Khai thác lợi thế phát triển công nghiệp, năng lượng

Thứ trưởng Bộ Công Thương- Trương Thanh Hoài cùng đoàn công tác vừa có chuyến làm việc với UBND tỉnh về định hướng phát triển công nghiệp, năng lượng và tình hình triển khai dự án trọng điểm. Qua đó bàn nhiều giải pháp thúc đẩy động lực tăng trưởng mới, hướng tới mục tiêu tăng trưởng kinh tế 2 con số của tỉnh.

Tỉnh xác định công nghiệp và năng lượng là động lực quan trọng để thực hiện mục tiêu tăng trưởng nhanh, bền vững. Trong ảnh: Điện gió Duyên Hải.

Tiềm năng khai thác còn rất lớn

Tỉnh xác định năm 2026 là năm bản lề, mở đầu cho kế hoạch phát triển kinh tế- xã hội giai đoạn 5 năm (2026-2030).

Ông Trần Quốc Tuấn- Giám đốc Sở Công Thương cho biết, trong 7 tháng năm 2026, sản xuất công nghiệp tiếp tục duy trì đà tăng trưởng. Chỉ số sản xuất công nghiệp (IIP) tăng 9,90%; GRDP khu vực công nghiệp- xây dựng tăng 7,60%. Giá trị sản xuất công nghiệp trong khu kinh tế, khu công nghiệp đạt hơn 82,805 ngàn tỷ đồng, tăng 14,05% so cùng kỳ và đạt 85,97% kế hoạch năm.

Phấn đấu đưa ít nhất 8 dự án chế biến, chế tạo mới vào hoạt động và hỗ trợ 8 doanh nghiệp mở rộng quy mô; đôn đốc 17 dự án đầu tư mới, tổng vốn hơn 1,794 ngàn tỷ đồng và hơn 107 triệu USD, hoàn tất thủ tục để khởi công. 4 dự án năng lượng tái tạo, công suất 254MW, tổng vốn gần 11 ngàn tỷ đồng vào vận hành thương mại. Trong lĩnh vực năng lượng, tổng nguồn điện đang vận hành trên địa bàn có công suất khoảng 5,518 ngàn MW, gồm 4 nhà máy nhiệt điện than công suất 4,498 ngàn MW (Duyên Hải 1, 2, 3 và Duyên Hải mở rộng); 15 nhà máy điện gió công suất 650,75MW; 2 nhà máy điện mặt trời công suất 189,3MW và khoảng 5 ngàn hệ thống điện mặt trời mái nhà, tổng công suất khoảng 180MW.

Công suất cực đại đạt 968,8MW, điện thương phẩm năm 2025 đạt hơn 4,996 tỷ kWh. Trong 8 tháng năm 2026, điện thương phẩm đạt 3,666 tỷ kWh, tăng 9,56% so cùng kỳ; dự báo cả năm tăng khoảng 8,5%. Trong khi đó, 6 tháng đầu năm 2026, điện sản xuất đạt 14,722 tỷ kWh, tăng 9,48%, trong đó nhiệt điện đạt 13,751 tỷ kWh, tăng 9,09%. Giá trị tăng thêm ngành điện tăng 7,23%, đóng góp 0,77 điểm phần trăm vào mức tăng GRDP 6,41%.

Tỉnh định hướng xây dựng Đề án Trung tâm xuất khẩu năng lượng tái tạo nhằm cụ thể hóa Quy hoạch điện VIII điều chỉnh, Quy hoạch không gian biển quốc gia, Quy hoạch vùng ĐBSCL và Quy hoạch tỉnh. Từ đó, hình thành liên kết giữa nguồn điện, lưới điện, lưu trữ, cảng biển, logistics và thị trường tiêu thụ. Lĩnh vực được nghiên cứu phát triển gồm điện gió, điện mặt trời, điện sinh khối, điện rác, BESS, hydrogen xanh, amoniac xanh, trung tâm dữ liệu xanh, công nghiệp năng lượng, dịch vụ kỹ thuật và logistics năng lượng.

Theo UBND tỉnh, quán triệt chủ trương của Đảng, chính sách của Nhà nước về bảo đảm an ninh năng lượng quốc gia, tỉnh đã ban hành Chương trình số 08-CTr/TU thực hiện Nghị quyết số 70-NQ/TW của Bộ Chính trị; trên cơ sở triển khai thực hiện Nghị quyết số 01-NQ/TU của Tỉnh ủy về phát triển kinh tế- xã hội tỉnh giai đoạn 2025-2030. Theo Quy hoạch tỉnh và Quy hoạch điện VIII điều chỉnh, năng lượng tái tạo được xác định là lĩnh vực có tiềm năng, lợi thế và khả năng tạo động lực tăng trưởng mới.

Trên cơ sở đó, tỉnh đang nghiên cứu Đề án “Phát triển tỉnh thành trung tâm xuất khẩu năng lượng tái tạo của vùng và cả nước đến năm 2030, định hướng đến năm 2050”, theo hướng phát triển đồng bộ điện gió, điện mặt trời, điện sinh khối, điện rác, hệ thống lưu trữ năng lượng (BESS), hydrogen xanh, amoniac xanh, trung tâm dữ liệu sử dụng năng lượng xanh và hạ tầng truyền tải điện. Tỉnh xác định công nghiệp và năng lượng là động lực quan trọng để thực hiện mục tiêu tăng trưởng nhanh, bền vững.

