Y học cổ truyền (YHCT) đang mở rộng trong phục hồi chức năng (PHCN), chăm sóc bệnh mạn tính và y tế cơ sở. Sự kết hợp YHCT với y học hiện đại (YHHĐ) đang giúp người dân có thêm lựa chọn chăm sóc sức khỏe ngay tại địa phương.
 |
| Các y, bác sĩ Khoa Vật lý trị liệu- Phục hồi chức năng BVĐK Trà Vinh hỗ trợ bệnh nhân hồi phục chức năng vận động sau chấn thương, phẫu thuật hoặc do bệnh lý mạn tính. Ảnh: THÚY QUYÊN |
Từ điều trị đến phục hồi, chăm sóc lâu dài
Ông Nguyễn Trọng Thức (58 tuổi, ngụ xã Long Hồ) đã điều trị tại Bệnh viện Y dược cổ truyền Vĩnh Long hơn 5 năm. Gần đây, ông đến bệnh viện vì tình trạng mất ngủ kéo dài. “Thiếu ngủ làm tim tôi đập nhanh, thường cảm thấy hồi hộp”, ông Thức kể.
Ngày càng có nhiều người tìm đến YHCT để chăm sóc những vấn đề kéo dài, ảnh hưởng đến giấc ngủ, khả năng vận động và chất lượng cuộc sống. Theo bác sĩ, tùy nguyên nhân và tình trạng sức khỏe, người bệnh có thể được chỉ định châm cứu, cấy chỉ, xoa bóp- bấm huyệt, sử dụng thuốc cổ truyền hoặc kết hợp với kỹ thuật hỗ trợ khác.
Trước đây, YHCT thường được nhìn nhận như một phương pháp điều trị bổ sung, sử dụng song song với YHHĐ. Nay, việc phát huy tiềm năng, thế mạnh của YHCT được đặt trong cách tiếp cận rộng hơn, chữa bệnh, hướng đến “phòng bệnh”, PHCN và chăm sóc sức khỏe lâu dài. Đây cũng là một trong những hướng được ngành y tế chú trọng nhằm cụ thể hóa tinh thần Nghị quyết số 72-NQ/TW về tăng cường bảo vệ, chăm sóc và nâng cao sức khỏe người dân.
Tại BVĐK Trà Vinh, bà Thạch Thị Tám (ngụ xã Châu Thành) từng bị đau khớp háng đến mức khó đi lại, không thể co gập chân. Sau thời gian điều trị tại Khoa Vật lý trị liệu- PHCN bằng bấm huyệt, châm cứu, điện xung và siêu âm, khả năng vận động của bà từng bước được cải thiện. “Lúc mới vào đau đến mức không đi được, nhưng đến buổi thứ ba đã thấy đỡ. Đến nay chắc hồi phục được 70-80%”, bà Tám chia sẻ.
Tại Khoa Vật lý trị liệu- PHCN, phương pháp YHCT như châm cứu, xoa bóp- bấm huyệt được phối hợp với vật lý trị liệu, điện xung, siêu âm và kỹ thuật khác tùy tình trạng từng người bệnh. Mỗi ngày, khoa điều trị hơn 100 người bệnh, chủ yếu mắc bệnh mạn tính, di chứng sau tai biến, sau phẫu thuật khớp, tổn thương dây chằng và bệnh lý cơ xương khớp.
Việc phối hợp phương pháp giúp YHCT phát huy vai trò trong PHCN, đồng thời tạo thêm lựa chọn cho người bệnh. Mỗi trường hợp được thăm khám, đánh giá và lựa chọn phương pháp phù hợp với tình trạng sức khỏe, hướng đến cải thiện khả năng vận động và chất lượng cuộc sống.
Để người dân tiếp cận dịch vụ thuận tiện hơn
Nếu tại bệnh viện, sự kết hợp Đông- Tây y giúp mở rộng lựa chọn điều trị thì ở tuyến cơ sở, việc đưa YHCT đến gần người dân đáp ứng một nhu cầu thiết thực: Được chăm sóc sức khỏe ngay tại địa phương. Hiện mạng lưới khám, chữa bệnh YHCT tại tỉnh được triển khai ở nhiều tuyến, từ bệnh viện chuyên khoa, BVĐK đến trạm y tế và các phòng khám. Người dân, nhất là người cao tuổi và người mắc bệnh mạn tính, có thể tiếp cận dịch vụ thuận tiện hơn, hạn chế việc phải thường xuyên di chuyển lên tuyến trên.
 |
| Bệnh nhân được chăm sóc điều trị sau tai biến với phương pháp xoa bóp, bấm huyệt tại Bệnh viện Y học cổ truyền Trần Văn An. Ảnh: PHAN HÂN |
Tại Trạm Y tế xã Cái Ngang, người dân đến khám YHCT với nhiều vấn đề như đau xương khớp, thoái hóa cột sống, mất ngủ... Bà Lê Thị Lan (xã Cái Ngang) từng bị đau cổ, vai gáy, đau khớp gối kéo dài kèm mất ngủ. Sau thời gian điều trị bằng YHCT, sử dụng thuốc Đông y tại trạm, sức khỏe của bà có chuyển biến tích cực.
