Cảnh giác với thủ đoạn “bắt cóc online”

“Bắt cóc online” là thủ đoạn nguy hiểm mới, thường nhắm vào học sinh, sinh viên là những người thiếu kỹ năng sống và dễ bị thao túng tâm lý. Cơ quan chức năng khuyến cáo người dân cần nâng cao cảnh giác, thường xuyên theo dõi khuyến cáo để tránh rơi vào bẫy lừa đảo.

Công an các đơn vị, địa phương tổ chức tuyên truyền phòng, chống “bắt cóc online” trong học sinh, sinh viên.

Thủ đoạn tinh vi

Thông tin từ Cục Cảnh sát hình sự (Bộ Công an), thời gian gần đây nhiều địa phương liên tiếp xảy ra tình trạng kẻ giả danh lực lượng công an, viện kiểm sát, tòa án gọi điện đe dọa, thao túng tâm lý trẻ em, học sinh, sinh viên.

Các đối tượng dựng lên câu chuyện các em có liên quan đến vụ án đang được điều tra, sau đó yêu cầu gia đình chuyển tiền chuộc với thủ đoạn được gọi là “bắt cóc online”.

Thống kê của Bộ Công an, từ giữa năm 2024 đến tháng 8/2025, ghi nhận khoảng 50 vụ lừa đảo, dụ dỗ qua môi trường mạng. Trong đó, đến 90% là nữ giới, 100% nạn nhân thuộc nhóm tuổi 18-22.

Theo Phòng An ninh mạng và Phòng, chống tội phạm sử dụng công nghệ cao (Công an tỉnh Vĩnh Long), hình thức lừa đảo chiếm đoạt tài sản thông qua thủ đoạn “bắt cóc online” xuất hiện từ cuối năm 2024 nhắm đến nhóm nạn nhân chủ yếu là học sinh, sinh viên.

Ghi nhận của cơ quan chức năng gần đây là trường hợp của em N.V.A. (sinh viên một trường ĐH trên địa bàn tỉnh). Ngày 3/11, A. bị một nhóm nghi vấn lừa đảo với thủ đoạn giả danh lực lượng công an yêu cầu “phối hợp điều tra” và phải cắt đứt liên lạc với gia đình, bạn bè, người thân để giữ bí mật. Chúng yêu cầu A. hợp tác bằng cách chuyển tiền để chứng minh không liên quan đến vụ án mua bán ma túy, rửa tiền, nếu không sẽ bị bắt.

Cuộc gọi đầu tiên A. nhận được từ một người tự xưng là shipper dù không đặt món hàng nào. Không dừng lại, người này yêu cầu A. kết bạn Zalo để gửi thông tin hóa đơn nhưng khi màn hình cuộc gọi video hiện lên không phải là shipper mà là… công an với quân phục và không gian xung quanh được bày trí như thật.

Qua màn hình, A. thấy một người bị còng tay cùng gói hàng nghi chứa ma túy có tên người nhận là mình. Người trực tiếp trao đổi qua cuộc gọi video tự xưng là “cán bộ điều tra tên Bình, công tác tại Công an TP Hà Nội” cáo buộc tội A. liên quan vụ án rửa tiền, ma túy và phải bí mật hợp tác, không sẽ bị bắt giữ.

Các đối tượng yêu cầu A. cung cấp tên đăng nhập, mật khẩu ứng dụng ngân hàng, sau đó đưa vào phòng họp Zoom để làm việc với… tổ chuyên án.

Lúc này, A. vô cùng hoảng loạn và đã chuyển hết 1,6 triệu đồng theo yêu cầu. Biết A. hết tiền, “điều tra viên” yêu cầu liên hệ gia đình chuyển 680 triệu đồng để chứng minh thu nhập. Chúng hướng dẫn A. nói dối gia đình là được nhà trường cấp học bổng đi du học, đồng thời gửi các văn bản giả mạo có thông tin của nhà trường để A. gửi cho gia đình. Nhờ tinh thần cảnh giác, người thân của A. đã liên hệ nhà trường xác minh và được thông tin sự việc vừa nêu là giả mạo.

Nâng cao cảnh giác

Thời gian qua, Phòng An ninh mạng và Phòng, chống tội phạm sử dụng công nghệ cao đã phối hợp nhà trường tổ chức nhiều buổi tuyên truyền nâng cao nhận thức cho đối tượng học sinh, sinh viên, phòng ngừa các mối đe dọa trên môi trường mạng.

Nội dung tuyên truyền được triển khai với nhiều hình thức phong phú, đa dạng, thường xuyên tại các trường CĐ, ĐH, THPT.

Trong đó, chiến dịch “Không một mình- Cùng nhau an toàn trực tuyến” được triển khai liên tục thông qua các buổi tuyên truyền trực tiếp cho học sinh, sinh viên. Các em được tìm hiểu, nhận biết thủ đoạn lừa đảo trên không gian mạng, được trang bị những kiến thức, kỹ năng phòng tránh hiệu quả.

Chiến dịch không chỉ lan tỏa thông tin tích cực mà còn nỗ lực huy động mỗi người dân, mỗi gia đình, nhà trường, tổ chức, doanh nghiệp đều chung tay bảo vệ trẻ em và thanh thiếu niên, hướng tới xây dựng một cộng đồng gắn kết để không ai một mình trên hành trình xây dựng môi trường số an toàn.

Sinh viên Nguyễn Lê Chí Trọng (Trường ĐH Xây dựng Miền Tây) tiếp cận được nhiều thông tin bổ ích qua các buổi tuyên truyền pháp luật, qua đó trang bị những kỹ năng cần thiết để bảo vệ bản thân và bạn bè, người thân trước hiểm họa của tội phạm mạng.

“Với những tình huống cấp bách, bị đe dọa hoặc cảm thấy không an toàn, em sẽ không xử lý một mình mà báo ngay với lực lượng công an, bạn bè, người thân giúp đỡ”- Chí Trọng chia sẻ về kinh nghiêm rút ra cho bản thân qua những buổi tuyên truyền.

Bài, ảnh: TRUNG HƯNG