Với nguồn nông sản phong phú, tỉnh có nhiều dư địa khai thác thị trường trên nền tảng thương mại điện tử (TMĐT). Tuy nhiên, để chuyển từ “đưa hàng lên mạng” sang kinh doanh số hiệu quả, người sản xuất cần thích ứng với yêu cầu mới về chất lượng, logistics, kỹ năng số và quy định pháp luật.
 |
| Nhân viên cơ sở cây giống Nguyễn Triều (xã Chợ Lách) livestream bán cây giống. |
Vững vàng trên nền tảng số
Theo ông Nguyễn Minh Đức- Phó Tổng Thư ký Hiệp hội TMĐT Việt Nam, TMĐT tại Việt Nam đang phát triển nhanh nhưng mới chiếm khoảng 10% tổng mức bán lẻ, trong khi tỷ lệ này trên thế giới khoảng 20-30%. Điều này cho thấy dư địa phát triển TMĐT trong nước còn khá lớn.
Với Vĩnh Long, lợi thế đáng kể là nguồn nông sản đa dạng, từ trái cây, cây giống, hoa kiểng đến nhiều đặc sản và sản phẩm OCOP. Khi được đưa lên kênh bán hàng trực tuyến, sản phẩm có cơ hội tiếp cận khách hàng trên phạm vi rộng hơn, qua đó mở rộng thị trường và tăng doanh thu. Nền tảng số giúp cơ sở giới thiệu sâu hơn về sản phẩm, kể câu chuyện vùng đất, quy trình sản xuất và những giá trị đặc trưng của hàng hóa địa phương.
Theo ông Nguyễn Minh Đức, việc duy trì nội dung, livestream thường xuyên giúp người bán tăng tương tác, gắn kết với khách hàng và từng bước xây dựng thương hiệu. Tuy nhiên, đối với nông sản, một trong những “nút thắt” khi kinh doanh qua TMĐT là logistics.
“Vĩnh Long có lợi thế về nông sản với nhiều mặt hàng như hoa kiểng, cây giống, trái cây… nhưng đây là những sản phẩm có yêu cầu cao trong vận chuyển. Vì vậy, cần có giải pháp phù hợp về đóng gói, bảo quản, rút ngắn thời gian giao hàng để sản phẩm đến tay người mua vẫn bảo đảm chất lượng”- ông Đức cho biết.
Thực tế kinh doanh của cơ sở cây giống Nguyễn Triều (xã Chợ Lách) cho thấy rõ cả cơ hội lẫn những yêu cầu đặt ra khi đưa một sản phẩm đặc thù lên nền tảng số.
Anh Nguyễn Phạm Xuân Triều- chủ cơ sở, bắt đầu kinh doanh cây giống qua TMĐT từ năm 2019, hiện tập trung trên Shopee và TikTok Shop. Từ khoảng 5-10 đơn hàng/ngày trong thời gian đầu, sau quá trình đào tạo nhân sự, xây dựng nội dung, livestream và đẩy mạnh quảng bá, có thời điểm cơ sở đạt 1-1,2 ngàn đơn/ngày. Hiện cơ sở có khoảng 150 mã sản phẩm trên các nền tảng số.
Song, vận chuyển cây giống đi xa không đơn giản. Theo anh Triều, thời gian đầu tỷ lệ cây hư hỏng trong quá trình vận chuyển khoảng 30-40%. Cơ sở từng bước cải tiến cách đóng gói, sử dụng kẹp cố định, túi lưới bảo vệ lá… nhằm hạn chế va đập và giữ chất lượng cây khi đến tay khách hàng.
Cùng với giải quyết khâu vận chuyển, cơ sở thường xuyên cập nhật quy định của từng nền tảng, chú ý cách sử dụng từ ngữ khi livestream, nội dung video, quảng bá sản phẩm để tránh vi phạm hoặc bị hạn chế tương tác.
