Với hơn 3,37 triệu lượt người được khám sức khỏe (SK), đạt gần 100% dân số, chiến dịch khám SK toàn dân năm 2026 tại tỉnh đã tạo dấu ấn trong công tác chăm sóc SK Nhân dân.
Hoạt động giúp người dân tiếp cận dịch vụ y tế và cung cấp dữ liệu quan trọng về mô hình bệnh tật, tình trạng dinh dưỡng và các yếu tố nguy cơ SK. Đây là cơ sở để ngành y tế định hướng giải pháp dự phòng, quản lý và chăm sóc SK người dân chủ động, lâu dài.
 |
| Ngày 7/11, hơn 1.000 phụ nữ trên địa bàn tỉnh được khám, sàng lọc sức khỏe sinh sản và được thực hiện kỹ thuật tầm soát chuyên sâu. |
Bao phủ khám sức khỏe, phát hiện nguy cơ bệnh tật
Theo Giám đốc Sở Y tế Hồ Thị Thu Hằng, thực hiện chủ trương khám SK định kỳ hoặc khám sàng lọc miễn phí hỗ trợ người dân, ngành y tế đã tham mưu UBND tỉnh ban hành kế hoạch, đồng thời triển khai “Chiến dịch 90 ngày đêm sàng lọc SK miễn phí cho người dân”. 100% xã, phường xây dựng và triển khai kế hoạch thực hiện, huy động sự phối hợp của các cơ sở y tế, chính quyền địa phương và các ngành liên quan.
Đến ngày 9/11/2026, toàn tỉnh ghi nhận hơn 3,3 triệu người được khám SK, đạt 99,99% dân số; trong đó, khám sàng lọc miễn phí có hơn 2,3 triệu người, đạt 70,23%; khám, chữa bệnh tại các cơ sở y tế có hơn 1 triệu người, đạt 29,76%. Đáng chú ý, có 30 xã, phường hoàn thành khám SK sàng lọc sớm nhất trong khoảng thời gian từ ngày 16-30/10/2026.
Để đạt kết quả trên, ngành y tế đã huy động mạng lưới cơ sở khám, chữa bệnh đủ điều kiện, gồm: 59 cơ sở công lập và ngoài công lập; 124 trạm y tế xã, phường tham gia triển khai. Đồng thời, 100 máy tính được bàn giao cho 24 xã, phường trong đợt đầu, nhằm phục vụ nhập liệu, kết nối và đồng bộ thông tin SK. Việc ứng dụng phần mềm HIS, sử dụng chữ ký số và cập nhật dữ liệu vào kho dữ liệu y tế tỉnh, góp phần từng bước hình thành hệ thống thông tin phục vụ quản lý SK người dân.
Từ kết quả khám sàng lọc và khám, chữa bệnh, ngành y tế bước đầu nhận diện rõ hơn mô hình bệnh tật trên địa bàn. 5 nhóm bệnh có tỷ lệ ghi nhận cao nhất qua khám, chữa bệnh, gồm: Bệnh hệ tiêu hóa, bệnh nội tiết - dinh dưỡng và chuyển hóa, bệnh hệ hô hấp, bệnh hệ tuần hoàn và bệnh hệ cơ xương khớp.
Hệ thống kho dữ liệu y tế ghi nhận 26.566 người mắc bệnh thận, 13.013 người mắc viêm gan, 7.465 người mắc bệnh lao và tỷ lệ trẻ em dưới 5 tuổi bị suy dinh dưỡng là 6,23%.
Đáng chú ý, tỷ lệ các bệnh mạn tính không lây nhiễm đang có xu hướng chiếm tỷ lệ rất cao. Cụ thể, qua kết quả khám sàng lọc ghi nhận tỷ lệ người có huyết áp tăng cao chiếm tỷ lệ 38,13% (tương đương 383.500 người) và đái tháo đường chiếm 15,89% (tương đương 159.838 người).
