Nghị quyết 15-NQ/TU, ngày 14/7/2026 của Tỉnh ủy “về phát triển kinh tế biển tỉnh Vĩnh Long giai đoạn 2025-2030, tầm nhìn đến năm 2050” đã mở ra định hướng quan trọng và cấp thiết.
Đó là phát triển kinh tế biển (KTB) trở thành một trong những động lực tăng trưởng nhanh, bền vững, tập trung các ngành chủ lực như: năng lượng sạch, cảng biển, logistics, nuôi trồng, khai thác và chế biến thủy hải sản, dịch vụ, du lịch.
 |
| Tàu cá tỉnh ra khơi khai thác hải sản. Ảnh: MỸ NHÂN |
Tiềm năng, lợi thế phát triển kinh tế biển
Tỉnh có diện tích tự nhiên khoảng 6.296km², với đường bờ biển khoảng 130km. Bên cạnh đó là hệ thống cửa sông giàu tiềm năng, nằm giữa hạ lưu Sông Tiền, Sông Hậu, Ba Lai, Hàm Luông và Cổ Chiên.
Cùng với nguồn lợi thủy sản, thế mạnh của vùng ven biển tỉnh có tiềm năng phát triển năng lượng tái tạo, đặc biệt là điện gió, hình thành đầu mối giao thương, dịch vụ hậu cần nghề cá, logistics. Đồng thời, khai thác các giá trị cảnh quan, văn hóa, lịch sử để phát triển du lịch. Những lĩnh vực này có khả năng bổ trợ lẫn nhau, tạo thành chuỗi giá trị KTB thay vì phát triển rời rạc theo từng ngành.
Mỗi xã biển có điều kiện, thế mạnh và hạn chế nhất định. Song, đều chuyển từ khai thác lợi thế sẵn có sang tổ chức sản xuất hiệu quả hơn, tăng giá trị sản phẩm và thích ứng tốt hơn với biến đổi khí hậu.
Tại xã Thạnh Hải, KTB đang hình thành nhiều lớp giá trị, từ nuôi trồng, khai thác, chế biến thủy sản đến năng lượng tái tạo, dịch vụ và du lịch. Toàn xã có 4 nhà máy điện gió được chấp thuận chủ trương đầu tư; trong đó, Nhà máy điện gió Thanh Phong đã vận hành, với tổng công suất khoảng 29,5-29,7MW; Nhà máy điện gió số 5 đã vận hành giai đoạn 1 với công suất 30MW, hòa lưới điện quốc gia. Các dự án còn lại đang tiếp tục hoàn thiện thủ tục pháp lý, giải phóng mặt bằng và thi công đường dây 220kV.
Đồng chí Lê Văn Tiến - Bí thư Đảng ủy xã Thạnh Hải cho biết, kết quả thực hiện Nghị quyết Đảng ủy xã 9 tháng năm 2026, sản xuất nông nghiệp, thủy sản duy trì ổn định, diện tích thả nuôi thủy sản đạt 100% kế hoạch. Các dự án điện gió tiếp tục tập trung triển khai. Một số nhà máy đã hòa lưới điện quốc gia.
Hoạt động thương mại, dịch vụ và du lịch tại Thạnh Hải phát triển ổn định. Trong 9 tháng năm 2026, xã đón khoảng 123.100 lượt khách tham quan. Riêng Lễ hội Nghinh Ông Nam Hải năm 2026 thu hút khoảng 1.800 lượt khách.
Còn tại xã Thạnh Phong, đồng chí Nguyễn Thanh Nghị - Bí thư Đảng ủy xã cho biết, tiềm năng KTB được đặt trong mối liên hệ giữa thủy sản, dịch vụ, du lịch và bảo vệ không gian sinh thái ven biển. Phát triển ngành nghề dựa trên lợi thế tự nhiên phải đi cùng tổ chức sản xuất phù hợp, bảo đảm chất lượng sản phẩm, vệ sinh môi trường và khả năng thích ứng với điều kiện thời tiết ngày càng khó lường.
 |
| Dự án điện gió V1-3 là dự án điện gió đầu tiên của vùng biển Bến Tre, nay thuộc xã Bảo Thạnh, tỉnh Vĩnh Long, vận hành thương mại vào cuối tháng 11/2021. |
Tại xã Tân Thủy, toàn xã có 1.584ha nuôi trồng thủy sản, gồm: 400ha tôm thâm canh, 586ha tôm quảng canh và tôm rừng, 40ha nuôi cá và 558ha nuôi nghêu. Sản lượng nuôi trồng đạt hơn 8.500 tấn. Tổng sản lượng nuôi trồng và khai thác đạt 91.800 tấn, bằng 79,4% chỉ tiêu nghị quyết năm. Số lượng tàu cá tại Tân Thủy khá lớn, với 1.424 tàu; trong đó, có 1.202 tàu có chiều dài từ 15m trở lên.
Tiềm năng sẽ trở thành lợi thế cạnh tranh khi được cụ thể hóa bằng những dự án khả thi, hạ tầng đồng bộ, cơ chế phối hợp hiệu quả và sự tham gia thực chất của doanh nghiệp, người dân. Bài toán đặt ra không chỉ là khai thác được bao nhiêu tài nguyên, mà quan trọng hơn là tạo ra bao nhiêu giá trị gia tăng, bao nhiêu việc làm ổn định và mức sống của cư dân ven biển được cải thiện như thế nào.