Theo anh Triều, TMĐT đã giúp cơ sở vượt khỏi giới hạn thị trường tại chỗ, đưa cây giống Chợ Lách đến khách hàng ở nhiều tỉnh, thành và góp phần quảng bá thương hiệu địa phương. Tuy nhiên, để duy trì hoạt động lâu dài, người bán phải tính toán đầy đủ chi phí vận hành, từ vận chuyển, hoa hồng, phí nền tảng đến nghĩa vụ thuế; đồng thời tuân thủ quy định của sàn TMĐT và pháp luật. Cơ sở chủ động theo dõi đơn hàng, liên hệ khách sau khi giao để kịp thời xử lý phát sinh, duy trì nguồn hàng ổn định và bảo đảm chất lượng nhằm giữ uy tín với người mua.
Kinh doanh số an toàn, bền vững
Xác định TMĐT là một trong những phương thức quan trọng để mở rộng thị trường và thúc đẩy kinh tế số, tỉnh tăng cường hoạt động đào tạo, tập huấn, bồi dưỡng nghiệp vụ, từng bước nâng cao năng lực kinh doanh trên môi trường số cho doanh nghiệp, HTX, hộ kinh doanh.
Lớp tập huấn tập trung trang bị kiến thức, kỹ năng bán hàng đa kênh, xây dựng và vận hành gian hàng, sản xuất nội dung, quảng cáo, livestream, quản lý đơn hàng đến marketing số, ứng dụng AI; cập nhật quy định về hóa đơn, thuế, nguồn gốc hàng hóa, bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng, nhận diện rủi ro trong giao dịch và yêu cầu của từng nền tảng.
 |
| Phiên livestream giới thiệu sản phẩm và kinh doanh sản phẩm OCOP tại hội chợ xúc tiến thương mại, sản phẩm công nghiệp nông thôn tiêu biểu và sản phẩm OCOP vào tháng 7/2026. |
Ông Phan Thanh Nhứt- Phó Giám đốc Trung tâm Khuyến công và Xúc tiến thương mại (trực thuộc Sở Công Thương) cho rằng, sự phát triển mạnh mẽ của công nghệ kết nối, mạng xã hội và đặc biệt là trí tuệ nhân tạo (AI) đang tái định hình nhiều lĩnh vực kinh tế- xã hội.
Trong bối cảnh đó, phương thức tiếp cận, tương tác truyền thống sẽ khó tạo lợi thế cạnh tranh nếu thiếu sự hỗ trợ của công nghệ. “Marketing số và ứng dụng AI đang trở thành công cụ quan trọng giúp tổ chức, doanh nghiệp và cá nhân tối ưu nguồn lực, nâng cao năng lực cạnh tranh và hướng đến phát triển bền vững”- ông Nhứt nhấn mạnh.
Theo ông Trần Quốc Tuấn- Ủy viên Thường vụ Tỉnh ủy, Giám đốc Sở Công Thương, TMĐT là một trong những lĩnh vực góp phần thúc đẩy kinh tế số, đồng thời là cầu nối quan trọng để nông sản, đặc sản và sản phẩm OCOP của tỉnh tiếp cận trực tiếp người tiêu dùng trong và ngoài nước.
Cùng với triển khai mô hình TMĐT tại cơ sở, ngành công thương tiếp tục phối hợp với các ngành, địa phương và đơn vị liên quan hỗ trợ doanh nghiệp, HTX, hộ kinh doanh nâng cao năng lực chuyển đổi số, cải thiện hoạt động sản xuất, kinh doanh và mở rộng thị trường, qua đó góp phần gia tăng giá trị sản phẩm địa phương.
Ông Trần Quốc Tuấn nhấn mạnh, để TMĐT thực sự trở thành một kênh mở rộng thị trường cho sản phẩm địa phương, mỗi chủ thể cần phát huy đúng vai trò của mình.
Người sản xuất phải chú trọng chất lượng và nguồn gốc hàng hóa; ngành chuyên môn và chính quyền hỗ trợ đào tạo, định hướng, kết nối; nền tảng cung cấp công cụ và giải pháp bán hàng; doanh nghiệp logistics bảo đảm khâu đưa sản phẩm đến người tiêu dùng. Sự phối hợp này giúp người dân từng bước chuyển từ bán hàng trên nền tảng số sang chủ động khai thác thị trường số, góp phần nâng cao giá trị và sức cạnh tranh của sản phẩm trên thị trường.
Bài, ảnh: THẢO TIÊN
