 trường học tổ chức bếp ăn tập thể, phục vụ số lượng lớn suất ăn cho học sinh mỗi ngày. Trong năm 2025 và những tháng đầu năm 2026, ngành y tế đã kiểm tra, hậu kiểm 64 trường học có bếp ăn tập thể. Qua kiểm tra, đa số cơ sở thực hiện tương đối đầy đủ quy định về ATTP, nhất là kiểm thực 3 bước, lưu mẫu thức ăn, quản lý nguồn gốc nguyên liệu và điều kiện vệ sinh; không ghi nhận vụ ngộ độc thực phẩm tại trường học có tổ chức bếp ăn tập thể trên địa bàn.
Tuy nhiên, phần lớn hồ sơ hiện vẫn được lập, lưu trữ bằng giấy hoặc riêng lẻ tại từng cơ sở, gây khó khăn khi cần tra cứu, đối chiếu và truy xuất thông tin. Việc ứng dụng “Nhật ký điện tử” được xem là giải pháp hỗ trợ quản lý dữ liệu khoa học, đồng bộ, giảm áp lực lưu trữ và nâng cao khả năng kiểm soát toàn bộ quá trình cung ứng và chế biến thực phẩm.
Cô Nguyễn Thị Ánh Loan- Hiệu trưởng Trường Mầm non Tuổi Ngọc (phường Nguyệt Hóa) cho biết: Hiện trường có 50 trẻ đang học hè, chủ yếu là lớp mẫu giáo ghép. Để bảo đảm ATTP, nhà trường luôn chú trọng kiểm soát nguồn nguyên liệu đầu vào, ưu tiên lựa chọn đơn vị cung cấp có nguồn gốc rõ ràng. Hiện trường liên kết với HTX Nông nghiệp Lương Hòa A (xã Song Lộc) để cung cấp nguyên liệu phục vụ chế biến suất ăn cho trẻ.
Tuy nhiên, trong quá trình thực hiện, việc hoàn thiện hồ sơ pháp lý của đơn vị cung cấp vẫn còn một số khó khăn. Có thời điểm, việc cung ứng nguyên liệu được thực hiện trên cơ sở cam kết giữa các bên; trong khi đó, một số trường hợp yêu cầu phải có hợp đồng, giấy phép kinh doanh và hồ sơ liên quan.
 |
| Cửa hàng nông sản an toàn của Công ty CP Thương Mại- Dịch vụ rau sạch (phường Long Đức). |
Theo cô Nguyễn Thị Ánh Loan, nhà trường mong muốn có hướng dẫn thống nhất về hồ sơ, thủ tục và trách nhiệm của các bên trong việc cung cấp nguyên liệu thực phẩm cho bếp ăn tập thể trường học. Qua đó, giúp trường thuận lợi trong lựa chọn, ký kết với đơn vị cung cấp nhằm đáp ứng đầy đủ yêu cầu về ATTP.
Cùng với số hóa quản lý trong trường học, ngành nông nghiệp đang tăng cường phối hợp với địa phương, ngành chức năng trong quản lý ATTP nông, lâm, thủy sản.
Theo Sở Nông nghiệp và Môi trường, tỉnh có trên 232,7 ngàn cơ sở sản xuất, kinh doanh nông, lâm, thủy sản; trong đó 2,1 ngàn cơ sở thuộc diện cấp giấy chứng nhận ATTP và hơn 230,5 ngàn cơ sở nhỏ lẻ được phân cấp cho UBND cấp xã quản lý, chủ yếu thông qua việc ký cam kết sản xuất, kinh doanh bảo đảm ATTP.
Trong năm 2026, ngành tập trung 2 nhiệm vụ trọng tâm kiểm tra và giám sát ATTP trong toàn bộ chuỗi sản xuất, kinh doanh. Đến nay, Chi cục Phát triển nông thôn và Quản lý chất lượng đã kiểm tra 40 cơ sở, đạt 50% kế hoạch năm. Công tác giám sát dự kiến thực hiện trên 500 mẫu sản phẩm gồm thịt và sản phẩm từ thịt, rau củ quả, nông sản thực phẩm, thủy sản và sản phẩm thủy sản. Đồng thời tăng cường kiểm dịch, kiểm soát giết mổ, truy xuất nguồn gốc động vật, kiểm tra việc sử dụng chất cấm, kháng sinh cấm trong chăn nuôi. Qua kiểm tra 52 cơ sở giết mổ chưa phát hiện sai phạm.
Việc đẩy mạnh ứng dụng công nghệ số trong quản lý, truy xuất nguồn gốc được xem giải pháp quan trọng. Khi dữ liệu về vùng nguyên liệu, cơ sở sản xuất, quá trình vận chuyển, chế biến và phân phối được cập nhật đầy đủ, việc truy xuất khi có sự cố sẽ nhanh chóng và chính xác hơn.
Theo ông Lê Ngọc Minh- Giám đốc Công ty CP Thương mại- Dịch vụ rau sạch (phường Long Đức), hiện công ty liên kết với 30 hộ dân tại xã Hưng Mỹ, xây dựng vùng nguyên liệu rau an toàn 7ha, sản lượng cung ứng khoảng 1 tấn rau/ngày. Doanh nghiệp từng cung cấp rau an toàn cho 16 trường học phục vụ bếp ăn tập thể; hiện còn 6 trường duy trì hoạt động do đang trong thời gian nghỉ hè. Trong dịp hè, doanh nghiệp có khoảng 50-60kg rau được cung cấp cho các trường, phần còn lại phân phối tại 2 cửa hàng bán lẻ. Mô hình liên kết góp phần tạo nguồn rau ổn định, có kiểm soát, đáp ứng nhu cầu thực phẩm an toàn cho học sinh.
Bên cạnh quản lý, kiểm tra và giám sát, Công an tỉnh cũng tăng cường phòng ngừa, đấu tranh với tội phạm và hành vi vi phạm pháp luật về ATTP.
Theo Thượng tá Nguyễn Minh Nam- Phó Trưởng Phòng Cảnh sát kinh tế (Công an tỉnh), từ năm 2025 đến nay, Công an tỉnh đã trực tiếp kiểm tra, xử lý 26 cơ sở kinh doanh dịch vụ ăn uống có dấu hiệu vi phạm về ATTP và bảo vệ môi trường; phối hợp đoàn kiểm tra liên ngành kiểm tra 284 tổ chức, cá nhân kinh doanh dịch vụ ăn uống, qua đó phát hiện 9 cơ sở còn tồn tại, thiếu sót về điều kiện ATTP và nguy cơ lây nhiễm chéo trong chế biến.
Trong đợt cao điểm đấu tranh, xử lý tội phạm, vi phạm pháp luật về ATTP và “Tháng hành động Vì ATTP năm 2026”, Công an tỉnh đã xác lập, khám phá thành công chuyên án liên quan đến các đối tượng vi phạm pháp luật về ATTP; khởi tố vụ án hình sự, củng cố hồ sơ xử lý các đối tượng về hành vi sản xuất, buôn bán hàng giả là lương thực, thực phẩm, phụ gia thực phẩm.
Thời gian tới, Công an tỉnh tiếp tục chủ động phòng ngừa từ sớm, từ xa; rà soát các tuyến, địa bàn, lĩnh vực và nhóm hàng có nguy cơ cao, tập trung xử lý nghiêm hành vi sản xuất, buôn bán thực phẩm giả, sử dụng hóa chất cấm, vi phạm quy định về ATTP.
Bài, ảnh: MỸ NHÂN