Tại Trạm Y tế xã Lưu Nghiệp Anh, bác sĩ YHCT Hồng Văn Phận- Giám đốc trạm, cho biết nhu cầu khám, chữa bệnh bằng YHCT của người dân tăng rõ rệt trong những năm gần đây. Trước đây, mỗi năm trạm chỉ được phân bổ khoảng 200-300 lượt khám Đông y và số lượt châm cứu tương đương. Khoảng 3 năm gần đây, số người dân tìm đến dịch vụ này tăng lên. Năm nay, trạm được giao chỉ tiêu 3,5 ngàn lượt khám Đông y và 3,5 ngàn lượt châm cứu.
Theo bác sĩ Hồng Văn Phận, thời gian tới, trạm tiếp tục nâng số người được khám, chữa bệnh và PHCN bằng YHCT, chú trọng người cao tuổi và bệnh nhân mắc bệnh mạn tính. Phương pháp dùng thuốc sẽ được kết hợp với châm cứu, xoa bóp- bấm huyệt phù hợp. Trạm cũng dự kiến phát triển vườn thuốc Nam, đồng thời tuyên truyền, hướng dẫn người dân trồng và sử dụng những cây thuốc phù hợp tại gia đình.
Lương y Nguyễn Phương Trình- Chủ tịch Hội Đông y tỉnh, cho biết hội sẽ phối hợp với ngành y tế, phát huy năng lực chuyên môn của đội ngũ lương y, góp phần thực hiện mục tiêu chăm sóc sức khỏe người dân trong giai đoạn mới.
Phát triển đi đôi với chuẩn hóa
Đưa YHCT về tuyến cơ sở giúp người dân, nhất là người cao tuổi và người mắc bệnh mạn tính có thêm lựa chọn chăm sóc sức khỏe thuận tiện hơn. Cùng với việc mở rộng mạng lưới, yêu cầu đặt ra là tăng cường quản lý hoạt động hành nghề, bảo đảm người dân được tiếp cận dịch vụ tại những cơ sở đáp ứng điều kiện chuyên môn. Người dân cũng cần thận trọng khi sử dụng thuốc “gia truyền” hoặc áp dụng những phương pháp điều trị chưa được kiểm chứng, tránh ảnh hưởng đến sức khỏe và bỏ lỡ thời điểm điều trị phù hợp.
Theo Giám đốc Sở Y tế- Hồ Thị Thu Hằng, trong bối cảnh dân số già hóa, bệnh không lây nhiễm và bệnh mạn tính gia tăng, nhu cầu PHCN, chăm sóc dài hạn và chăm sóc tại nhà ngày càng lớn. Đây vừa là thách thức, vừa là cơ hội để YHCT phát huy thế mạnh trong phòng bệnh, điều trị, PHCN và chăm sóc sức khỏe. Việc kết hợp YHCT với YHHĐ cần tiếp tục được triển khai phù hợp, gắn với nâng cao chất lượng nhân lực, cơ sở vật chất, trang thiết bị và ứng dụng khoa học- công nghệ.
Từ bệnh viện đến trạm y tế, YHCT đang có thêm không gian để phát huy vai trò trong hệ thống chăm sóc sức khỏe. Khi phương pháp truyền thống được chuẩn hóa, kiểm soát chất lượng và kết hợp phù hợp với thành tựu của YHHĐ, người dân sẽ có thêm lựa chọn điều trị, PHCN và chăm sóc sức khỏe ngay tại cộng đồng.
“Đây cũng là một trong những hướng cụ thể hóa tinh thần Nghị quyết số 72-NQ/TW về tăng cường bảo vệ, chăm sóc và nâng cao sức khỏe người dân. Phát huy giá trị YHCT là bảo tồn những phương pháp truyền thống, là nâng cao chất lượng, ứng dụng khoa học- công nghệ và kết hợp hiệu quả với YHHĐ, để chăm sóc sức khỏe người dân ngày càng toàn diện, thuận tiện và phù hợp hơn”, TS.BS Hồ Thị Thu Hằng nhấn mạnh.
NHÓM PHÓNG VIÊN
