Tổng điều tra kinh tế năm 2026: Quyết tâm “về đích” sớm 7 tháng

Cuộc Tổng điều tra kinh tế (TĐTKT) năm 2026 có ý nghĩa đặc biệt quan trọng vì được triển khai vào năm đầu thực hiện Chiến lược phát triển kinh tế- xã hội giai đoạn 2026-2030.

Kết quả TĐTKT năm 2026 cung cấp bức tranh toàn diện, đầy đủ và cập nhật về thực trạng nền kinh tế, phục vụ trực tiếp cho công tác đánh giá, hoạch định và điều hành chính sách phát triển kinh tế- xã hội. Thực hiện chỉ đạo của Trưởng BCĐ TĐTKT Trung ương, số liệu TĐTKT sẽ được công bố vào ngày 30/6/2026, sớm hơn kế hoạch ban đầu 7 tháng.

Tăng cường liên thông, đồng bộ cơ sở dữ liệu giữa tổng điều tra và các nguồn dữ liệu hành chính. Ảnh minh họa

5 điểm mới nổi bật

TĐTKT là 1 trong 3 cuộc tổng điều tra thống kê quốc gia theo quy định của Luật Thống kê, được thực hiện định kỳ 5 năm 1 lần. Đến nay, Việt Nam đã tiến hành 6 kỳ tổng điều tra, năm 2026 là kỳ thứ 7.

TĐTKT năm 2026 cung cấp thông tin tổng thể về quy mô, cơ cấu ngành nghề, lao động, tài sản, nguồn vốn và kết quả sản xuất, kinh doanh của các loại hình cơ sở kinh tế. Đồng thời phản ánh mức độ ứng dụng công nghệ thông tin, thương mại điện tử và chuyển đổi số trong nền kinh tế.

Đây cũng là nguồn dữ liệu quan trọng để tính toán các chỉ tiêu kinh tế chủ yếu như GDP, GRDP, xây dựng cơ sở dữ liệu dùng chung, tạo dàn mẫu tổng thể cho các cuộc điều tra tiếp theo, qua đó nâng cao hiệu quả và chất lượng công tác thống kê. TĐTKT năm 2026 còn góp phần hình thành cơ sở dữ liệu quốc gia, phục vụ xây dựng Chính phủ số, kinh tế số và xã hội số trong giai đoạn phát triển mới.

Theo BCĐ TĐTKT năm 2026 Trung ương, TĐTKT năm 2026 có nhiều điểm mới nổi bật. Theo đó, mở rộng thu thập thông tin đối với tổ hợp tác và cơ sở sản xuất, kinh doanh cá thể có hình thức kinh doanh trực tuyến, là 2 đối tượng mà cuộc TĐTKT trước đây chưa thu thập. Mở rộng và cập nhật nội dung điều tra để phản ánh rõ hơn quá trình chuyển đổi số, ứng dụng khoa học công nghệ và đổi mới sáng tạo trong hoạt động sản xuất, kinh doanh.

Công tác lập bảng kê cơ sở sản xuất, kinh doanh cá thể đã được triển khai vào tháng 10/2025, đây là điểm mới so với kỳ tổng điều tra trước đây. TĐTKT năm 2026 ứng dụng công nghệ thông tin trong tất cả các khâu, từ chuẩn bị, thu thập, kiểm tra, xử lý đến nghiệm thu dữ liệu; tăng cường chỉ đạo, điều hành trên môi trường số, trong đó áp dụng AI để xác định mã ngành và bản đồ số theo dõi tiến độ điều tra theo thời gian thực. Tăng cường liên thông, đồng bộ cơ sở dữ liệu giữa tổng điều tra và các nguồn dữ liệu hành chính như đăng ký kinh doanh, thuế, dữ liệu hải quan…

Bà Nguyễn Thị Hương- Cục trưởng Cục Thống kê cho biết, công tác TĐTKT năm 2026 đến nay đã hoàn thành 7 công việc, còn 3 công việc đang triển khai thực hiện. Hiện đang triển khai công tác thu thập thông tin giai đoạn 1 (bắt đầu từ 5/1), dự tính hoàn thành trong tháng 3/2026. Bên cạnh, đang triển khai công tác giám sát, kiểm tra, làm sạch dữ liệu điều tra giai đoạn 1; đang lập danh sách, chuẩn bị tập huấn các cấp giai đoạn 2 và thực hiện thu thập thông tin đối với các đơn vị điều tra.

