Phát triển chăn nuôi theo hướng an toàn và bền vững

Phát huy thế mạnh là địa phương có quy mô đàn vật nuôi lớn, ngành nông nghiệp tỉnh đang tập trung tái cơ cấu theo hướng an toàn sinh học. Cùng với việc tăng cường kiểm soát dịch bệnh, địa phương ưu tiên phát triển các chuỗi liên kết giá trị, từng bước chuyển đổi từ tư duy sản xuất thuần túy sang kinh tế nông nghiệp bền vững.

Điều chỉnh cơ cấu phù hợp

Thông tin từ Sở Nông nghiệp và Môi trường, ước đến giữa năm 2026, tổng đàn bò của tỉnh khoảng 460,8 ngàn con, đạt hơn 99% kế hoạch năm; đàn heo đạt 805,12 ngàn con; đàn gia cầm gần 23,9 triệu con. Riêng đàn trâu còn khoảng 380 con do quá trình cơ giới hóa sản xuất nông nghiệp phát triển mạnh.

Theo đồng chí Lê Văn Đông- Phó Giám đốc Sở Nông nghiệp và Môi trường, cơ cấu đàn vật nuôi tiếp tục được điều chỉnh phù hợp với điều kiện sản xuất và nhu cầu thị trường. Giống vật nuôi chất lượng cao ngày càng được người dân lựa chọn đưa vào sản xuất. Đối với đàn heo, giống Yorkshire, Landrace, Duroc tiếp tục chiếm ưu thế. Đàn bò được cải thiện chất lượng rõ rệt với tỷ lệ bò lai hướng thịt như: BBB, Charolais, Red Angus ngày càng tăng. Chăn nuôi gia cầm phát triển theo hướng bán công nghiệp với các giống gà lông màu, gà hướng trứng năng suất cao mang lại giá trị kinh tế tốt.

Ngành chăn nuôi vẫn duy trì ổn định. Chăn nuôi gà theo phương thức bán công nghiệp tiếp tục tăng trưởng nhờ đầu ra thuận lợi và dịch bệnh được kiểm soát tốt. Hiện giá heo hơi dao động từ 65-68 ngàn đồng/kg, giá gà thả vườn từ 70-80 ngàn đồng/kg, bảo đảm cho người chăn nuôi có lãi và cải thiện thu nhập.

Không chỉ phát triển về quy mô, tỉnh còn từng bước hình thành chuỗi liên kết sản xuất bài bản. Toàn tỉnh hiện có 4,689 ngàn trang trại, trong đó nhiều trang trại liên kết chặt chẽ với doanh nghiệp lớn như CP, CJ, Emivest, Japfa, GreenFeed.... Sự hợp tác này giúp người chăn nuôi tiếp cận quy trình kỹ thuật hiện đại và ổn định đầu ra sản phẩm. Nghề nuôi chim yến đang mở ra hướng phát triển kinh tế mới với hơn 1,4 ngàn nhà yến, sản lượng đạt gần 7,8 tấn mỗi năm.

Nuôi bò thịt tại xã Tân Xuân.

Tuy nhiên, thách thức lớn nhất hiện nay là chăn nuôi quy mô hộ gia đình vẫn chiếm tỷ lệ cao (từ 80-85%). Quy mô nhỏ lẻ khiến việc áp dụng tiêu chuẩn an toàn sinh học, truy xuất nguồn gốc còn hạn chế. Giá thức ăn chăn nuôi duy trì ở mức cao cũng ảnh hưởng đến tâm lý tái đàn của người chăn nuôi.

Chủ động kiểm soát dịch bệnh

Công tác phòng, chống dịch bệnh được xem là yếu tố then chốt để bảo vệ thành quả sản xuất. Từ đầu năm 2026 đến nay, tỉnh chưa ghi nhận bệnh nguy hiểm như cúm gia cầm, lở mồm long móng hay viêm da nổi cục trên diện rộng. Tuy nhiên, bệnh dịch tả heo châu Phi vẫn xuất hiện nhỏ lẻ tại 14 hộ thuộc 12 xã, phường, buộc phải tiêu hủy 375 con heo. Điều này cho thấy nguy cơ dịch bệnh vẫn hiện hữu và cần sự chủ động từ phía người dân.

