Thị trường hàng hóa ngày càng đa dạng, thương mại điện tử và thanh toán số phát triển mạnh, người tiêu dùng (NTD) có thêm nhiều lựa chọn nhưng cũng đối mặt với không ít rủi ro.
Bên cạnh tăng cường kiểm tra, kiểm soát thị trường, việc minh bạch thông tin sản phẩm, nâng cao trách nhiệm của cơ sở kinh doanh và trang bị kỹ năng tự bảo vệ cho NTD là những yêu cầu quan trọng nhằm xây dựng môi trường tiêu dùng an toàn, lành mạnh.
 |
| Hội Bảo vệ người tiêu dùng tỉnh tổ chức hội nghị tuyên truyền, phổ biến Luật Bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng và kỹ năng tiêu dùng thông minh. Ảnh: THIỆN CHÍ |
Mua sắm trực tuyến ngày càng thuận tiện, giúp NTD dễ dàng tìm kiếm, so sánh giá cả và lựa chọn sản phẩm. Tuy nhiên, hình thức này tiềm ẩn nhiều rủi ro như hàng hóa không đúng quảng cáo, chất lượng không bảo đảm, nguồn gốc không rõ ràng hoặc khó khăn khi đổi trả, khiếu nại. Vì vậy, việc kiểm chứng thông tin sản phẩm, uy tín người bán và chính sách bảo hành, đổi trả là những yếu tố NTD cần quan tâm trước khi quyết định mua hàng.
Theo bà Nguyễn Thị Kiều Oanh - Chủ tịch Hội Bảo vệ NTD tỉnh, thương mại điện tử mang lại nhiều tiện ích nhưng mức độ rủi ro cũng gia tăng. NTD khó phân biệt các website, trang bán hàng uy tín với những trang giả mạo, nhất là tài khoản kinh doanh trên mạng xã hội hoạt động trong thời gian ngắn rồi ngừng hoạt động. Không ít trường hợp mua phải hàng giả, hàng không đúng cam kết, thậm chí hàng hóa không có nhãn mác, thông tin nơi sản xuất, hạn sử dụng nhưng thiếu chứng cứ để khiếu nại.
Đáng lo ngại, một bộ phận NTD còn chủ quan, không đọc kỹ điều khoản giao dịch, không lưu giữ hóa đơn, chứng từ, dễ bị thu hút bởi chương trình khuyến mại hoặc mức giá thấp bất thường. Việc cung cấp thông tin cá nhân thiếu thận trọng làm gia tăng nguy cơ bị lừa đảo trên không gian mạng. Trong đó, người cao tuổi, người khuyết tật, người có thu nhập thấp và người ít tiếp cận công nghệ là những nhóm dễ gặp khó khăn khi nhận diện, phòng tránh rủi ro.
Từ thực tế trên, bà Kiều Oanh cho rằng, mỗi NTD cần chủ động nâng cao kiến thức pháp luật, kỹ năng mua sắm và sử dụng công nghệ an toàn. Khi giao dịch, cần kiểm tra thông tin người bán, nguồn gốc sản phẩm, chính sách đổi trả; thận trọng với quảng cáo công dụng vượt trội, giá bán thấp bất thường và lưu giữ chứng cứ giao dịch để bảo vệ quyền lợi khi cần thiết.
Đặc biệt, chủ đề ngày Quyền của NTD Việt Nam năm 2027 “Công nghệ trách nhiệm - Tiếp cận công bằng - Tiêu dùng an tâm” tiếp tục nhấn mạnh trách nhiệm của các chủ thể tham gia thị trường trong cung cấp thông tin, bảo vệ dữ liệu cá nhân và bảo đảm quyền tiếp cận hàng hóa, dịch vụ an toàn. Theo bà Kiều Oanh, NTD cần chuyển từ “mua sắm theo cảm xúc” sang “mua sắm có hiểu biết”, ưu tiên lựa chọn sản phẩm chất lượng, nguồn gốc rõ ràng, nhất là hàng Việt Nam chất lượng cao; đồng thời mạnh dạn phản ánh, khiếu nại khi quyền lợi bị xâm phạm. Sự chủ động của NTD giúp hạn chế rủi ro cho bản thân, góp phần tạo sức ép để các cơ sở kinh doanh nâng cao trách nhiệm, minh bạch thông tin hàng hóa.
THIỆN CHÍ
