Trong phiên thảo luận tại Tổ 15, sáng ngày 20/10/2026 về (1) Dự thảo Bộ luật Tố tụng hình sự (sửa đổi) và dự thảo Nghị quyết của Quốc hội về việc thi hành Bộ luật Tố tụng hình sự (sửa đổi); (2) Dự án Nghị quyết của Quốc hội về thực hiện thí điểm cơ chế thu hồi và xử lý tài sản liên quan đến tội phạm không qua kết tội; (3) Dự án Luật Thỏa thuận quốc tế (sửa đổi), đại biểu Nguyễn Thị Yến Nhi, Tỉnh ủy viên, Phó Trưởng Đoàn chuyên trách Đoàn đại biểu Quốc hội tỉnh Vĩnh Long, đã nêu nhiều ý kiến tâm huyết đối với dự án Luật Thỏa thuận quốc tế (sửa đổi) và dự án Nghị quyết của Quốc hội về thực hiện thí điểm cơ chế thu hồi, xử lý tài sản liên quan đến tội phạm không qua kết tội.
 |
| Đại biểu Nguyễn Thị Yến Nhi, Tỉnh ủy viên, Phó Trưởng Đoàn chuyên trách Đoàn ĐBQH tỉnh Vĩnh Long phát biểu tại Tổ sáng ngày 20/10/2026. |
Siết chặt kỷ cương, mở rộng đối tượng và bỏ quy định miễn/giảm trách nhiệm chưa phù hợp trong Luật Thỏa thuận quốc tế
Góp ý đối với Điều 43 của dự thảo Luật Thỏa thuận quốc tế (sửa đổi) quy định về xử lý vi phạm trong công tác ký kết và thực hiện thỏa thuận quốc tế, đại biểu Nguyễn Thị Yến Nhi đề xuất 3 điểm điều chỉnh quan trọng:
Bỏ quy định xem xét loại trừ, miễn hoặc giảm trách nhiệm đối với vi phạm nghiêm trọng: Đại biểu cho rằng việc dự thảo luật dành một điều riêng quy định xử lý các hành vi nguy hiểm như tham nhũng, tiêu cực, "lợi ích nhóm", cục bộ nhưng lại quy định "có thể được xem xét loại trừ, miễn hoặc giảm trách nhiệm" là không thực sự phù hợp. Việc này sẽ làm giảm tính răn đe. Đại biểu đề nghị chỉ cần quy định: tùy theo tính chất, mức độ vi phạm sẽ bị xử lý theo quy định của pháp luật. Khi xem xét cụ thể, các cơ quan chức năng sẽ căn cứ quy định pháp luật hiện hành để xử lý hoặc xem xét tình tiết giảm nhẹ theo đúng thẩm quyền.
Mở rộng đầy đủ các đối tượng chịu trách nhiệm: Nhấn mạnh đối tượng tham gia ký kết thỏa thuận quốc tế hiện nay bao gồm cả các đơn vị sự nghiệp công lập, đại biểu đề nghị bổ sung đầy đủ đối tượng chịu trách nhiệm gồm: cơ quan, tổ chức, người đứng đầu, công chức, viên chức và người lao động.
Bỏ cụm từ "theo quy định của Đảng": Để bảo đảm tính độc lập, rành mạch của văn bản quy phạm pháp luật do Quốc hội ban hành, đại biểu đề nghị bỏ cụm từ này và khẳng định hành vi vi phạm sẽ bị xử lý theo quy định của pháp luật. Việc xử lý kỷ luật Đảng đối với cán bộ, công chức là đảng viên sẽ được thực hiện theo quy định riêng của Đảng.