Đưa nghị quyết vào cuộc sống
Nghị quyết 15-NQ/TU xác định mục tiêu đến năm 2030 xây dựng tỉnh trở thành trung tâm KTB và trung tâm năng lượng tái tạo của vùng Đồng bằng sông Cửu Long. Tỉnh định hướng phát triển các ngành KTB chủ lực theo hướng hiện đại, xanh, tuần hoàn, có năng lực cạnh tranh; từng bước hoàn thiện hệ thống cảng biển, kho vận và trung tâm logistics, mở rộng kết nối hàng hóa trong vùng và với thị trường bên ngoài.
 |
| Thu hoạch tôm thẻ nuôi công nghệ cao tại xã biển Thạnh Hải. |
Đây là bước chuyển quan trọng về định hướng tư duy phát triển. Nếu trước đây, hoạt động kinh tế ở nhiều địa bàn ven biển chủ yếu dựa vào khai thác tài nguyên và sản xuất thủy sản, thì định hướng mới đòi hỏi kết nối đồng bộ từ sản xuất, chế biến, bảo quản đến vận chuyển, tiêu thụ; từ phát triển năng lượng đến thu hút đầu tư công nghiệp; từ khai thác cảnh quan đến hình thành sản phẩm du lịch đặc trưng.
Ngày 23/9/2026, UBND tỉnh ban hành Kế hoạch 365/KH-UBND triển khai thực hiện Nghị quyết về phát triển KTB tỉnh giai đoạn 2025-2030, tầm nhìn đến năm 2050.
Kế hoạch 365/KH-UBND nhấn mạnh việc phát huy tối đa lợi thế vùng ven biển, huy động và sử dụng hiệu quả các nguồn lực, phát triển các ngành KTB trọng điểm. Đồng thời, tăng cường liên kết vùng, hoàn thiện hạ tầng, bảo vệ môi trường và chủ động thích ứng với biến đổi khí hậu. Mục tiêu xây dựng tỉnh trở thành trung tâm KTB, năng lượng tái tạo, logistics và dịch vụ cảng biển của vùng Đồng bằng sông Cửu Long.
Phấn đấu đến 2030, KTB tăng trưởng bình quân trên 10%/năm, đóng góp khoảng 40-50% GRDP của tỉnh. Từng bước hình thành trung tâm năng lượng sạch; trong đó, nguồn điện từ năng lượng tái tạo đạt tối thiểu 4.500MW; chuẩn bị điều kiện để triển khai 2 dự án điện gió ngoài khơi có công suất 1.000MW và vận hành phát điện trước năm 2035.
Hoàn thành 100% phân vùng chức năng không gian biển cho từng ngành KTB. Sản lượng thủy hải sản tăng bình quân khoảng 5%/năm. Tỷ trọng nuôi thủy sản biển trong tổng giá trị sản xuất thủy sản đạt 10%. Tỷ lệ sản phẩm thủy sản qua chế biến đạt trên 50% gắn với xây dựng thương hiệu và truy xuất nguồn gốc…
Để những định hướng này đi vào thực tiễn, việc triển khai thực hiện kế hoạch phải bảo đảm đồng bộ, có trọng tâm, trọng điểm, gắn với mục tiêu tăng trưởng kinh tế “2 con số” của tỉnh giai đoạn 2026-2030, phù hợp với Quy hoạch tỉnh thời kỳ 2021-2030, tầm nhìn đến năm 2050 và các chiến lược, quy hoạch quốc gia có liên quan.
Khi mỗi xã biển phát huy được thế mạnh riêng, các ngành kinh tế được kết nối trong chuỗi giá trị và môi trường sinh thái được bảo vệ, vùng biển của tỉnh sẽ vừa là không gian sản xuất, vừa trở thành động lực mở rộng dư địa tăng trưởng, nâng cao chất lượng cuộc sống và tạo nền tảng cho sự phát triển bền vững của tỉnh trong thời gian tới.
Phát biểu tại Hội nghị lần thứ sáu Ban Chấp hành Đảng bộ tỉnh khóa I, Đồng chí Trần Văn Lâu - Ủy viên Trung ương Đảng, Bí thư Tỉnh ủy nhấn mạnh: Tỉnh tập trung triển khai hiệu quả Nghị quyết 36-NQ/TW, ngày 20/10/2018 của Ban Chấp hành Trung ương Đảng khóa XII “về chiến lược phát triển bền vững kinh tế biển Việt Nam đến năm 2030, tầm nhìn đến năm 2045” và Nghị quyết 20-NQ/TW, ngày 28/7/2026 của Hội nghị lần thứ ba Ban Chấp hành Trung ương Đảng khoá XIV “về xây dựng và phát triển Việt Nam trở thành quốc gia biển mạnh”, bảo đảm đúng định hướng và yêu cầu đề ra. Phải xác định rõ nhiệm vụ trọng tâm, sản phẩm đầu ra, tiến độ hoàn thành và trách nhiệm của từng cơ quan, đơn vị, địa phương; tăng cường kiểm tra, giám sát việc tổ chức thực hiện, kịp thời chấn chỉnh những nơi triển khai chậm, hình thức, thiếu hiệu quả; bảo đảm các nghị quyết được cụ thể hóa bằng kết quả thực chất, đóng góp trực tiếp vào mục tiêu phát triển của tỉnh.
(Còn tiếp)
Bài, ảnh: CẨM TRÚC
