Trải qua quá trình hình thành và phát triển lâu dài, đồng bào Khmer ở Việt Nam đã tạo dựng đời sống văn hóa, tín ngưỡng phong phú, trở thành một bộ phận không thể tách rời trong khối đại đoàn kết toàn dân tộc. Tuy nhiên, các thế lực thù địch vẫn lợi dụng vấn đề dân tộc, tôn giáo để xuyên tạc, chia rẽ, nhất là trên không gian mạng, đòi hỏi phải chủ động nhận diện và kiên quyết đấu tranh, phản bác.
Kỳ 1: Không gian mạng và những thủ đoạn lợi dụng vấn đề dân tộc, tôn giáo ngày càng tinh vi
 |
| Bài đăng của fanpage Voice of Kampuchea Krom – VOKK ngày 03/5/2025 tuyên truyền luận điệu xuyên tạc lịch sử, cho rằng “Kampuchea Krom” là vùng lãnh thổ thuộc Campuchia và bị “mất” vào tay Việt Nam. |
Trong bối cảnh không gian mạng phát triển mạnh mẽ, các thông tin liên quan đến vấn đề dân tộc, tôn giáo đang được lan truyền với tốc độ nhanh và phạm vi rộng chưa từng có. Bên cạnh những thông tin tích cực, không ít nội dung sai lệch, thiếu kiểm chứng đã xuất hiện, tác động trực tiếp đến nhận thức của một bộ phận người dân. Đáng chú ý, một số đối tượng đã lợi dụng môi trường này để xuyên tạc, dẫn dắt dư luận theo hướng tiêu cực, đặt ra thách thức đối với việc giữ vững khối đại đoàn kết dân tộc trong tình hình mới.
Theo thống kê, hiện có trên 10 tổ chức, hội nhóm hoạt động chủ yếu ở nước ngoài lợi dụng vấn đề dân tộc, tôn giáo liên quan đến đồng bào Khmer để tuyên truyền, xuyên tạc, kích động chia rẽ khối đại đoàn kết toàn dân tộc. Trong đó, nổi lên là các tổ chức tự xưng đại diện cho “Khmer Krom”, đặc biệt là Liên đoàn “Khmers Kampuchea Krom” (KKF). Các tổ chức này thường xuyên đưa ra các luận điệu sai lệch, xuyên tạc lịch sử, phủ nhận chủ quyền lãnh thổ tại khu vực Tây Nam Bộ. Đồng thời, các tổ chức này còn lợi dụng Tuyên bố của Liên hợp quốc về quyền của các dân tộc bản địa, yêu cầu Việt Nam công nhận người Khmer là “dân tộc bản địa”, từ đó hướng tới mục tiêu ly khai cộng đồng người Khmer ra khỏi Việt Nam và thành lập “Nhà nước Khmer Krom tự trị”.
Dưới danh nghĩa bảo vệ quyền lợi, giữ gìn bản sắc văn hóa, các hội nhóm như KKF, “Hội Ái hữu Khmers Kampuchea Krom - AKKK”, “Hội Sư sãi Khmers Kampuchea Krom”… đã lồng ghép nhiều nội dung kích động tư tưởng dân tộc hẹp hòi, kêu gọi ly khai, tự trị. Những khẩu hiệu như “đất mẹ Campuchia”, “đòi lại đất Nam Bộ”, “đòi quyền dân tộc tự quyết cho người Khmer” liên tục được lặp lại trong nhiều năm, nhằm từng bước dẫn dắt nhận thức dư luận theo hướng sai lệch.
Trên thực tế, các hoạt động này được tổ chức bài bản, có sự phối hợp và được khuếch tán mạnh trên không gian mạng. Nhiều đối tượng chống phá thường xuyên lợi dụng các mạng xã hội như Facebook, YouTube như một công cụ tuyên truyền sai lệch, xuyên tạc về lịch sử các văn kiện, hiệp định trong quá khứ giữa Pháp và Việt Nam nhằm vu khống “người Việt chiếm đất người Khmer”. Các buổi livestream được chuẩn bị có hệ thống, kèm theo các tài liệu không mang tính xác thực, gây định hướng sai lệch cho người xem. Sau các video livestream là các chương trình phát tài liệu, sách báo do chính các đối tượng này biên soạn nhằm tuyên truyền, móc nối, tạo thêm quan hệ với người Khmer ở địa bàn.
Cụ thể, ngày 01/6/2025, tổ chức tự xưng “Hiệp hội Dân chủ Khmer Quảng Châu” ở Hàn Quốc (thuộc tổ chức KKF) đã tổ chức sự kiện “Ngày mất đất” và đăng tải 07 video livestream trên trang Facebook VOKK với nội dung trao đổi, thảo luận về các biện pháp gây ảnh hưởng với các tổ chức quốc tế, thu hút hàng nghìn lượt tương tác. Cùng thời điểm, các nhóm liên quan tại Mỹ cũng tổ chức hoạt động tương tự và đăng tải nội dung lên mạng, tạo thành chuỗi thông tin lan truyền đồng loạt.