Tập trung giải pháp, khai thác tối đa tiềm năng, lợi thế

Tỉnh kiến nghị Bộ Công Thương hỗ trợ xúc tiến, kết nối với tập đoàn đa quốc gia và nhà đầu tư hạ tầng công nghiệp có năng lực; hỗ trợ triển khai Chương trình phát triển công nghiệp hỗ trợ giai đoạn 2026-2035 theo Quyết định số 929/QĐ-TTg; hướng dẫn phát triển cụm công nghiệp theo hướng sinh thái, sử dụng hiệu quả tài nguyên, có hạ tầng xử lý môi trường và mô hình tài chính phù hợp.

Tỉnh đang tập trung triển khai đúng tiến độ nhiều công trình giao thông trọng điểm, góp phần thúc đẩy phát triển công nghiệp, năng lượng và hệ thống logistics. Trong ảnh: Thi công công trình Đường tỉnh 909B.

Trong lĩnh vực năng lượng, tỉnh đề nghị hoàn thiện hành lang pháp lý cho mô hình năng lượng mới; tháo gỡ về giá điện, hợp đồng mua bán điện đối với dự án điện chuyển tiếp; hỗ trợ xây dựng Đề án Trung tâm xuất khẩu năng lượng tái tạo; ban hành hướng dẫn về điện gió trên bờ và xử lý dự án lưới điện chuyển tiếp. Hỗ trợ xây dựng kịch bản sản lượng điện phục vụ điều hành tăng trưởng, đảm bảo phù hợp quy định về vận hành hệ thống điện và bảo mật thông tin.

Đồng chí Trần Văn Lâu- Ủy viên Trung ương Đảng, Bí thư Tỉnh ủy, Trưởng Đoàn Đại biểu Quốc hội đơn vị tỉnh cho biết, công nghiệp và năng lượng là hai lĩnh vực trụ cột, có vai trò dẫn dắt, tạo đột phá để tỉnh thực hiện mục tiêu tăng trưởng nhanh và bền vững, phấn đấu đạt mức tăng trưởng “2 con số”. Sau hợp nhất, tỉnh hội tụ nhiều lợi thế về khu kinh tế, khu công nghiệp, cảng biển, logistics, vùng nguyên liệu nông- thủy sản- dừa và tiềm năng lớn về năng lượng tái tạo. Đây là nền tảng để tỉnh phát triển công nghiệp chế biến sâu, công nghiệp công nghệ cao, công nghiệp hỗ trợ và trở thành một trung tâm năng lượng của vùng và cả nước.

“Tỉnh sẽ ưu tiên thu hút dự án có công nghệ tiên tiến, giá trị gia tăng cao, sử dụng tài nguyên hiệu quả, phát thải thấp và có khả năng liên kết, lan tỏa với doanh nghiệp trong tỉnh. Đồng thời, tập trung tháo gỡ điểm nghẽn về đất đai, giải phóng mặt bằng, hạ tầng, nguồn nhân lực, công nghiệp hỗ trợ và thủ tục đầu tư. Qua đó, tỉnh mong muốn Bộ Công Thương, cơ quan trực thuộc quan tâm, hướng dẫn, ủng hộ để tỉnh đẩy mạnh phát triển năng lượng tái tạo, hỗ trợ tỉnh phát triển, đạt mục tiêu tăng trưởng “2 con số”- đồng chí Trần Văn Lâu nhấn mạnh.

Thứ trưởng Bộ Công Thương Trương Thanh Hoài đánh giá tỉnh có nhiều điều kiện thuận lợi để phát triển mạnh ngành công nghiệp gắn với lợi thế của vùng ĐBSCL, nhất là chế biến nông sản, thực phẩm, thủy sản, công nghiệp phục vụ nông nghiệp, công nghiệp hỗ trợ và năng lượng. Để biến tiềm năng thành động lực tăng trưởng thực chất, tỉnh cần tập trung giải quyết đồng bộ vấn đề về hạ tầng, giao thông, logistics, năng lượng, mặt bằng và chất lượng nhà đầu tư.

Thứ trưởng Trương Thanh Hoài cho rằng địa phương đang sở hữu nhiều lợi thế về nông sản, thực phẩm, năng lượng và dư địa phát triển công nghiệp, thương mại. Đây là nền tảng quan trọng để tạo động lực tăng trưởng mới. Về phát triển công nghiệp, cần giải quyết đồng bộ điều kiện về hạ tầng, giao thông, logistics, năng lượng và mặt bằng. Đối với công nghiệp và dự án năng lượng, hạ tầng cảng có ý nghĩa đặc biệt quan trọng, tỉnh cần rà soát kỹ khả năng phát triển hệ thống cảng, xác định rõ cảng nào có thể đáp ứng yêu cầu, quy mô, khả năng kết nối, bộ sẽ cùng tỉnh nghiên cứu, xem xét hướng ưu tiên phù hợp. Về thu hút đầu tư, tỉnh cần chú trọng năng lực tài chính, tiến độ và khả năng triển khai thực tế của nhà đầu tư. Những dự án có tiềm năng lớn cần được triển khai nhanh, tránh tình trạng dự án chậm tiến độ, bỏ hoang, làm mất cơ hội phát triển của địa phương.

Bài, ảnh: KHÁNH DUY