Thực hiện Chiến dịch 500 ngày đêm đẩy mạnh thực hiện tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt liệt sĩ (HCLS), tỉnh đang tập trung lực lượng, tổ chức lấy mẫu ADN tại các nghĩa trang liệt sĩ, đồng thời mở rộng thu thập, xác minh thông tin từ nhân chứng và người dân. Đây là nhiệm vụ then chốt nhằm rút ngắn thời gian tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính HCLS.
 |
| Lực lượng công an tổ chức thu mẫu ADN thân nhân liệt sĩ. |
Hoàn tất thu nhận ADN thân nhân liệt sĩ
Hưởng ứng đợt cao điểm triển khai thu nhận mẫu sinh phẩm ADN của thân nhân liệt sĩ chưa xác định được thông tin theo chỉ đạo của Bộ Công an, Công an tỉnh phối hợp với Cục Cảnh sát Quản lý hành chính về trật tự xã hội Bộ Công an tổ chức thu nhận mẫu ADN 2.188 thân nhân liệt sĩ tại 21 điểm, tương ứng với 124 xã, phường trên địa bàn tỉnh.
Cùng với việc tổ chức thu nhận tập trung, công an cơ sở chủ động rà soát, cập nhật thông tin thân nhân của các liệt sĩ chưa xác định được danh tính; trực tiếp đến từng gia đình thông báo, hướng dẫn chuẩn bị hồ sơ và giải thích ý nghĩa của việc cung cấp mẫu ADN. Đây là hoạt động có ý nghĩa chính trị, nhân văn sâu sắc, thể hiện sự quan tâm của Đảng, Nhà nước đối với người có công với cách mạng.
Mỗi mẫu ADN được thu nhận sẽ góp phần bổ sung, hoàn thiện cơ sở dữ liệu gien, phục vụ đối sánh bằng công nghệ hiện đại, qua đó xác minh danh tính HCLS còn thiếu thông tin. Theo đó, lực lượng công an đơn vị, địa phương đã hướng dẫn thân nhân liệt sĩ thực hiện thủ tục, sắp xếp khu vực chờ, nhập dữ liệu thông tin, hỗ trợ lực lượng chuyên môn trong quá trình thu nhận mẫu sinh phẩm và phối hợp bảo đảm an ninh, trật tự tại điểm thu nhận.
Đại tá Huỳnh Văn Thơm - Trưởng Phòng Cảnh sát quản lý hành chính về trật tự xã hội Công an tỉnh cho biết: Việc thu nhận mẫu sinh phẩm ADN thân nhân liệt sĩ là chủ trương lớn của Đảng, Nhà nước và Bộ Công an nhằm xây dựng cơ sở dữ liệu ADN phục vụ công tác tìm kiếm, xác định danh tính HCLS còn thiếu thông tin. Mỗi mẫu ADN được thu nhận là thêm một cơ hội để gia đình tìm lại người thân sau nhiều năm mong ngóng, qua đó góp phần xoa dịu nỗi đau chiến tranh và thực hiện hiệu quả chính sách “Đền ơn đáp nghĩa”.
Với tinh thần nhiệt huyết, trách nhiệm và hỗ trợ nhiệt tình của đơn vị có liên quan, lực lượng công an toàn tỉnh tiếp tục thực hiện việc thu nhận mẫu sinh phẩm ADN thân nhân liệt sĩ góp phần tô thắm thêm hình ảnh đẹp của lực lượng công an vì Nhân dân phục vụ.
Khẩn trương lấy mẫu ADN tại các nghĩa trang
Chiến dịch 500 ngày đêm đẩy mạnh thực hiện tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính HCLS, tỉnh được giao tìm kiếm, quy tập 140 HCLS; lấy và bàn giao mẫu đối với 4.871 phần mộ liệt sĩ chưa xác định được thông tin tại 29 nghĩa trang được thực hiện theo đúng quy trình kỹ thuật.
