Nâng cao hiệu quả giám sát, phản biện xã hội của MTTQ

05:24, 23/07/2026

Để thực hiện chức năng đại diện, bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của Nhân dân, đặc biệt trong công tác giám sát (GS) và phản biện xã hội (PBXH), Ủy ban MTTQ Việt Nam các cấp trong tỉnh đã chủ động đổi mới phương thức hoạt động, áp dụng chuyển đổi số để đạt hiệu quả cao hơn trong thực hiện nhiệm vụ, gần dân, sát dân hơn.

MTTQ tỉnh giám sát công tác bầu cử tại xã An Qui.
MTTQ tỉnh giám sát công tác bầu cử tại xã An Qui.

Nhiệm vụ trọng tâm

Theo Ủy ban MTTQ Việt Nam tỉnh, công tác GS và PBXH tiếp tục được xác định là nhiệm vụ trọng tâm và được triển khai đồng bộ theo tinh thần Chỉ thị số 18-CT/TW của Ban Bí thư.

6 tháng đầu năm 2026, MTTQ các cấp đã chủ trì thực hiện 784 cuộc GS đối với 343 cơ quan, đơn vị; phát hiện, kiến nghị xử lý 236 vụ việc, trong đó có 224 nội dung đã được các cơ quan, đơn vị tiếp thu, giải quyết.

Tham gia 211 đoàn GS cùng HĐND, UBND và phối hợp với các tổ chức chính trị- xã hội thực hiện 215 cuộc GS; tổ chức phản biện 93 nội dung, với 269 ý kiến được tiếp thu và 222 ý kiến được giải trình, làm rõ. Việc thực hiện công tác GS và PBXH theo Quyết định số 217-QĐ/TW của Bộ Chính trị được các tổ chức chính trị- xã hội các cấp trong tỉnh tiếp tục được quan tâm, thực hiện hiệu quả.

Đây không chỉ là những con số về khối lượng công việc mà còn thể hiện tinh thần trách nhiệm của Mặt trận đại diện, bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp, chính đáng của Nhân dân. Thông qua hoạt động GS, PBXH kịp thời phát hiện, kiến nghị khắc phục những hạn chế, bất cập trong quá trình thực hiện chủ trương, chính sách, pháp luật; góp phần nâng cao hiệu lực, hiệu quả quản lý nhà nước và phát huy dân chủ ở cơ sở.

Đơn cử, 6 tháng đầu năm 2026, Ủy ban MTTQ Việt Nam phường Tân Ngãi và các tổ chức chính trị- xã hội đã tổ chức 5 cuộc GS, tập trung vấn đề người dân quan tâm như thực hiện quy trình bình xét hộ nghèo, hộ cận nghèo; trình tự, thủ tục thực hiện trợ cấp hưu trí xã hội...

“GS và PBXH là nhiệm vụ khó nhưng là thước đo vai trò của Mặt trận. Với tinh thần trách nhiệm cao, Ủy ban MTTQ Việt Nam phường tiếp tục làm thực chất, không hình thức, đi vào chiều sâu, vì quyền và lợi ích hợp pháp, chính đáng của Nhân dân, góp phần xây dựng Đảng, xây dựng chính quyền trong sạch, vững mạnh”, đồng chí Nguyễn Khương Linh- Phó Chủ tịch Ủy ban MTTQ Việt Nam phường Tân Ngãi nhấn mạnh.

Việc phát huy vai trò của ban thanh tra nhân dân, ban GS đầu tư của cộng đồng tiếp tục được quan tâm củng cố. Toàn tỉnh hiện có 124 ban thanh tra nhân dân với 1,646 ngàn thành viên và 224 ban GS đầu tư của cộng đồng với 1,676 ngàn thành viên tham gia hoạt động.

Trong 6 tháng qua, ban thanh tra nhân dân thực hiện 346 vụ việc GS, phát hiện 21 vụ việc có vi phạm, kiến nghị xử lý 17 vụ việc và thu hồi trên 108 triệu đồng. Ban GS đầu tư của cộng đồng đã GS 514 công trình, dự án; phát hiện và kiến nghị xử lý sai phạm, góp phần nâng cao tính công khai, minh bạch, hạn chế thất thoát, lãng phí trong đầu tư xây dựng tại địa phương.