Đến ngày 04/6/2025, một nhóm thành viên KKF tại Campuchia tiếp tục tổ chức sự kiện cùng chủ đề, kèm theo các video phát trực tiếp thu hút hàng trăm lượt tương tác. Trước đó, trong năm 2024, tổ chức này đã đồng loạt tổ chức các hoạt động “kỷ niệm 75 năm ngày mất đất” tại nhiều quốc gia như Mỹ, Úc, Canada, Pháp, Ý, Hàn Quốc và Campuchia, với quy mô lớn và sự tham gia của nhiều người. Các hình ảnh, video từ những sự kiện này sau đó được lan truyền rộng rãi trên các nền tảng như Facebook, Youtube, tạo hiệu ứng lan tỏa mạnh và kéo dài.
Đáng chú ý, các đối tượng còn sử dụng thủ đoạn mạo danh để phát tán thông tin sai lệch. Điển hình là việc xuất hiện tài khoản mạng xã hội mạo danh Quốc vương Campuchia Norodom Sihamoni đăng tải nội dung “Kỷ niệm ngày mất đất” vào ngày 04/11/2024, thu hút hàng chục nghìn lượt tương tác và chia sẻ. Thủ đoạn này khiến một số người dân lầm tưởng rằng Quốc vương Campuchia ủng hộ những hoạt động của tổ chức KKF, gây nên hiểu lầm và dư luận xấu trên không gian mạng, ảnh hưởng đến mối quan hệ Việt Nam - Campuchia.
Không dừng lại ở đó, các tổ chức này còn duy trì hoạt động tuyên truyền với tần suất cao thông qua nhiều trang, kênh và tài khoản Facebook như “RFA Khmer”, “Khmer Krom Man Journalist”, “Voice of Kampuchea Krom - VOKK”… liên tục đăng tải các bài viết, hình ảnh, video mang nội dung xuyên tạc. Chúng lợi dụng các vụ việc phức tạp, tiêu cực, một số khó khăn tồn tại trong đời sống vật chất, tinh thần của đồng bào Khmer để quy chụp mọi hạn chế là do sai lầm, yếu kém trong công tác lãnh đạo, quản lý của Đảng, Nhà nước và hệ thống chính trị; từ đó móc nối, lôi kéo, xúi giục hoạt động chống phá, gây mất ổn định chính trị - xã hội.
Song song với đó, các đối tượng còn lợi dụng các sự kiện quốc tế, đặc biệt là những diễn đàn liên quan đến tôn giáo, nhân quyền, để đưa ra các thông tin thiếu khách quan về tình hình trong nước. Trên các trang mạng xã hội và tài khoản của các đối tượng chống phá, chúng lợi dụng sự kiện Đại lễ Phật đản Vesak 2025 để vu khống Giáo hội Phật giáo Việt Nam can thiệp sâu sắc vào nội bộ của tổ chức và tu viện Phật giáo Khmer, ép buộc sử dụng tiếng Việt đối với các văn bản hành chính nhằm mục đích xóa bỏ văn hóa, tín ngưỡng, sắc tộc người Khmer. Tại Hội nghị Thượng đỉnh về tự do tôn giáo IRF vào tháng 02/2025 tại Mỹ, tổ chức liên quan đến khủng bố Ủy ban Cứu người vượt biển (BPSOS) tiếp tục đưa ra các nội dung vu cáo chính quyền Việt Nam thực hiện nhiều hành vi đàn áp tôn giáo.
Đặc biệt, các thế lực thù địch đã và đang âm thầm xây dựng lực lượng chống phá bằng cách tiếp cận một số đối tượng có thái độ cực đoan, thông qua việc tài trợ học bổng tại nước ngoài để bí mật tập huấn, đào tạo các kỹ năng tổ chức, tuyên truyền, dụ dỗ, xúi giục, kích động bạo lực. Các đối tượng này sau khi trở về, với khả năng sử dụng ngôn ngữ Khmer và kỹ năng khai thác thành thạo các nền tảng mạng xã hội, từng bước xây dựng các trang, nhóm để đăng tải, phát tán thông tin xuyên tạc, bịa đặt, gây hoang mang trong dư luận.
 |
| Bài đăng của VOA Tiếng Việt ngày 10/4/2024 dẫn lại các cáo buộc phiến diện từ tổ chức KKF, xuyên tạc tình hình nhân quyền tại Việt Nam và vấn đề Khmer Krom. |
Có thể thấy, các hoạt động này được chuẩn bị bài bản, có tổ chức, với thủ đoạn vô cùng tinh vi, xảo quyệt. Chúng triệt để lợi dụng thực trạng khó khăn của một bộ phận đồng bào Khmer vùng sâu, vùng xa; lợi dụng không gian mạng và các vấn đề nhạy cảm về dân tộc, tôn giáo, từng bước gieo rắc tâm lý hoài nghi, chia rẽ trong cộng đồng. Mục tiêu xuyên suốt là làm suy yếu khối đại đoàn kết dân tộc, gây ảnh hưởng đến sự ổn định chính trị - xã hội.
Việc nhận diện đúng các thông tin sai lệch trên không gian mạng là bước quan trọng trong việc bảo vệ sự ổn định xã hội và củng cố niềm tin trong cộng đồng. Trong bối cảnh hiện nay, nâng cao khả năng tiếp nhận, chọn lọc thông tin không chỉ là yêu cầu đối với cơ quan chức năng mà còn là trách nhiệm của mỗi người dân trong xây dựng môi trường thông tin lành mạnh, an toàn và đáng tin cậy.
MINH THƯ
>> Kỳ 2: Từ thực tiễn vùng đồng bào Khmer: Chính sách của Đảng là câu trả lời thuyết phục trước các luận điệu sai lệch trên không gian mạng