Đến cuối tháng 8/2026, Bộ Chỉ huy Quân sự tỉnh đã hoàn thành lấy mẫu tại 14 nghĩa trang liệt sĩ và đang triển khai tại các nghĩa trang liệt sĩ: Duyên Hải, Cầu Ngang, Miếu Điền, Vang Quới Đông, An Thủy. Toàn bộ 2.455 mẫu/2.725 mộ đã khai quật, được số hóa, lập hồ sơ đầy đủ và bảo quản tạm thời tại phòng lưu mẫu, bảo đảm an toàn, phục vụ các bước xác định danh tính tiếp theo. Đồng thời, Ban Chỉ đạo 515 tỉnh đã 2 lần bàn giao 1.346 mẫu về Viện Khoa học hình sự, Bộ Công an, bảo đảm an toàn.
Theo Ban Chỉ đạo 515 tỉnh, các cơ quan, lực lượng chuyên môn, đội tìm kiếm, quy tập HCLS lâm thời thuộc Bộ Chỉ huy Quân sự tỉnh đã phối hợp với Đội K90 (Cục Chính trị Quân khu 9) chủ động tiếp nhận, đối chiếu, mở rộng và xác minh thông tin. Đến nay, các lực lượng đã tiếp nhận 59 thông tin về liệt sĩ, mộ liệt sĩ; trong đó xác minh, kết luận 49 thông tin. HCLS quy tập được lập hồ sơ, bàn giao và lưu giữ mẫu theo đúng quy định, bảo đảm an toàn.
Thông tin chính xác - chìa khóa xác định danh tính
Bên cạnh khối lượng lớn mẫu cần lấy, một trong những vấn đề đặt ra đối với tỉnh là nguồn thông tin về liệt sĩ và mộ liệt sĩ còn thiếu, phân tán, trong khi điều kiện thực tế đã có nhiều thay đổi sau thời gian dài. Những thông tin về liệt sĩ, mộ liệt sĩ được cung cấp hiện nay tuy nhiều nhưng độ chính xác chưa cao. Không ít trường hợp thông tin chủ yếu được truyền đạt gián tiếp qua nhiều thế hệ, thay vì từ nhân chứng trực tiếp.
Tại các nghĩa trang liệt sĩ, việc tiếp cận, khai quật, lấy mẫu ADN được thực hiện đúng quy trình, kỹ thuật, bảo đảm an toàn và hoàn trả nguyên trạng. Thực tế cho thấy, xác định danh tính liệt sĩ dựa vào công nghệ ADN còn cần thu thập, đối chiếu thông tin từ nhân chứng, cựu chiến binh và người dân. Đến nay, tỉnh đã tìm kiếm, quy tập 105 HCLS và an táng tại các nghĩa trang; khoảng 60 HCLS đang được hoàn tất thủ tục để cải táng.
Đại tá Lê Quang Vũ - Phó Chính ủy Bộ Chỉ huy Quân sự tỉnh cho biết: Lực lượng thực hiện nhiệm vụ sẽ nỗ lực khắc phục khó khăn, tập trung thực hiện quyết liệt nhiệm vụ, phấn đấu đến giữa tháng 10/2026 hoàn thành việc lấy mẫu ADN HCLS tại các nghĩa trang. Khẩn trương hoàn thành các công việc tiếp theo góp phần rút ngắn thời gian xác định danh tính liệt sĩ.
Cùng với sự vào cuộc của cấp ủy, chính quyền và người dân, cùng việc lấy mẫu ADN, mở rộng xác minh từ cơ sở, tỉnh từng bước tháo gỡ điểm nghẽn, hướng tới sớm xác định danh tính các liệt sĩ còn thiếu thông tin. Đồng thời đẩy mạnh tuyên truyền, vận động cung cấp thông tin với quyết tâm “còn thông tin là còn tìm kiếm”; rà soát, xác minh nghĩa trang lập tạm trong chiến tranh; chủ động tổ chức tìm kiếm khi có cơ sở hoặc nghi ngờ còn sót HCLS.
Thu nhận mẫu ADN thân nhân liệt sĩ là hoạt động có ý nghĩa chính trị, nhân văn sâu sắc, góp phần tìm kiếm, quy tập, xác định danh tính HCLS còn thiếu thông tin, đáp ứng nguyện vọng của thân nhân và đưa các anh hùng, liệt sĩ trở về với gia đình, quê hương. Qua đó, thể hiện sự quan tâm của Đảng, Nhà nước đối với người có công với cách mạng, lan tỏa đạo lý “Uống nước nhớ nguồn”, “Đền ơn đáp nghĩa”.
Bài, ảnh: PHẠM HƠN
