Chủ động thích ứng già hóa dân số

11:52, 17/07/2026

Là địa phương có tốc độ già hóa dân số nhanh, tỉnh đang đối mặt thách thức kép khi mức sinh giảm sâu và nhóm người cao tuổi (NCT) chiếm gần 23% dân số. Trong bối cảnh đó, vấn đề cốt lõi không còn là kéo dài tuổi thọ, mà là làm sao để NCT sống khỏe mạnh và an vui.

Tích cực tạo điều kiện để người cao tuổi sống khỏe mạnh, an vui. Ảnh: THÚY QUYÊN
Tích cực tạo điều kiện để người cao tuổi sống khỏe mạnh, an vui. Ảnh: THÚY QUYÊN

Theo Sở Y tế, tỷ lệ NCT tại tỉnh đã vượt mốc 20%, đẩy nhanh tiến trình bước vào giai đoạn “dân số già”. Thách thức nhân đôi khi 69% NCT sống ở nông thôn đơn độc do làn sóng lao động trẻ dịch chuyển xa quê, phải tự xoay xở với mô hình bệnh tật phức tạp.

“Công tác dân số địa phương đang đứng trước áp lực giải quyết đồng thời mức sinh giảm và tốc độ già hóa nhanh. Số lượng NCT sẽ tiếp tục tăng mạnh, đòi hỏi ngành y tế phải chủ động chuẩn bị nhân lực, cơ sở vật chất và chính sách an sinh phù hợp. Đặc biệt, các bệnh không lây nhiễm như tim mạch, đột quỵ, ung thư, sa sút trí tuệ... đang chiếm tỷ lệ tử vong ngày càng cao”, Giám đốc Sở Y tế- Hồ Thị Thu Hằng nhận định.

Tuy nhiên, cô đơn là điều khiến nhiều NCT lo lắng nhất. Về hưu gần 10 năm và sống chung với con cháu tại phường Tân Hạnh, ông N.V.T. (71 tuổi) ngậm ngùi: “Vợ tôi thích lướt mạng xem phim, tôi lại thích coi thời sự, đọc báo nên thường làm bạn với ti vi. Con cháu đi làm về là lên phòng, chỉ sum họp vội vàng vào bữa ăn”.

Ông Dương Phú Hưng- Phó Chủ tịch Hội NCT tỉnh trăn trở, để giải quyết tình trạng cô đơn này, gia đình cần dành nhiều thời gian chăm sóc, xã hội và Nhà nước cần tạo cơ hội để NCT giao lưu, hòa nhập cộng đồng.

Theo Phó Giám đốc Sở Y tế- Lâm Như Quỳnh, trong bối cảnh quy mô gia đình thu hẹp, con cái đi làm xa, việc xây dựng mạng lưới chăm sóc dài hạn trở thành yêu cầu cấp thiết. Tỉnh đang nhân rộng mô hình trung tâm chăm sóc ban ngày, CLB liên thế hệ tự giúp nhau, phong trào “Tuổi cao gương sáng”,… nhằm giúp NCT xóa bỏ mặc cảm, giảm thiểu nguy cơ trầm cảm và sa sút trí tuệ.

Đồng quan điểm, BS.CK2 Lê Thanh Đức- Phó Giám đốc BVĐK Vĩnh Long cho biết: “Việc chăm sóc sức khỏe NCT cần quan tâm đến cải thiện chất lượng cuộc sống, giúp NCT hòa nhập cộng đồng và duy trì tinh thần lạc quan”.

Để cụ thể hóa giải pháp đột phá theo tinh thần Nghị quyết số 72-NQ/TW của Bộ Chính trị về một số giải pháp đột phá, tăng cường bảo vệ, chăm sóc và nâng cao sức khỏe Nhân dân, tỉnh vạch rõ lộ trình hành động cụ thể. Đến nay, toàn tỉnh có gần 90% NCT có BHYT; trên 487,4 ngàn NCT (đạt 64,34%) được lập hồ sơ quản lý, khám sức khỏe định kỳ và khám sàng lọc ban đầu miễn phí cho trên 22,7 ngàn NCT, giúp quản lý tốt hơn các bệnh không lây nhiễm.

Bà Lê Thị Ngọc Mỹ (74 tuổi, xã Song Phú) xúc động khi được bác sĩ khám, kiểm tra các chỉ số sức khỏe tại nhà: “Tôi bị tai biến mấy năm, sức khỏe yếu nên đi lại khó khăn. Được bác sĩ ở trạm y tế đến nhà chăm sóc sức khỏe, đo huyết áp, thử đường và cho thuốc uống, tôi rất mừng”.

Bằng nguồn vốn xã hội hóa hơn 48 tỷ đồng, tỉnh đã phẫu thuật mắt miễn phí hỗ trợ trên 3,3 ngàn NCT và cấp thuốc 150 ngàn lượt người. Mạng lưới nội viện đang vận hành 4 khoa lão chuyên biệt tại các BVĐK với tổng quy mô 540 giường bệnh, đẩy mạnh năng lực làm chủ kỹ thuật cao như ung thư, tim mạch, thần kinh, chấn thương chỉnh hình,… và làm chủ kỹ thuật chuyên sâu. M

inh chứng cho năng lực này là ca cấp cứu tại Khoa Nội thần kinh BVĐK Trà Vinh vào ngày 13/7. Chỉ mất đúng 15 phút từ lúc nhập viện đến khi tiêm thuốc tiêu sợi huyết, các bác sĩ đã giành lại sự sống cho cụ ông 84 tuổi (nặng 100kg) bị đột quỵ não cấp trong “thời gian vàng”.

Để giải quyết căn cơ vấn đề hạ tầng, tỉnh tập trung triển khai Đề án xây dựng Bệnh viện Lão khoa (300 giường) kết hợp Trung tâm Chăm sóc NCT (200 giường) tại phường Đông Thành với tổng vốn đầu tư hơn 665 tỷ đồng. Công trình được thiết kế 100% theo tiêu chuẩn “không rào cản” (sàn chống trượt, tay vịn chuyên dụng), định hướng thành trung tâm đầu ngành áp dụng chuyển đổi số và mô hình quản lý sức khỏe từ xa.

Đặc biệt, bắt đầu từ năm 2026, địa phương tổ chức khám sức khỏe định kỳ và tầm soát, sàng lọc phát hiện sớm bệnh tật miễn phí ít nhất 1 lần/năm cho tất cả NCT. Hệ thống sổ sức khỏe điện tử liên thông đang được xây dựng đồng bộ để quản lý dữ liệu bệnh lý NCT một cách liên tục và trọn đời.

Giám đốc Sở Y tế- Hồ Thị Thu Hằng khẳng định đây chính là chìa khóa để ngành dịch chuyển sang mô hình chăm sóc liên tục, lấy dự phòng làm cốt lõi. Từ đó hiện thực hóa mục tiêu giai đoạn 2025-2030: nâng tuổi thọ trung bình lên 75,5 tuổi với ít nhất 68 năm sống khỏe mạnh, đưa tỉnh trở thành trung tâm y tế lão khoa chuyên sâu của vùng ĐBSCL vào năm 2035.

THÚY QUYÊN

 

 

Đường dây nóng: 0909645589.

Phóng sự ảnh