Trước diễn biến đó, ngành nông nghiệp đã triển khai đồng bộ nhiều giải pháp. Trong 6 tháng đầu năm 2026, tỉnh đã thực hiện tiêm gần 8 triệu liều vaccine cúm gia cầm, hơn 174 ngàn liều lở mồm long móng và gần 176 ngàn liều vaccine dại cho chó, mèo. Cùng với đó, hơn 21 ngàn lít hóa chất được cấp phát để thực hiện vệ sinh, tiêu độc khử trùng trên diện tích hơn 25 triệu m². Công tác giám sát dịch bệnh được thực hiện thường xuyên, lấy mẫu tại cơ sở chăn nuôi để bảo đảm phát hiện sớm mầm bệnh nguy hiểm.

Đồng chí Châu Văn Hòa- Tỉnh ủy viên, Phó Chủ tịch UBND tỉnh nhấn mạnh, để chủ động kiểm soát dịch bệnh, các đơn vị cần tập trung tăng cường truyền thông, thiết lập trạm kiểm soát dịch bệnh và tiêu độc khử trùng quyết liệt. Các sở, ngành và chính quyền cấp cơ sở phải hiểu rõ trách nhiệm quản lý nhà nước, sớm đầu tư hạ tầng chốt chặn tại cửa ngõ vào địa bàn tỉnh bằng phương tiện kỹ thuật hiện đại thay vì lều bạt tạm bợ. Chi cục Thú y phải phối hợp chặt chẽ với chính quyền xã, ấp để bảo đảm độ bao phủ vệ sinh thú y toàn diện địa bàn.

Xây dựng mạng lưới giết mổ tập trung

Nằm trong chiến lược phát triển bền vững, tỉnh đang quyết liệt thực hiện kế hoạch xây dựng mạng lưới cơ sở giết mổ động vật tập trung giai đoạn 2026-2030. Mục tiêu đến năm 2030, tỉnh sẽ giảm toàn bộ 214 điểm giết mổ nhỏ lẻ, chỉ duy trì 57 cơ sở giết mổ tập trung đạt quy chuẩn kỹ thuật quốc gia.

Tổng công suất giết mổ dự kiến đạt từ 250-300 con bò, 3-4 ngàn con heo và 15-18 ngàn con gia cầm mỗi ngày đêm. Các cơ sở này sẽ được đầu tư đồng bộ hệ thống xử lý nước thải, kho lạnh và phương tiện vận chuyển đạt chuẩn vệ sinh thú y. Lộ trình cụ thể được chia theo từng giai đoạn: năm 2026 xây mới 4 cơ sở tại khu vực Bến Tre cũ; năm 2027 tiếp tục xây dựng thêm 11 cơ sở mới.

Việc quy hoạch lại hệ thống giết mổ giúp kiểm soát tốt dịch bệnh, tạo điều kiện hình thành chuỗi liên kết từ chăn nuôi, giết mổ đến chế biến và tiêu thụ. Tỉnh khuyến khích doanh nghiệp đầu tư công nghệ hiện đại, thân thiện với môi trường, hướng tới xây dựng thương hiệu sản phẩm thịt an toàn, có khả năng truy xuất nguồn gốc rõ ràng.

Đồng chí Phó Chủ tịch UBND tỉnh lưu ý, ngành nông nghiệp cần nghiên cứu xây dựng trung tâm giống chất lượng cao và chuyển đổi mạnh mẽ từ tư duy sản xuất sang tư duy kinh tế nông nghiệp. Việc đồng bộ giải pháp về phát triển sản xuất, liên kết chuỗi giá trị và kiểm soát dịch bệnh sẽ tạo nền tảng quan trọng để ngành chăn nuôi phát triển bền vững, nâng cao thu nhập cho người dân và bảo đảm nguồn thực phẩm an toàn cho thị trường trong những năm tới.

Bài, ảnh: CẨM TRÚC