Hoàn thiện cơ chế thí điểm thu hồi tài sản không qua kết tội để bảo đảm quyền sở hữu hợp pháp
Thống nhất cao về sự cần thiết ban hành Nghị quyết thí điểm nhằm nâng cao hiệu quả thu hồi tài sản tham nhũng, tội phạm trong các trường hợp vụ án bị đình chỉ, tạm đình chỉ hoặc không thể xử lý hình sự, đại biểu Nguyễn Thị Yến Nhi góp ý 5 nhóm vấn đề kỹ thuật pháp lý cốt lõi:
Làm rõ căn cứ và điều kiện thu hồi: Đề nghị quy định cụ thể tiêu chí xác định nguồn gốc tài sản, quá trình chuyển dịch, lợi ích phát sinh và mối liên hệ giữa tài sản với hành vi phạm tội tại Điều 5 và Điều 7. Việc không thể tiếp tục xử lý hình sự không đồng nghĩa với việc tài sản đương nhiên có nguồn gốc bất hợp pháp; do đó phải yêu cầu chứng cứ rõ ràng khi Viện kiểm sát khởi kiện chứ không chỉ dựa vào nghi vấn hay mối quan hệ với người bị điều tra.
Bảo đảm quyền sở hữu hợp pháp và quyền tố tụng của bên thứ ba ngay tình: Các quyền tham gia tố tụng, cung cấp chứng cứ, giải trình và nhờ luật sư bảo vệ tại Điều 4 cần được thể chế hóa cụ thể tại từng điều khoản. Cần xem xét tính ngay tình của người thứ ba nhận tài sản thông qua giao dịch mua bán, thừa kế, tặng cho, tránh việc chỉ dựa vào quan hệ nhân thân với người bị buộc tội để thu hồi. Đồng thời, phải quy định rõ cơ chế giải tỏa kê biên, khôi phục quyền sở hữu và bồi thường khi áp dụng sai.
Kiểm soát chặt chẽ các biện pháp phong tỏa, kê biên tài sản: Cần quy định rõ căn cứ, phạm vi, thời hạn áp dụng và cơ chế định kỳ đánh giá lại tại Điều 15 để tránh việc kê biên kéo dài quá mức gây ảnh hưởng nghiêm trọng đến hoạt động sản xuất kinh doanh và quyền sở hữu của người dân, doanh nghiệp. Giá trị tài sản bị phong tỏa phải tương ứng với giá trị cần thu hồi.
Quy định rõ thời hạn tố tụng và công khai quản lý tài sản: Làm rõ cách tính thời hạn, điều kiện gia hạn và trách nhiệm phối hợp liên ngành đối với các vụ việc phức tạp, nhiều tài sản ở nhiều địa phương (Điều 14, 15, 16). Tại Điều 19, cần quy định quy trình bảo quản, định giá, quản lý, xử lý tài sản thu hồi (nhất là bất động sản, cổ phần, vốn góp) minh bạch, công khai để tránh thất thoát, giảm giá trị.
Chỉnh sửa kỹ thuật lập pháp tại Điều 1: Đề nghị điều chỉnh lại văn phong tại khoản 1 Điều 1 (bỏ dấu chấm phẩy đặt sai vị trí sau ngoặc đơn) để làm rõ đúng bản chất tên gọi của Nghị quyết: thu hồi tài sản thông qua thủ tục Viện kiểm sát nhân dân khởi kiện yêu cầu Tòa án nhân dân giải quyết vụ việc dân sự.
 |
| Đại biểu Nguyễn Thị Yến Nhi, Tỉnh ủy viên, Phó Trưởng Đoàn chuyên trách Đoàn đại biểu Quốc hội tỉnh Vĩnh Long chủ trì buổi thảo luận Tổ 15, chiều ngày 20/10/2026. |
Cùng ngày, đại biểu Nguyễn Thị Yến Nhi, Tỉnh ủy viên, Phó Trưởng Đoàn chuyên trách Đoàn đại biểu Quốc hội tỉnh Vĩnh Long chủ trì buổi thảo luận Tổ 15 đối với 03 nội dung: (1) Dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Thương mại, Luật Cạnh tranh, Luật Quản lý ngoại thương, Luật Bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng; (2) Dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Điện lực; (3) Dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Thể dục, thể thao, Luật Du lịch, Luật Thư viện, Luật Điện ảnh, Luật Di sản văn hóa, Luật Quảng cáo, Luật Báo chí...
HỒNG YẾN
