Kế hoạch hành động phòng, chống ung thư vú và ung thư cổ tử cung giai đoạn 2026-2035 đề ra mục tiêu kéo giảm 2,5% tỷ lệ tử vong do ung thư vú hàng năm. Tỉnh quyết tâm giảm tỷ lệ mắc mới ung thư cổ tử cung xuống dưới 4/100 ngàn phụ nữ, tiến tới kiểm soát toàn diện, bảo vệ sức khỏe phụ nữ tại địa phương.
 |
| Bác sĩ chuyên khoa ung bướu khám sàng lọc, tầm soát phát hiện sớm ung thư vú cho người dân tại BVĐK Trà Vinh. Ảnh: SÔNG TRĂNG |
Số liệu từ Bộ Y tế cho thấy ung thư vú và ung thư cổ tử cung là 2 căn bệnh gây gánh nặng y tế lớn nhất đối với nữ giới tại Việt Nam. Đáng báo động, thống kê lâm sàng ghi nhận trên 60% ca bệnh ung thư vú phát hiện muộn tại giai đoạn III và IV, khiến tỷ lệ sống sau 5 năm giảm mạnh.
Đối với ung thư cổ tử cung, mô hình bệnh tật liên tục gia tăng theo thời gian. Dù dễ dàng dự phòng bằng vaccine và tầm soát sớm, tỷ lệ phụ nữ sàng lọc định kỳ cả nước mới chỉ đạt 28,2%. Thực trạng này đòi hỏi giải pháp quyết liệt nhằm kiểm soát toàn diện bệnh tật.
Tại hội nghị triển khai kế hoạch hành động giai đoạn 2026-2035, TS.BS Hồ Thị Thu Hằng- Giám đốc Sở Y tế phân tích, dù khác nhau về yếu tố nguy cơ và cơ chế bệnh sinh, cả 2 bệnh đều có chung quy luật: Dự phòng tốt, sàng lọc sớm sẽ giảm sâu gánh nặng tử vong.
Cụ thể, tiêm đủ liều vaccine HPV giúp phòng ngừa trên 99% trường hợp ung thư cổ tử cung liên quan virus. Với ung thư vú, tầm soát chủ động phát hiện sớm giai đoạn I và II mang lại cơ hội điều trị khỏi hoàn toàn rất cao.
Giám đốc Sở Y tế yêu cầu toàn ngành y tế địa phương chuyển hẳn sang chủ động tìm bệnh, ngăn chặn tổn thương tiền ung thư sớm. Thước đo kế hoạch phải là kết quả sức khỏe thực chất từ người dân.
BS.CK2 Lê Thị Tuyết Nhung- Phó Giám đốc Trung tâm Kiểm soát bệnh tật tỉnh thông tin về mục tiêu hành động 10 năm tới.
Giai đoạn 2030-2035, tỉnh phấn đấu giảm tỷ lệ tử vong do ung thư vú trung bình 2,5% mỗi năm; giảm tỷ lệ mắc mới ung thư cổ tử cung dưới 4/100 ngàn phụ nữ; giảm tỷ lệ tử vong do ung thư cổ tử cung dưới 1/100 ngàn phụ nữ, tiến tới loại trừ bệnh.
Đến năm 2035, địa phương đặt chỉ tiêu 70% phụ nữ từ 40-70 tuổi được sàng lọc ung thư vú, 70% phụ nữ từ 30-49 tuổi được tầm soát ung thư cổ tử cung hiệu năng cao.
Nhằm đạt chỉ tiêu trên, tỉnh triển khai đồng bộ 5 nhóm giải pháp chiến lược. Trọng tâm là chuẩn hóa chuyên môn mạng lưới y tế cơ sở, đào tạo nhân viên trạm y tế xã, phường về kỹ thuật khám sàng lọc và chuyển tuyến đúng quy trình.
Địa phương tăng cường đầu tư trang thiết bị chuyên dụng như máy X-quang vú kỹ thuật số, máy siêu âm, hệ thống máy LEEP, máy soi cổ tử cung cho tuyến dưới.
Điểm đột phá là ứng dụng công nghệ thông tin, trí tuệ nhân tạo (AI) hỗ trợ bác sĩ cơ sở đọc kết quả chụp X-quang vú. Toàn bộ dữ liệu tiêm chủng HPV, lịch sử sàng lọc và chẩn đoán sẽ tích hợp vào hệ thống hồ sơ sức khỏe điện tử cá nhân nhằm quản lý dài hạn.
Về tài chính, địa phương ưu tiên bố trí nguồn ngân sách lồng ghép linh hoạt với quỹ BHYT chi trả dịch vụ kỹ thuật. Đồng thời, đẩy mạnh huy động nguồn lực xã hội hóa từ tổ chức nội địa và quốc tế để phân phối suất trợ giá, xét nghiệm miễn phí cho phụ nữ nghèo, nữ công nhân tại khu, cụm công nghiệp.
Sự hỗ trợ tài chính rõ ràng mang lại niềm vui cho người dân cơ sở. Chị Thạch Thị Mia (Trạm Y tế xã Ngãi Tứ) chia sẻ, rào cản chi phí y tế cao từng khiến nhiều phụ nữ e ngại tầm soát. Chính sách hỗ trợ an sinh nhân văn cùng công nghệ hiện đại đưa về tuyến cơ sở giúp người dân yên tâm chủ động bảo vệ sức khỏe, giữ gìn hạnh phúc gia đình.
Lộ trình triển khai kế hoạch gồm 3 giai đoạn cụ thể. Giai đoạn 2026-2027, hoàn thiện 1 mô hình điểm cấp xã về sàng lọc, điều trị, quản lý dữ liệu điện tử; thử nghiệm AI đọc X-quang vú, đào tạo nhân lực nòng cốt.
Giai đoạn 2028-2030, nhân rộng mô hình sàng lọc ra 100% xã, phường; lồng ghép toàn bộ dữ liệu vào hồ sơ sức khỏe điện tử cá nhân.
Giai đoạn 2031-2035, nâng cao chất lượng điều trị đa mô thức, bảo đảm hệ thống dữ liệu liên thông trực tiếp với dữ liệu quốc gia.
SÔNG TRĂNG