“Những con số này cho thấy, gánh nặng bệnh không lây nhiễm là vấn đề đáng quan tâm. Đây là cơ sở để ngành y tế chú trọng hơn công tác phát hiện sớm, theo dõi và quản lý bệnh mạn tính, hạn chế biến chứng và giảm áp lực cho hệ thống khám, chữa bệnh” - bà Hồ Thị Thu Hằng nhấn mạnh.
Chuyển từ sàng lọc sang quản lý sức khỏe lâu dài
Bên cạnh mô hình bệnh tật, kết quả khám SK toàn dân cung cấp những dữ liệu đáng chú ý về tình trạng thể chất. Trong số trên 1,78 triệu người được đánh giá qua khám sàng lọc ghi nhận chỉ số khối cơ thể (BMI), có 558.704 người thừa cân, béo phì, chiếm 31,32%. Trong đó, thừa cân chiếm 20,65%, béo phì độ I chiếm 9,09% và béo phì độ II chiếm 1,57%. Đáng lưu ý, tỷ lệ người có BMI bình thường 54,08%, trong khi các nhóm thiếu cân được ghi nhận với tỷ lệ nhất định.
Những kết quả này đặt ra yêu cầu tăng cường truyền thông về dinh dưỡng hợp lý, vận động thể lực, giảm muối, hạn chế chất béo bão hòa; đồng thời khuyến khích người dân kiểm tra huyết áp định kỳ để phát hiện sớm nguy cơ bệnh lý.
Ngành y tế đã hoàn thiện bản đồ dịch tễ một số bệnh phổ biến; trong đó, có tăng huyết áp và đái tháo đường và một số bệnh thường gặp khác phân bố theo từng xã, phường. Đây là nguồn dữ liệu có ý nghĩa trong nhận diện khu vực có số người mắc cao, hỗ trợ ngành y tế và địa phương chủ động xây dựng kế hoạch quản lý, phân bổ nguồn lực hợp lý và tổ chức hoạt động can thiệp phù hợp trong thời gian tới.
Tuy nhiên, quá trình triển khai vẫn còn gặp khó khăn. Theo Giám đốc Sở Y tế Hồ Thị Thu Hằng, hướng dẫn chuyên môn và cơ chế thực hiện ở một số nội dung chưa đồng bộ; việc thanh toán BHYT còn vướng mắc. Nhân lực y tế phân bố chưa đồng đều, có nơi chịu áp lực khi triển khai đồng loạt. Một số trạm y tế còn thiếu cơ sở vật chất, trang thiết bị. Nguồn kinh phí thực hiện lớn, trong khi cơ chế tài chính chưa thật sự ổn định. Dữ liệu giữa các hệ thống chưa liên thông đồng bộ, yêu cầu bảo đảm an toàn thông tin và bảo mật dữ liệu SK ngày càng cao.
Thời gian tới, ngành y tế xác định tiếp tục củng cố kết quả đạt được, nâng chất lượng khám sàng lọc và phát huy hiệu quả dữ liệu SK đã thu thập. Trong đó, chú trọng quản lý, theo dõi người mắc bệnh mạn tính; tăng cường phát hiện sớm các yếu tố nguy cơ; đẩy mạnh truyền thông thay đổi hành vi, khuyến khích người dân chủ động chăm sóc SK.
“Ngành chú trọng đầu tư y tế cơ sở, củng cố nhân lực, trang thiết bị và hạ tầng công nghệ thông tin; hoàn thiện cơ chế phối hợp, thanh toán và liên thông dữ liệu giữa các cơ sở y tế. Qua đó, từng bước chuyển hoạt động khám SK toàn dân từ một chiến dịch sàng lọc diện rộng thành nền tảng quản lý SK liên tục, góp phần nâng cao chất lượng cuộc sống và giảm gánh nặng bệnh tật trong cộng đồng” - Giám đốc Sở Y tế Hồ Thị Thu Hằng cho biết.
Bài, ảnh: THÚY QUYÊN