Tăng tốc, đảm bảo chất lượng

Để bảo đảm tiến độ kế hoạch triển khai TĐTKT năm 2026, tiến tới điều chỉnh kế hoạch bảo đảm công bố kết quả sơ bộ tổng điều tra vào 30/6, BCĐ TĐTKT năm 2026 Trung ương nhấn mạnh một số nhiệm vụ trọng tâm. Theo đó, đẩy nhanh tiến độ thu thập thông tin, kiểm tra, làm sạch dữ liệu và tổng hợp kết quả điều tra giai đoạn 1. Trong giai đoạn 1, rút ngắn thời gian thu thập thông tin tại địa bàn 20 ngày, kết thúc vào ngày 10/3.

Bên cạnh, triển khai sớm công tác thu thập thông tin, kiểm tra, làm sạch dữ liệu và tổng hợp kết quả điều tra giai đoạn 2 (thu thập thông tin doanh nghiệp; đơn vị sự nghiệp ngoài công lập; hội, hiệp hội; tổ chức phi Chính phủ nước ngoài được cấp phép hoạt động tại Việt Nam). Công tác kiểm tra, làm sạch dữ liệu phải được thực hiện đồng bộ ở các cấp, song song với quá trình thu thập thông tin, rút ngắn 7 tháng so với kế hoạch ban đầu.

BCĐ cấp tỉnh và cấp xã phê duyệt kết quả TĐTKT năm 2026: giai đoạn 1 hoàn thành chậm nhất ngày 31/3; giai đoạn 2 hoàn thành chậm nhất ngày 15/5. Việc tổng hợp kết quả và biên soạn báo cáo kết quả sơ bộ TĐTKT năm 2026 bảo đảm công bố vào ngày 30/6, rút ngắn 7 tháng so với kế hoạch ban đầu. Đồng thời, tiếp tục rà soát, hoàn thiện dữ liệu phục vụ biên soạn và công bố kết quả chính thức của tổng điều tra.

Nhấn mạnh kết quả tổng điều tra giúp hoạch định điều hành kinh tế- xã hội 2026-2030 và các năm tiếp theo, khi hoàn thiện sẽ có bộ tiêu chuẩn dữ liệu quan trọng góp phần vào triển khai kế hoạch hiệu quả, Bộ trưởng Bộ Tài chính- Nguyễn Văn Thắng, Trưởng BCĐ TĐTKT năm 2026 Trung ương yêu cầu các bộ, ngành, địa phương đồng bộ quyết liệt triển khai nhằm bảo đảm tiến độ đi đôi chất lượng và độ tin cậy của số liệu, mục tiêu “về đích” sớm. Trong đó, Cục Thống kê khẩn trương hoàn thành các tài liệu, phần mềm điều tra theo kế hoạch mới; tăng cường kiểm tra, giám sát và làm sạch dữ liệu ngay trong quá trình thu thập.

Đặc biệt, đối với BCĐ cấp tỉnh và xã, Bộ trưởng Nguyễn Văn Thắng nhấn mạnh đây là lực lượng nòng cốt trực tiếp triển khai tại địa bàn. Do đó, phải khẩn trương xây dựng kế hoạch điều chỉnh của địa phương; chỉ đạo quyết liệt để hoàn thành thu thập thông tin giai đoạn 1 đúng hạn và chuẩn bị sẵn sàng nguồn lực cho giai đoạn 2. BCĐ cấp xã cần tăng cường giám sát, đối chiếu số liệu với dữ liệu hành chính của các phòng ban để đảm bảo tính đồng bộ, thống nhất.

Bài, ảnh: TUYẾT HIỀN