Ứng dụng chuyển đổi số

Trong bối cảnh thực hiện mô hình chính quyền địa phương 2 cấp, hệ thống MTTQ cấp xã được kiện toàn, đội ngũ cán bộ có nhiều thay đổi, khối lượng nhiệm vụ ngày càng lớn trong khi yêu cầu của cấp ủy đối với chất lượng GS, PBXH ngày càng cao.

Qua theo dõi thực tiễn và kết quả kiểm tra công tác Mặt trận 6 tháng đầu năm cho thấy, một số địa phương còn lúng túng trong lựa chọn nội dung, xây dựng kế hoạch, tổ chức thực hiện; chất lượng GS, PBXH chưa thật sự đồng đều.

Xuất phát từ yêu cầu thực tiễn đó, Ban Thường trực Ủy ban MTTQ Việt Nam tỉnh đã biên soạn và phát hành Cẩm nang GS và PBXH của MTTQ Việt Nam và các tổ chức chính trị- xã hội; nhằm hệ thống hóa ngắn gọn, dễ hiểu, dễ tra cứu và dễ vận dụng quy định của Đảng, pháp luật của Nhà nước về GS, PBXH và góp ý xây dựng Đảng, xây dựng chính quyền.

Cẩm nang là sản phẩm chuyển đổi số đầu tiên của MTTQ tỉnh trong lĩnh vực GS, PBXH, đánh dấu bước chuyển quan trọng trong đổi mới nội dung, phương thức hoạt động của Mặt trận; góp phần chuẩn hóa nghiệp vụ, nâng cao chất lượng đội ngũ cán bộ, đáp ứng yêu cầu xây dựng chính quyền địa phương 2 cấp trong giai đoạn mới.

Điểm mới của cẩm nang là được xây dựng dưới nhiều hình thức gồm tài liệu điện tử, trình chiếu PowerPoint, video thuyết minh và hệ thống mã QR liên kết đến văn bản, biểu mẫu và tài liệu tham khảo mở rộng; giúp cán bộ Mặt trận dễ dàng tra cứu, nghiên cứu và vận dụng trong thực tiễn.

Cẩm nang được Ban Dân chủ, GS và PBXH Cơ quan Ủy ban MTTQ Việt Nam tỉnh cập nhật định kỳ; bổ sung biểu mẫu; cập nhật văn bản mới; xây dựng kho dữ liệu; chia sẻ tình huống thực tế… đến cơ sở thông qua kho dữ liệu điện tử dùng chung của MTTQ tỉnh.

Theo đồng chí Nguyễn Hải Hà- Phó Chủ tịch Ủy ban MTTQ Việt Nam tỉnh, Ban Thường trực Ủy ban MTTQ Việt Nam tỉnh đề nghị các đơn vị đưa nội dung cẩm nang vào sinh hoạt chuyên đề của cơ quan, chi bộ, Ban Công tác Mặt trận ở khu dân cư; hoặc biên soạn tài liệu tóm tắt, đề cương, infographic, video ngắn phục vụ nghiên cứu, tuyên truyền và vận dụng trong thực tiễn. Mỗi cán bộ Mặt trận cần xem cẩm nang này là công cụ hỗ trợ nghiệp vụ thường xuyên, đồng thời chủ động vận dụng linh hoạt phù hợp với đặc điểm của địa phương mình.

Phó Bí thư Tỉnh ủy, Chủ tịch Ủy ban MTTQ Việt Nam tỉnh- Kim Ngọc Thái nhấn mạnh: Thời gian tới, MTTQ tiếp tục đổi mới mạnh mẽ nội dung, phương thức hoạt động của Mặt trận, nâng cao chất lượng công tác GS, PBXH, phát huy vai trò đại diện, bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp, chính đáng của Nhân dân… Đồng thời yêu cầu các cấp Mặt trận chủ động ứng dụng công nghệ số, nâng cao chất lượng đội ngũ cán bộ, đáp ứng yêu cầu nhiệm vụ trong tình hình mới.

Bài, ảnh: TUYẾT NGA

Đường dây nóng: 0909645589.

Phóng sự ảnh